Videospeler inladen...

Terugkerende reizigers verplicht in quarantaine: wie zal het controleren en is dat wel haalbaar?

Mensen die terugkomen uit een rode zone in het buitenland moeten voortaan in quarantaine en zich laten testen. Voor de controle daarop wordt naar de lokale besturen gekeken, maar sommige burgemeesters twijfelen of dat wel haalbaar is. Het Comité Testing en Tracing zegt dan weer dat er alles aan gedaan wordt om zo kort mogelijk op de bal te spelen en terugkerende reizigers zo goed mogelijk te begeleiden.

Wie recent op reis is vertrokken of binnenkort op reis vertrekt, is gewaarschuwd: voortaan moet al wie langer dan 48 uur in het buitenland is geweest en naar ons land terugkeert, 7 dagen in quarantaine en zich 2 keer laten testen. Op dag 1 van aankomst in België en op dag 7. In principe geldt de maatregel enkel voor mensen die uit een rode zone terugkeren, maar omdat bijna heel Europa en ook veel landen daarbuiten momenteel rood ingekleurd zijn, zullen er niet zoveel uitzonderingen zijn.

Er zullen de komende dagen en weken dan ook heel wat mensen getest moeten worden, want het is duidelijk gebleken dat tijdens de kerstvakantie veel mensen toch op reis vertrokken zijn, hoewel de regering het ten zeerste afraadt. Experten zijn tevreden met de maatregel, want ons land doet het momenteel beter dan veel andere landen en dat moeten we zo houden. Maar de vraag is hoeveel mensen zich daadwerkelijk aan die quarantaine zullen houden en of alles wel valt te controleren.

Wie uit een rode zone komt, moet zich op de eerste dag van aankomst in ons land laten testen.

Drie sms'jes

Het Comité Testing en Tracing, dat het testen in goede banen moet leiden, heeft er naar eigen zeggen in elk geval alles aan gedaan om het mensen die terugkeren uit het buitenland zo makkelijk mogelijk te maken om de regels te volgen. In eerste instantie zullen zij wanneer ze terugkeren, als ze het Passagier Lokalisatie Formulier hebben ingevuld, een sms krijgen waarin hen uitgelegd wordt dat ze in quarantaine moeten gaan. Ze krijgen ook een tweede sms met een activatiecode en de oproep om zich op de eerste dag onmiddellijk te laten testen. In die sms staat ook een link naar een website waarop mensen een plaatsje in een testcentrum kunnen reserveren.

Vijf dagen later zal het Comité controleren of er een testresultaat is en mensen die eerste test effectief hebben ondergaan. Als die test positief was, verwacht het Comité dat die persoon intussen in isolatie is gegaan. (Die mensen zullen ook volgens de normale procedure opgebeld worden door de contactopspoorders.) Is de test negatief, dan krijgen mensen een derde sms met een activatiecode om zich op dag 7 sinds de aankomst in België nog eens te laten testen. Merkt het Comité op dag 7 dat er niets gebeurt, dan zal een medewerker de persoon in kwestie opbellen om te vragen waarom die zich niet heeft laten testen er bij hem of haar op aandringen om dat die dag alsnog te doen.

"Op die manier gaan we proberen om toch zo kort mogelijk op de bal te spelen, maar vooral ook om het zo gemakkelijk mogelijk te maken", zegt Karin Moykens van het Comité Testing en Tracing. Ze benadrukt dat mensen via dit systeem niet veel moeite moeten doen en bijvoorbeeld niet eerst langs de huisarts moeten gaan. "Je kan je gratis ergens aanbieden in een triagecentrum naar keuze, op een uur dat voor u het beste past."

Bekijk: Karin Moykens legt uit hoe reizigers opgevolg zullen worden ("Het Journaal" 31/12/2020)

Videospeler inladen...

Boetes voor wie zich niet aan de quarantaine houdt, kan het Comité niet uitschrijven. Daarvoor kijken de federale en Vlaamse overheid naar de lokale besturen en met name de lokale politie. Al zal die in de eerste plaats gericht controleren en mensen op hun plicht wijzen. Maar die controles zijn nog niet voor meteen want op dit moment is nog niet alles wettelijk geregeld.

"Vlaanderen heeft het decreet al aangepast, maar het uitvoeringsbesluit is nog niet genomen", legt Wim Dries, voorzitter van de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten (VVSG), uit. "Dat zou in de loop van januari komen. Zolang dat besluit er niet is, krijgen we die informatie over wie in quarantaine moet, niet door." (Dat besluit is intussen wel goedgekeurd, maar moet onder meer nog via de Raad van State passeren.) Dries rekent daarom voorlopig op de burgerzin van de mensen die in quarantaine moeten. De politie blijft wel de gewone al bestaande coronacontroles op de andere maatregelen uitvoeren en kan mensen op die manier wel beboeten.

Als men overtuigd is dat men alles op alles moet zetten om het virus buiten te houden, dan moet men misschien het reizen verbieden. Daar valt veel duidelijker op te controleren

Hans Bonte, burgemeester Vilvoorde

Burgemeester Bonte: "Twijfel of controles haalbaar zijn"

Zodra de gemeenten dat uitvoeringsbesluit in handen hebben, kunnen ze zich organiseren en bekijken hoe ze die gerichte controles zullen uitvoeren, zegt Dries nog. Maar niet alle gemeenten staan daarvoor te springen. Enerzijds omdat zoiets moeilijk te controleren valt, maar ook omdat lokale politiekorpsen niet voldoende capaciteit hebben en dan andere opdrachten zouden moeten laten vallen.

"Ik twijfel echt of dit haalbaar is", zegt Hans Bonte (SP.A), burgemeester van Vilvoorde. "Eerst en vooral is het zo dat iemand die in quarantaine is, niet altijd in huis moet blijven. Dus in die zin is het zonneklaar dat mensen die betrapt zouden worden, hun excuus al klaar hebben. Een tweede zaak is dat het volgens mij op dit moment juridisch nog zeer onduidelijk is of men al die persoonsgebonden medische gegevens zomaar kan delen met politiediensten, burgemeesters, gemeentebesturen. Ik vraag me af of dat wettelijk wel standhoudt."

Niet alle burgemeesters staan te springen om hun politieagenten in te zetten voor quarantainecontroles.
Foto: Belga

"Een andere vraag is: met welke administratie moet je dat bijhouden? Dat gaat over misschien wel duizenden mensen en dat verandert elke dag. Ik denk dat de administratieve verwachtingen die ingelost moeten worden, onrealistisch zijn."

Tot slot wijst Bonte erop dat er al een capaciteitsprobleem is bij de politie, "zeker in de rand rond Brussel, zeker wat Vilvoorde betreft". "Als men telkens een nieuwe opdracht geeft aan de politiediensten, mogen ze er wel eens aan toevoegen welke opdrachten er niet meer uitgevoerd moeten worden. Want zonder extra capaciteit lukt dat gewoon niet meer." Bonte vermoedt dat er in veel gemeenten weinig gecontroleerd zal worden, "omdat men het niet controleerbaar maakt en kan maken".

Bonte vindt daarom dat er door een ander niveau gecontroleerd moet worden, met name door de inspectiediensten van het Vlaams Agentschap Zorg en Gezondheid. Maar hij zou het ook logischer vinden dat mensen tijdelijk gewoon niet meer zouden kunnen reizen. "Als het zo is dat men overtuigd is dat men alles op alles moet zetten om import van virussen tegen te gaan, dan moet men misschien drastischer beslissen dat het buitenlands reizen stopgezet moet worden. Daar valt veel duidelijker op te controleren."

Minister Verlinden: "Maatregel meer dan controle alleen"

Federaal minister van Binnenlandse Zaken Annelies Verlinden (CD&V) roept reizigers hoe dan ook op om de quarantaine strikt na te leven, ook al zal daar niet meteen op gecontroleerd worden. "Er is veel over die controles te doen, maar een maatregel is niet enkel een goede maatregel omdat ze gecontroleerd kan worden of gecontroleerd wordt. Een maatregel is in de eerste plaats een maatregel die nodig is om de gezondheidscrisis te beheersen. Dus ik zou graag iedereen toch willen oproepen om vooral naar de geest van die maatregel te kijken en daarin zijn verantwoordelijkheid te nemen, zodat we met zijn allen solidair in die goede richting kunnen blijven gaan."

Bekijk hier het verslag van "Het Journaal":

Videospeler inladen...

Meest gelezen