Verenigde Naties over de oorlog in Syrië: "Tienduizenden opgesloten burgers zijn nog vermist"

Tienduizenden Syrische burgers zijn nog altijd vermist, nadat ze tijdens de Syrische oorlog van de voorbije 10 jaar willekeurig zijn opgesloten. Dat zegt de Onderzoekscommissie van de Verenigde Naties voor Syrië in een nieuw rapport.

Het lot van de tienduizenden burgers, die in het voorbije decennium verdwenen zijn na arrestatie door Syrische regeringstroepen, blijft totaal onduidelijk. Velen zijn vermoedelijk gestorven of geëxecuteerd. Anderen blijven tot op de dag van vandaag mogelijk nog opgesloten in onmenselijke omstandigheden.

Daarnaast zijn nog duizenden mensen het slachtoffer van marteling en seksueel geweld. De gepleegde misdaden – door de Syrische overheid – zijn oorlogsmisdaden en misdaden tegen de mensheid. Slachtoffers en getuigen spreken over onnoemelijk lijden, zoals de verkrachting van kinderen – jongens en meisjes – van amper 11 jaar oud.

Deze problematiek is een nationaal trauma en er moet een antwoord op komen

Rapport van de Verenigde Naties

Misdaden door alle belangrijke partijen

Het VN-rapport telt 36 bladzijden en is gebaseerd op 2.658 interviews met slachtoffers en getuigen. De informatie gaat over opsluitingen tussen maart 2011 en december 2020. Er zijn ook foto's, video's, satellietbeelden, officiële documenten en rapporten van verschillende bronnen. 

Eerder zijn al verhalen naar buiten gekomen over de gruwelijke folteringen in de Syrische gevangenissen. De Syriër "Caesar" maakte duizenden foto's van gefolterde en uitgehongerde gevangenen. De Franse journaliste Garance Le Caisne schreef het verhaal van de klokkenluider in 2016 in een boek. Samen met een overlevende van de gruwelgevangenissen van Assad, deed ze haar verhaal in Terzake in 2016. 

Lees verder onder de video:

Videospeler inladen...

Het rapport heeft het over de massale detentie en misbruik, gepleegd door de regering van de Syrische president Assad. Er is onderzoek gedaan naar meer dan 100 detentiefaciliteiten, historische documenten en aanhoudende misbruikpraktijken tijdens opsluiting door zowat elke belangrijke partij in het conflict. 

Want niet alleen de Syrische overheid, ook andere partijen in het conflict hebben misdaden gepleegd, zegt het rapport, door onwettig en willekeurig mensen te beroven van hun vrijheid. Verschillende groepen en partijen zijn beschuldigd van wreedheden. Ze runnen gevangenissen waar constant misdaden gebeuren. 

Het gaat onder meer over oppositiestrijders die de steun krijgen van Turkije, rebellengroepen en de door de VS gesteunde Koerdische Syrische Democratische Strijdkrachten. Ook wordt onderzoek gedaan naar het aan Al Qaeda gelinkte Hayat Tahrir al-Sham en naar IS, die beiden door de VN aangeduid zijn als terroristische organisaties. 

10 jaar oorlog

Het Syrische conflict barstte los in maart 2011, bijna 10 jaar geleden. Hoeveel doden er intussen gevallen zijn, is niet duidelijk. De VN spreekt van 380.000 tot een half miljoen doden.

De strijd in het hele land heeft ook de helft van de 23 miljoen Syriërs op de vlucht doen slaan. Bijna 6 miljoen Syriërs zijn naar het buitenland gevlucht. Grote delen van Syrië zijn verwoest en tienduizenden mensen leven in tentenkampen.

Misdaden verhullen lijkt belangrijker dan misdaden onderzoeken  

VN-Commissaris Karen Koning AbuZayd

"De overvloed aan bewijs dat het voorbije decennium verzameld is, is onthutsend", zegt VN-Commissaris Karen Koning AbuZayd. "En toch hebben de verschillende partijen nagelaten om daarover onderzoek te doen binnen hun eigen troepen. Misdaden verhullen lijkt belangrijker dan misdaden onderzoeken, die gepleegd zijn in de detentiecentra."

Grote vraag is of de verantwoordelijken van al die misdaden ooit voor de rechter komen. Vorige week werd in Duitsland voor het eerst een Syriër veroordeeld voor zijn betrokkenheid in Syrië met martelpraktijken. Eén van de overlevenden getuigde over de foltering in een reportage, uitgezonden in Terzake. 

Lees verder onder de video:

Videospeler inladen...

"Honderdduizenden familieleden hebben het recht om te weten wat er gebeurd is met hun geliefden", zegt Commissievoorzitter Paul Pinheiro. De Commissie vraagt Damascus om dringend stappen te zetten om het lot van de vermisten bekend te maken. Het rapport roept alle partijen op om misdrijven te stoppen en te voorkomen, om meteen specifieke groepen van mensen vrij te laten en om onafhankelijk toezicht van detentiecentra toe te laten. 

Op VRT NU kan u kijken naar de docufilm "For Sama", van de Syrische Waad al-Kateab. Zij biedt een intieme en hartverscheurende blik van binnenuit op het Syrische conflict. Regisseur en burgerjournalist Waad al-Kateab legt met haar camera alle gruwelen en de dagelijkse gebeurtenissen vast rond haar familie en haar stad Aleppo. 

Meest gelezen