Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen

Europese Commissie geeft fout toe die Britten en Ieren de kast op joeg: "Alleen de paus is onfeilbaar"

De Europese Commissie heeft toegegeven dat ze vorige week in de fout is gegaan bij de opmaak van haar veelbesproken transparantiemechanisme, waarmee ze wil kunnen controleren welke in Europa geproduceerde coronavaccins geëxporteerd worden. "Enkel de paus is onfeilbaar", zegt de woordvoerder van voorzitter Ursula von der Leyen. De eerste versie van het mechanisme had in Londen, Dublin en Belfast woedende reacties uitgelokt, omdat die grenscontroles impliceerde.

Farmabedrijven die hun vaccin tegen COVID-19 naar landen buiten de Europese Unie willen exporteren, zullen daar tot einde maart toestemming voor moeten vragen. Het zijn de lidstaten die zullen moeten oordelen over elke aanvraag, maar zij zullen wel rekening moeten houden met het bindende advies van de Europese Commissie. 

Ook al wordt een rechtstreeks verband ontkend, het mechanisme werd net opgetuigd toen de spanningen met AstraZeneca over zijn veronderstelde export naar het Verenigd Koninkrijk hoog opliepen.

Noodrem

Meteen nadat het mechanisme vrijdagmiddag was voorgesteld, bleek dat de Commissie een gevoelig artikel van het Ierse protocol wilde kunnen activeren, dat deel uitmaakt van het brexitakkoord. Het bewuste artikel biedt de Unie en het Verenigd Koninkrijk de mogelijkheid om in uitzonderlijke omstandigheden eenzijdig controles in te voeren op de grens tussen de Ierse Republiek en Noord-Ierland. 

De Commissie greep naar die noodrem omdat ze vreesde dat de open grens als een achterpoort zou gebruikt worden om vaccins naar het Verenigd Koninkrijk te sluizen. Het idee van controles op het Ierse eiland deed politici in het Verenigd Koninkrijk, Ierland én Noord-Ierland evenwel steigeren, waarna de Commissie besloot elke verwijzing naar artikel 16 van het protocol uit de tekst te verwijderen.

De woordvoerder van Commissievoorzitter Von der Leyen, de Fransman Eric Mamer, geeft vandaag toe dat de Commissie in de fout gegaan was. "Ik kom uit een overwegend katholiek land, en daar hebben we het volgende gezegde: alleen de paus is onfeilbaar", zei hij.

Bekijk hier het bewuste fragment (lees verder onder de video):

Videospeler inladen...

Mamer wees erop dat de gewraakte juridische tekst van het transparantiemechanisme slechts "de principebeslissing" van de Commissie bevatte en dat de finale tekst opgeschoond was. 

"Het is niet de eerste keer dat een beslissing van de Commissie tijdens dit proces werd aangepast, dat is ook niet abnormaal als je aan zo'n snelheid werkt."

Volgens Mamer heeft de Commissie sinds het begin van de coronacrisis al ongeveer 900 maatregelen via de toegepaste spoedprocedure genomen. Doorgaans verloopt dat ook goed, zei hij. "Maar fouten kunnen gebeuren en het is belangrijk dat die worden rechtgezet."

Procedure

Kritiek als zou Von der Leyen zelf de schuld voor de blunder dragen omdat het hele mechanisme door haar inner circle is uitgewerkt, wees Mamer af. De totstandkoming van de juridische tekst doorliep een vaststaande procedure, waarbij het directoraat-generaal Handel van vicevoorzitter Valdis Dombrovskis de leiding had, luidde het.

Nu er op de grens tussen Ierland en Noord-Ierland geen controles zullen kunnen worden uitgevoerd, zal de export van coronavaccins naar het Verenigd Koninkrijk en Noord-Ierland geval per geval beoordeeld worden.

Meest gelezen