Videospeler inladen...

Ze kwamen om te werken en slapen nu op straat: "Geen klussen door het virus, dus geen inkomen"

Er is nog steeds grote nood aan bedden voor daklozen in Brussel, al creëert Bruss'help er dag na dag nieuwe. Want de nood is hoog. Corona zorgt ervoor dat mensen die vroeger in tijdelijke jobs werkten, dat nu niet meer kunnen, en op straat geraken. Onze ploeg sprak met enkelen.

De Pool Alexei warmt op in het dagcentrum 'Le Chauffoir', in Schaarbeek. Hij komt er zo vaak mogelijk, zegt hij, want hier kan hij praten met de mensen. Zijn vriend komt een kop koffie brengen. 'Ik heb een plaats om te slapen vannacht. Want ik heb hartproblemen, met deze koude kan ik niet buiten slapen, dat overleef ik niet. ' Hij heeft een vaste plaats, 'maar ik mag geen nacht overslaan. Als ik dat doe, dan ben ik mijn plaats kwijt.' 

Alexei is al jarenlang in België. Hij verdient geld met klusjes in de bouw. 'U moet niet denken dat wij allemaal bedelen', zegt hij, 'ik heb vaak een inkomen'. Maar het is geen vast inkomen, en zeker niet genoeg om een huur van te betalen. Nu zijn er geen klussen, en dus geen inkomen, 'wegens het virus'.'

Bekijk hier de reportage uit "Het Journaal". De tekst gaat daaronder voort. 

Videospeler inladen...

Geen dagklussen

Zoals Alexei zijn er waarschijnlijk honderden, zo blijkt. Bij de organisatie Doucheflux komen mensen aankloppen om hun was te doen, of om een douche te nemen, of voor talloze andere praktische beslommeringen, administratie bijvoorbeeld. 'Tijdens de eerste lockdown kregen we gestrande mensen over de vloer', zegt Elisabeth Mareels. 'Vaak Oost-Europeanen, mensen die hier even waren, niet meer terug geraakten en geen geld hadden voor een hotel, nu is dat anders. Het zijn 'nieuwe daklozen', mensen die altijd werkten, in de horeca, schoonmaaksector of de bouw, die hun plan trokken, maar nu zonder inkomen vallen. En het probleem is bij velen dat zij de weg nog niet kennen naar de faciliteiten.' Want in Brussel zijn talloze organisaties die ondersteuning bieden, en mensen die nieuw zijn op straat, weten nog niet waarheen.

Geen idee waar ik geslapen heb, geen idee waar ik ga slapen, waarschijnlijk in de metro.
Pjotr

Elke dag trekken teams van zulke organisaties en van Samu Social de straat op om hen te vinden. We gingen mee met Julie Febron, zij is verpleegster bij Samu Social. Ze krijgen tips van burgers, politie, metro-of treinpersoneel over mensen op straat, halen ze op, brengen ze naar een dagcentrum, geven informatie over de nachtopvang, en dienen verzorging toe, als dat nodig is.  Ze verzorgt de wonden van een Poolse man. Hij kan niet naar de nachtopvang, hij heeft daar ruzie gehad, en ruziemakers zijn niet meer welkom. 'Waar ik ga slapen? Ik weet het niet, in de metro waarschijnlijk. Waar ik geslapen heb? Geen idee, het interesseert me niet'. 'Er zijn te weinig plaatsen', zegt Julie, wij kunnen niet iedereen aan een slaapplaats helpen'.

Voor Bruss'help, dat nu de hulp aan daklozen coördineert, is het alle hens aan dek. Elke dag nog proberen ze plaatsen bij te maken. In het begin van deze week waren er een 3.200-tal plaatsen, voor meer dan 4.100 daklozen. Maar er komen er vandaag en de komende dagen nog bij, zolang de koude periode duurt, 100 bedden in de bestaande centra, en in de drie treinstations en metrostation Botanique nog eens tientallen extra plaatsen, alles samen goed voor 3.500 bedden, en dat is een record.

Het zou de nood moeten lenigen, alleen willen niet alle daklozen in de centra gaan slapen. Sommigen vinden de centra onveilig, hebben schrik van het gedrag van anderen of ze vrezen dat ze hun kostbare spullen kwijt zullen raken.

Te weinig opvang, 'onveilige' plaatsen

Want de straat veroorzaakt of verergert andere factoren. Psychische problemen, drank en drugs, zo getuigt Osman. Hij is invalide, en 'woont' in het Noordstation, samen met 'een vriend'. 'Ik had gisteren ruzie met die vriend. Hij was dronken en maakte mijn plaats vuil en wou dat ik dat schoonmaakte. Maar dat doe ik niet'.  Een ploeg van straathoekwerkers haalde hem op, aan het station, hij zit te bekomen in het dagcentrum. Ook hij kan vanavond slapen, in de nachtopvang in Evere.

Hij is 'blij' met het plaatsje voor de nacht. 'Sommige mensen blijven nog liever hier in de miserie, dan terug te gaan naar hun land van oorsprong. Er is het stigma, dat het 'betere leven' niet gelukt is, en hier zorgen al die organisaties nog voor voedsel en warmte, in het land van herkomst is dat meestal niet het geval', zegt Elisabeth Mareels. Bovendien hopen ze dat ze binnenkort weer aan het werk kunnen, als bijvoorbeeld de horeca weer opstart en het normale leven weer begint.

Deze maand nog worden nieuwe cijfers gepubliceerd van de tweejaarlijkse telling die in het Brussels gewest wordt gehouden over het aantal daklozen, daaruit zal blijken of weer meer mensen de straat op moesten. Twee jaar geleden zijn dik 4.100 mensen geteld.  Dat is een schatting, de telling gebeurt altijd tijdens de maand november. Mensen die tijdelijk op straat geraken, zitten er waarschijnlijk niet bij.

Meest gelezen