Foto: ESA

Europese ruimtevaartorganisatie zoekt nieuwe astronauten (en roept vrouwen op om te solliciteren)

Voor het eerst in 11 jaar tijd gaat de Europese ruimtevaartorganisatie ESA op zoek naar nieuwe astronauten. ESA wil een nieuwe en meer diverse generatie astronauten klaarstomen, en doet daarom specifiek ook een oproep naar vrouwen om te solliciteren. Ook wordt er bekeken of mensen met een lichamelijke beperking astronaut kunnen worden. De nieuwe lichting astronauten zal vooral naar het internationaal ruimtestation ISS vliegen. ESA wil over een tiental jaar ook de eerste Europese man en vrouw op de maan laten landen.

Het is geen alledaags zoekertje: een vacature voor astronaut. Toch kan je vanaf 31 maart solliciteren voor die job. ESA zoekt voor het eerst in 11 jaar tijd weer nieuwe astronauten. Er zou plaats zijn voor vier tot zes vaste astronauten, en een reservelijst van nog eens 20 astronauten die voor tijdelijke missies kunnen worden ingeschakeld.

ESA roept specifiek ook vrouwen op om zich kandidaat te stellen. "We hopen toch op een meer divers astronautenkorps", zegt de Vlaamse Angelique Van Ombergen, wetenschapscoördinator bij ESA. "Uit de vorige selectie van astronauten is maar één vrouw gekomen."

Bekijk hieronder de journaalreportage over de vacature bij ESA: (lees daaronder verder)

Videospeler inladen...
Meer vrouwen in de ruimte is belangrijk voor de wetenschap
Angelique Van Ombergen, wetenschapscoördinator ESA

"We hebben geen quotum vastgelegd op voorhand, er wordt puur op competentie geselecteerd. Maar als er zich geen vrouwen kandidaat stellen, is het natuurlijk moeilijk om ze te selecteren. Daarom moedigen we vrouwen wat extra aan."

Volgens Van Ombergen zit er ook een wetenschappelijk belang aan meer vrouwen in de ruimte. "We weten nog heel weinig over hoe vrouwen reageren op ruimtevaart en hoe een vrouwenlichaam zich aanpast in de ruimte. Door meer vrouwen naar de ruimte te sturen, hopen we daar meer over te leren."

Op de vraag of ze zelf kandidaat is, moet ze het antwoord nog even schuldig blijven. "Dat is een goede vraag waar ik nog eens heel diep moet over nadenken", zegt ze lachend. "Ik hoop in ieder geval dat er een Belg in de nieuwe selectie zal zitten."

De nieuwe lichting astronauten zal vooral naar het internationaal ruimtestation ISS vliegen, maar ESA heeft ook concrete plannen om weer naar de maan te gaan. Samen met NASA wordt er gewerkt aan een ruimtestation in een baan om de maan. "En ESA wil op relatief korte termijn ook de eerste Europese man en vrouw op de maan zetten."

Niet alleen voor piloten

De vorige keer dat ESA op zoek ging naar astronauten waren er meer dan 10.000 kandidaten. De kans om geselecteerd te raken, is dus niet heel groot. Toch hoeven astronauten tegenwoordig geen pilotendiploma meer te hebben. 

"We zoeken mensen die een masterdiploma in een wetenschappelijke richting hebben en minstens 3 jaar professionele ervaring", zegt Angelique Van Ombergen. "Kandidaten moeten uit een Europese lidstaat komen, een algemene goede gezondheid en conditie hebben en ze moeten vloeiend Engels en liefst nog een derde taal spreken."

"Kandidaten moeten natuurlijk ook heel geëngageerd zijn en best wel wat willen opofferen voor de job. Er staat hen heel wat te wachten. De training is lang en astronauten moeten vaak voor langere tijd naar het buitenland."

Diversiteit kan ook over lichamelijke beperkingen gaan, de wereld is daar klaar voor

David Parker, directeur Human and Robotic Exploration, ESA

Voormalig astronaut Frank De Winne is ook betrokken bij de selectie van de nieuwe astronauten. Hij is één van de twee Belgen die ooit naar de ruimte zijn gegaan. In 2009 verbleef hij een half jaar in het ISS. Nu is hij hoofd van het ESA-opleidingscentrum voor astronauten in Keulen.

"Mocht ik de kans krijgen om opnieuw naar de ruimte te gaan, zou ik het onmiddellijk doen", zei hij in "De wereld vandaag" op Radio 1. "Maar het is belangrijk dat we nu de kans geven aan jongeren. De huidige generatie van astronauten kan nog wel blijven vliegen, maar door nu al nieuwe astronauten aan te werven, kan de overgang en de kennisoverdracht vloeiend gebeuren."

Beluister het gesprek met Frank De Winne uit "De wereld vandaag" op Radio 1:

En opvallend: ESA wil ook kansen bieden aan mensen met een lichamelijke beperking. "Diversiteit mag niet alleen gaan over afkomst, leeftijd, achtergrond of het geslacht van onze astronauten, maar misschien ook over lichamelijke beperkingen", zegt ESA-directeur David Parker in een persmededeling. 

"We willen deze droom verwezenlijken en daarom lanceer ik samen met de astronautenwerving het Parastronaut Feasibility Project, een innovatie waar de wereld klaar voor is." 

In dat project gaat ESA bekijken en testen of mensen met bepaalde lichamelijke beperkingen de job van astronaut even goed als andere astronauten kunnen uitvoeren. "De vraag die we ons stellen: kunnen we met een aantal technische aanpassingen ervoor zorgen dat deze mensen even goede astronauten kunnen worden", zegt Frank De Winne, hoofd van het opleidingscentrum voor astronauten van de ESA in Keulen.

"We weten niet zeker of dat zal lukken, maar we gaan daar wel ons best voor doen."

Lichamelijke beperkingen die momenteel in aanmerking komen, zijn een klein gestalte (kleiner dan 1,30 meter), het ontbreken van één of twee voeten en het ontbreken van één of twee onderbenen (onder de knie). 

Solliciteren kan tussen 31 maart en 28 mei. De hele selectieprocedure zou in totaal zo'n 18 maanden duren. In oktober 2022 wordt de bekendmaking van de nieuwe astronauten verwacht.

Bekijk hier het gesprek met ruimtevaartonderneemster Nancy Vermeulen in "De afspraak". Zij doorliep in 2008 de strenge selectieproeven voor astronaut.  

Videospeler inladen...

Meest gelezen