Copyright 2016 The Associated Press. All rights reserved. This material may not be published, broadcast, rewritten or redistribu

Grote bezorgdheid over gepland themapark met hotels nabij het tempelcomplex van Angkor in Cambodja

Tal van archeologen en cultuurexperten protesteren tegen de geplande bouw van een groot themapark vlak bij de tempels van Angkor in Cambodja. De Unesco, de cultuurorganisatie van de Verenigde Naties, gaat die protesten onderzoeken. Angkor was eeuwenlang de hoofdstad van het grote Khmer-rijk en is door de Unesco uitgeroepen tot werelderfgoed.

De Unesco heeft zich nog niet uitgesproken over het megaproject, maar neemt akte van de bezorgdheid van experten over de plannen. Volgens de organisatie zijn de adviezen van de experten "duidelijk ongunstig voor het project" en zou dat de "buitengewone universele waarde van de site in het gedrang kunnen brengen". De Unesco gaat de zaak nu verder aankaarten bij de regering van Cambodja. (Lees verder onder de foto).

Een reliëf met "apsara's" of hemelse danseressen in Angkor Wat.

Eind vorig jaar kondigde het casino- en hotelconcern NagaCorp uit Hongkong de bouw aan van een groot themapark met de naam "Angkor Lake of Wonder". Dat zou tegen 2025 moeten verrijzen op nog geen 500 meter van het historische tempelcomplex van Angkor Wat nabij Siem Reap in Cambodja. 

Er zouden enkele vijfsterrenhotels, tentoonstellingen, restaurants en een waterpretpark komen. NagaCorp is een groot uitbater van casino's in Azië en bezit het grootste casino van Cambodja in de hoofdstad Phnom Penh. Gokken is illegaal in Cambodja, tenminste voor de eigen bevolking. Het is wel toegelaten voor buitenlanders. NagaCorp is genoteerd op de beurs van Hongkong en heeft van de Cambodjaanse regering een monopolie van 50 jaar gekregen op gokactiviteiten in het land. Het concern wil ook een gelijkaardig project bouwen in de Russische havenstad Vladivostok. 

Bedreiging voor historisch monument?

Volgens NagaCorp zal het project de economische activiteit in de omgeving van Angkor stimuleren. Nu is die enkel gericht op het oude tempelcomplex en zouden de toeristische faciliteiten in de nabij gelegen stad Siem Reap onvoldoende zijn. Jaarlijks bezoeken miljoenen toeristen de site van Angkor en dat legt een druk op de omgeving. 

NagaCorp heeft alleszins de toestemming gekregen van de regering van Cambodja. Het autoritaire regime van premier Hun Sen voert een erg pro-Chinese politiek in Zuidoost-Azië en rekent op Peking en Hongkong voor economische ontwikkeling. Ook Chinese toeristen vinden massaal de weg naar Cambodja en bedrijven uit dat land ontwikkelen er havens en infrastructuur. Toch is Cambodja een klein en overwegend arm land in de regio. (Lees verder onder de foto).

De erfenis van Angkor

Dat was ooit anders. Cambodja of het rijk van de Khmers was vanaf de 6e eeuw een van de oudste en grootste beschavingen van Zuidoost-Azië. Het Khmer-rijk omvatte zowat geheel het vasteland van die regio, dus ook delen van wat nu Thailand, Vietnam en Laos zijn. De Khmer-cultuur nam veel invloeden uit India op, onder meer het hindoeïsme en nadien boeddhisme en het goddelijk koningschap of "devaraja". (Lees verder onder de foto).

De Bayon met de gezichten van Brahma, Avalokiteshvara of Jayavarman VII die naar de vier windstreken kijken.

Er waren verschillende hoofdsteden, maar Angkor was de grootste en de belangrijkste en de site heeft een enorme oppervlakte. Het brandpunt was de tempel Angkor Wat met de tempeltorens die de mythische berg Meru, de spil van de wereld, voorstellen. Dat complex dateert uit de 12e eeuw. 

Een eeuw jonger is Angkor Thom, de grote en ommuurde stad er vlak naast met in het centrum de Bayon-tempel, van waar vier grote gezichten in elk van de windstreken staren. Die gezichten stellen de hindoegod Brahma of Avalokiteshvara voor, de boeddhistische boddhisattva van mededogen. Ze vertonen wel een grote gelijkenis met de standbeelden van Jayavarman VII (1182-1218), een van de eerste boeddhistische Khmer-koningen en opdrachtgever van Angkor Thom. Boeddhisme en hindoeïsme zijn in Zuidoost-Azië erg met elkaar verstrengeld. Brahma heeft een speciale verering in het boeddhisme omdat hij de Boeddha zou overtuigd hebben om zijn inzicht na de verlichting te delen met de mensheid.

Dit is groter dan wat de Grieken of Romeinen ons hebben nagelaten

De Fransman Henri Mouhot over zijn ontdekking van Angkor

In de 15e eeuw raakte het Khmer-rijk in verval en werd Angkor een paar keer ingenomen door Thais. Angkor werd verlaten tot het in 1860 in de jungle werd herontdekt door de Franse ontdekkingsreiziger Henri Mouhot. In 1992 werd Angkor door de Unesco uitgeroepen tot werelderfgoed. Het monument heeft veel te lijden gehad onder plunderingen en oorlogen en diefstallen door kunstrovers. De Khmer-cultuur heeft wel een grote invloed gehad op de nadere staten in de regio zoals Thailand en Laos.

Het Khmer-rijk omvatte grote delen van wat nu Vietnam, Laos en Thailand is. Kaart: Thames Mapping.

Meest gelezen