Copyright 2021 The Associated Press. All rights reserved

Facebook blokkeert nieuws in Australië: "Facebook is 17 jaar oud en gedraagt er zich naar: als een baldadige puber"

Facebook- en Instagramgebruikers in Australië kunnen geen nieuws meer delen of bekijken en Australische nieuwsorganisaties kunnen geen berichten meer delen op de sociale media. Ook internationaal nieuws en overheidsinformatie zijn in veel gevallen niet meer toegankelijk voor Australiërs via Facebook en Instagram. Facebook reageert daarmee op een nieuwe wetsvoorstel in het land. "Dit is onaanvaardbaar middenin een pandemie en tijdens het bosbrandseizoen", klinkt het bij de Australische regering.

In Australië ligt een wetsvoorstel op tafel waardoor socialemediabedrijven voortaan zouden moeten betalen voor nieuws van Australische mediabedrijven. Facebook heeft lang geprobeerd de Australische politiek op andere gedachten te brengen, maar zonder succes. Het voorstel moet nu alleen nog goedgekeurd worden in de senaat.

Facebook en dochterbedrijf Instagram hebben dan maar voor een drastische methode gekozen: de meeste toegang tot nieuws en informatie op die socialenetwerksites is nu geblokkeerd voor gebruikers vanuit Australië. Ook internationaal nieuws is nog weinig toegankelijk en zelfs de Facebookpagina's van bepaalde overheidsdiensten zijn geblokkeerd.

Lees verder onder de foto:

Ter vergelijking: Google stelt zich constructiever op en heeft voor tientallen miljoenen Australische dollars deals gesloten met Australische nieuwsmedia. Facebook heeft iets soortgelijks geprobeerd, maar zegt dat de wet te veel obstakels opwerpt. Nochtans melden verschillende media dat de onderhandelingen al vergevorderd waren. Facebook wijst er op dat het maar weinig verdient met nieuws dat op het netwerk wordt gepost.

Bekijk hier meer uitleg van onze social media-expert Bram Vandeputte in "Het Journaal" en lees voort onder de video:

Videospeler inladen...

Regering: "Dit bedreigt de publieke veiligheid"

Volgens een recente studie van de Universiteit van Canberra gebruiken 4 op de 10 Australiërs Facebook als nieuwsbron. Voor een vijfde van de Australiërs is het zelfs hun voornaamste nieuwsbron. Verschillende regeringsleden wijzen er dan ook op dat het onverantwoord is om die mensen nu zonder informatie te zetten midden in een pandemie en terwijl het bosbrandseizoen volop aan de gang is in het land.

De Australische minister van Financiën Josh Frydenberg noemt actie van Facebook "fout, onnodig en gevaarlijk". Bovendien onderstreept hij dat het blokkeren van Facebookpagina’s van overheidsdiensten niets te maken heeft met het wetsvoorstel dat over de mediasector gaat.

"Het feit dat de Facebookpagina’s van gezondheidsdiensten, brandweer en nooddiensten geblokkeerd worden, bedreigt de publieke veiligheid", zegt mediaminister Paul Fletcher daarover op een persmoment. "Ik heb contact opgenomen met Facebook en gezegd dat ik verwacht dat die pagina’s zo snel mogelijk weer toegankelijk zijn." Tegelijk onderstreept de regering dat ze zich niet laat afpersen. "We zetten door", zegt Frydenberg.

Lees verder onder de video:

Videospeler inladen...

In een verklaring laat Facebook weten dat het blokkeren van overheids- en hulpdiensten niet de bedoeling was en dat er gewerkt wordt om dat recht te zetten. Nochtans heeft dat veel kwaad bloed gezet down under.

Professor Tama Leaver van Curtin University spreekt over een erg slechte zet van het sociaal medium. "Toegang tot de pagina’s van hulpdiensten blokkeren is echt een slecht idee in tijden van bosbranden en COVID", zegt de media-experte aan persagentschap Reuters. "Facebook is 17 jaar oud en gedraagt zich als een baldadige puber, maar dat is niet het gedrag dat je verwacht van een wereldwijde communicatiespeler."

Ook mensenrechtenorganisaties zijn er niet over te spreken. "Dit is een onrustwekkende en gevaarlijke evolutie", meldt Human Rights Watch in een persbericht. "Een heel land van het ene op het andere moment afsnijden van informatie van vitaal belang is buitensporig." Dit zegt volgens ngo Reset Australia alles over hoe Facebook CEO Mark Zuckerberg denkt over de samenleving. "Facebook schrapt liever echt nieuws en laat het gat opvullen door misinformatie, dan dat ze meewerken aan regulering."

Hoelang kan Facebook dit volhouden?

Volgens Bram Vandeputte, sociale media-expert bij VRT NWS, is het zeer de vraag hoelang Facebook dit kan volhouden. "De imagoschade is groot", zegt hij in "De ochtend" op Radio 1. "Door alle betrouwbare nieuwsbronnen te blokkeren zet Facebook eigenlijk de kraan open voor onbetrouwbare bronnen en fake news. Iets waar het medium al langer mee worstelt. Tegelijk is de kritiek enorm."

De zaak wordt ook goed in de gaten gehouden van uit de Verenigde Staten en Europa. "Het is een enorm precedent", zegt Vandeputte. "Het is een discussie die ook bij ons wel eens opwaait: Facebook en Google verdienen geld dankzij content die mediabedrijven produceren. Maar de meeste van die advertentie-inkomsten stromen naar Facebook en Google. Zij willen daar nu een deel van terug."

Beluister hieronder het gesprek in "De ochtend":

AFP or licensors

Meest gelezen