2004 Wyandotte County Sheriff's Department

Executie van enige vrouw in Amerikaanse federale dodencel op laatste nippertje uitgesteld

Een paar uur voordat Lisa Montgomery (52) een dodelijke injectie zou krijgen, heeft een rechtbank in Indiana beslist dat er nieuw psychiatrisch onderzoek nodig is. Een hogere rechtbank in Washington D.C. heeft dat vonnis bevestigd. Het onderzoek zal mogelijk niet afgerond zijn voor de inauguratie van de verkozen president Joe Biden op 20 januari. In dat geval wordt Montgomery's doodstraf mogelijk helemaal niet meer uitgevoerd.

De 52-jarige Lisa Montgomery is de enige vrouw die op dit moment op haar executie wacht in een federale dodencel in de Verenigde Staten. Die executie stond voor vandaag gepland, maar een rechtbank in Indiana heeft ze op het laatste nippertje verhinderd. De rechtbank oordeelde dat er een nieuw psychiatrisch onderzoek nodig is, om de mentale toestand van Montgomery te bepalen. Een hogere rechtbank in Washington D.C. bevestigde dat vonnis. 

In de Verenigde Staten mag iemand die wegens een psychische stoornis of hersenbeschadiging niet begrijpt waarom hij of zij de doodstraf krijgt, ook niet ter dood veroordeeld worden.

Montgomery werd in 2008 tot de dood veroordeeld voor de moord op Bobbie Jo Stinnett. Stinnett was acht maanden zwanger, toen Montgomery haar wurgde en met een mes de baby uit haar buik sneed. Ze nam de baby, die het geweld overleefde, met zich mee. Toch is de straf voor Montgomery omstreden, omdat onderzoek eerder al aantoonde dat de vrouw een psychiatrische problematiek heeft door jarenlang misbruik.

Joe Biden tegen de doodstraf

De executie van Montgomery stond na eerder uitstel gepland op 12 januari, vandaag dus. Ze zou een dodelijke injectie krijgen in Terre Haute, in de staat Indiana. Maar Montgomery krijgt nu letterlijk uitstel van executie, tot het nieuwe onderzoek afgerond is. Mogelijk zal dat pas na 20 januari zijn, de dag waarop de verkozen president Joe Biden definitief het roer van aftredend president Donald Trump zal overnemen.

Trump is een fervent voorstander van de doodstraf en er vonden voor het eerst sinds 2003 weer federale executies plaats. De aftredende president brak ook met de traditie om geen doodstraffen te laten uitvoeren tijdens een presidentiële overgangsperiode. 

Trump plande daarentegen nog een hele reeks federale executies in de laatste weken van zijn ambtstermijn. Joe Biden heeft al laten blijken dat hij tegen de uitvoering van de doodstraf is en de uitvoering van de doodstraf op federaal niveau opnieuw wil stopzetten na zijn aantreden.

Eerste vrouw sinds 1953

De meeste executies in de Verenigde Staten vinden plaats in de 20 staten waar de doodstraf nog toegestaan is, maar sommige terdoodveroordeelden vallen onder het gezag van de federale overheid. De president van de Verenigde Staten kan in dat geval beslissen of de doodstraffen ook effectief uitgevoerd worden. 

De laatste keer dat dat gebeurde, voor Donald Trump aan de macht kwam, was in 2001, toen Timothy McVeigh onder president George W. Bush ter dood werd gebracht. McVeigh pleegde in 1995 een bomaanslag op een overheidsgebouw in Oklahoma City. 168 mensen kwamen daarbij om het leven, meer dan 800 anderen raakten gewond. Het was de grootste terroristische aanslag in de Verenigde Staten tot de aanslagen van 11 september 2001.

De laatste keer dat een vrouw op federaal niveau ter dood gebracht werd, was in 1953. Bonnie Heady stierf toen samen met haar man Carl Hall in een gaskamer. Het koppel kidnapte en vermoordde de 6-jarige Bobby Greenlease, de zoon van een rijke autohandelaar.

Meest gelezen