Pixabay

Steeds meer Oost-Vlaamse politiezones specialiseren zich in dierenwelzijn: "Veel meer meldingen dan vroeger”

Iets meer dan de helft van de Oost-Vlaamse politiezones heeft de laatste 5 jaar een inspecteur of een werkgroep “dierenwelzijn” aangesteld. Dat blijkt uit een rondvraag van onze redactie. Het gaat telkens over inspecteurs of wijkagenten die er een specifieke opleiding voor gevolgd hebben. De agenten in kwestie houden zich onder meer bezig met klachten over verwaarloosde dieren.

Bijna elke politiezone in Oost-Vlaanderen heeft een deel van het personeel een extra opleiding laten volgen rond dierenwelzijn. In sommige politiezones houdt 1 inspecteur zich bezig met de materie, in andere zones gaat het over een team van 4 tot zelfs 12 mensen. Opvallend is dat de functie bij meer dan de helft van de politiezones pas de laatste 5 jaar is gecreëerd. De teams worden ook elk jaar groter.

Dierenwelzijn wordt alsmaar belangrijker in de maatschappij, het is logisch dat de politie er ook meer op inzet

Elke Van Bockxlaer, politiezone Hamme/Waasmunster

“We krijgen de laatste jaren veel meer meldingen over dieren,” zeggen de politiezones, “het spreekt dus voor zich dat we ook meer mensen nodig hebben die zich in het welzijn van dieren specialiseren.” In de meeste politiezones gaat het om een takenpakket dat de inspecteur in kwestie er naast zijn andere werk bijneemt. “Het is niet mogelijk om iemand uitsluitend met dierenwelzijn bezig te laten zijn”, klinkt het bijna overal. 

Wat doet zo’n team dierenwelzijn eigenlijk? 
In elke politiezone is er een andere benadering, maar over het algemeen gaat het over het behandelen van klachten van verwaarloosde dieren. Het betreft dan zowel klachten over huisdieren als weidedieren. In de winter controleert zo’n team bijvoorbeeld of de dieren voldoende beschutting hebben, en in periodes van extreme droogte ziet de politie erop toe of weidedieren voldoende water hebben. Zo’n team houdt zich ook bezig met uitgebroken of verloren gelopen dieren.

Sint-Niklaas als pionier

Uit een rondvraag van de redactie blijkt dat 15 van de 27 politiezones pas de laatste 5 jaar extra hebben ingezet op dierenwelzijn. Veel van hen stelden zelfs pas een inspecteur aan in 2019 of 2020. Maar sommige politiezones zijn er al veel langer mee bezig. Onder meer politiezone Lokeren, politiezone Sint-Niklaas en politiezone Geraardsbergen/Lierde sprongen meer dan 10 jaar geleden al op de kar. 

De absolute voorloper in Oost-Vlaanderen is de politiezone van Sint-Niklaas. Die schenkt al 20 jaar bijzondere aandacht aan dierenwelzijn. “We zijn er al mee bezig sinds de politiehervorming van 2001”, vertelt Veerle De Vries van de politie. “In 2012 hebben we die werking dan naar een hoger niveau getild. Een hoofdinspecteur is zich toen in het thema gaan verdiepen. Vervolgens is er een aparte dienst ontstaan: dienst milieu en dierenpolitie.” 

Onze wijkinspecteurs hebben bij een huisbezoek altijd extra aandacht voor welzijn van dieren

Veerle De Vries, politiezone Sint-Niklaas

In het team zitten op dit moment 3 politiemensen die zich bijna de hele tijd bezighouden met het specifieke thema. “Binnenkort komt er nog een 4e collega bij”, zegt De Vries. “Daarnaast drukken we onze wijkpolitie ook op het hart om bij huisbezoeken extra aandacht te hebben voor het welzijn van dieren. Als ze merken dat er iets niet juist zit, gaan zij de collega’s van dierenwelzijn contacteren en die volgen het dossier dan verder op.” 

Wat in Oost-Vlaanderen begon in de politiezone van Sint-Niklaas, heeft zich snel verspreid naar andere steden en gemeente. En dat op eigen initiatief, want elke politiezone geeft aan dat de vraag naar een specialisatie in dierenwelzijn telkens vanuit het team kwam. Het is niet de overheid die de politiezones zo’n functie oplegt. 

Steeds meer opleidingen

Inspecteurs of wijkagenten die deel uitmaken van een team rond dierenwelzijn, hebben er ook allemaal een bijscholing over gevolgd. Vandaag, anno 2021, zijn er veel studiedagen en workshops te vinden over deze materie. Ook de politieschool van Oost-Vlaanderen biedt de jongste jaren zo’n cursus aan, maar vroeger was dat niet zo evident. Daar kan Elke Van Bocxlaer van de politiezone Hamme/Waasmunster over meespreken. 

Van Bockxlaer zette in 2010 haar schouders onder een team dierenwelzijn in de politiezone van Lokeren. “10 jaar geleden werkte ik in Lokeren en wilde ik iets doen rond dierenwelzijn. Ik had het geluk dat de korpschef van dat moment ook een enorme dierenliefhebber was”, vertelt ze bij Radio 2 Oost-Vlaanderen. “Hij gaf mij de kans om me te specialiseren in de materie en maakte ook geld vrij voor opleidingen.” Omdat er op dat moment nog niet veel aanbod was, trok Van Bockxlaer naar Leuven en Antwerpen voor haar opleiding. “Maar intussen is er veel meer aanbod.” 

Het is belangrijk dat je zoiets met hart en ziel doet, en dat je je goed bijschoolt

Elke Van Bockxlaer, politiezone Hamme/Waasmunster

Toen Elke Van Bockxlaer in 2017 haar overstap maakte naar de politiezone Hamme/Waasmunster, wilde ze ook daar haar project verderzetten: “In de politiezone gebeurde op dat moment nog niets rond dierenwelzijn. Ik gaf aan dat ik dat toch een belangrijk thema vond, en dat werd meteen warm onthaald. Ik begon alleen, maar intussen hebben we daar een team van 3 mensen.” 

Is het moeilijk om zo’n team uit het niets op te starten? “Nee hoor,” zegt Van Bockxlaer, “het is gewoon belangrijk dat je het met hart en ziel doet en dat je je goed bijschoolt. Het gaat over heel moeilijke wetgeving. Het is belangrijk om je daarin te verdiepen zodat je goed weet waarmee je bezig bent.”

Verplichte opleiding voor Aalsters team

In de politiezone van Aalst maakt dierenwelzijn deel uit van de algemene werking van het team. Sinds 2016 is er al 1 rechtstreeks aanspreekpunt voor dierenwelzijn, maar nu gaan ze dus nog een stapje verder. “Alle leden van de interventiedienst, de hoofdinspecteur, de inspecteurs en alle leidinggevenden krijgen een opleiding over dierenwelzijn”, vertelt Bjorn Bogaert van de politiezone Aalst. “We doen dat op vraag van onze collega’s van het interventieteam. Zij gaven aan dat ze steeds meer geconfronteerd worden met tussenkomsten rond huisdieren of weidedieren. Ze willen graag zelf enkele tools in handen hebben, zodat ze snel en correct kunnen optreden als het team dierenwelzijn niet aan het werk is.”

Iedereen van onze politiezone krijgt een spoedcursus dierenwelzijn, zodat ze weten hoe ze moeten optreden

Bjorn Bogaert, politiezone Aalst

Deze maand en volgende maand wordt de cursus gegeven: “Het gaat niet over een lange en erg uitgebreide cursus”, verduidelijkt Bogaert. “Het gaat over een spoedcursus van ongeveer een uur waarin de inspecteurs kennis maken met de regelgeving rond dierenwelzijn: waar moeten ze op letten, hoe moeten dieren gehuisvest zijn, wat zijn de levensomstandigheden en wat kan de politie op dat moment doen?” De cursus zal opgenomen worden en vervolgens ook online beschikbaar zijn voor alle wijkinspecteurs van de politiezone. 

Steeds grotere teams

Wat opvalt uit de rondvraag van de redactie is dat de teams jaar na jaar groter zijn geworden. Waar het 5 jaar geleden vaak nog 1 persoon was die aangesteld werd, zijn het nu steeds vaker teams van 4 tot 5 mensen en soms zelfs 12 of meer. Ook in de politiezone van de Vlaamse Ardennen hebben ze nu een groter team. “Je merkt dat dierenwelzijn steeds hoger op de agenda komt te staan”, getuigt korpschef Joost Duhamel. “We krijgen steeds meer vragen over interventies en het wordt steeds belangrijker." 

We krijgen steeds meer meldingen, dus we hebben ons team uitgebreid

Joost Duhamel, politiezone Vlaamse Ardennen

"Omdat het geen gemakkelijke wetgeving is, hebben we in 2017 besloten om een medewerker een opleiding te laten volgen", gaat Duhamel verder. ”2 jaar later hebben we dan toch beslist om het team uit te breiden en nog meer mensen de mogelijkheid te geven om zich erin te verdiepen. Vandaag hebben we 3 medewerkers die iets sterker staan op vlak van dierenwelzijn.” 

Veel meer meldingen

Alle politiezones in Oost-Vlaanderen kwamen met een inspecteur of team dierenwelzijn op de proppen omdat ze merken dat het aantal meldingen rond dierenverwaarlozing stijgt. “Het is een maatschappelijk probleem. Mensen pikken het niet meer dat dieren verwaarloosd worden”, vertelt Elke Van Bockxlaer van de politiezone Hamme/Waasmunster. 

Mensen zijn niet gruwelijker tegenover dieren, we zijn gewoon alerter voor dierenwelzijn

Tine Verheyen, politiezone Puyenbroeck

En dat merkt ook Tine Verheyen van politiezone Puyenbroeck. Die zone heeft sinds 2015 een team van 12 mensen die zich toeleggen op dierenwelzijn. “We merkten dat er meer meldingen kwamen en toen zijn we met 12 meteen een opleiding gaan volgen. Mensen zijn nu veel gevoeliger voor dieren dan voordien”, vertelt ze. “Ik denk eigenlijk niet dat mensen gruwelijker zijn tegenover dieren, of dat er meer dieren mishandeld worden. Ik denk gewoon dat mensen veel alerter geworden zijn voor dierenverwaarlozing en -mishandeling. Daarbovenop praten mensen veel minder met elkaar tegenwoordig. Vroeger werd een buur sneller aangesproken op zijn gedrag, nu schakelen ze meestal meteen de politie in.” 

Meest gelezen