AP2006

BEKIJK - Wetenschappers ontrafelen werking van 2.000 jaar oude "computer"

Wetenschappers hebben de werking van een 2.000 jaar oude "computer" ontrafeld. Hun bevindingen zijn vrijdag verschenen in het wetenschappelijke tijdschrift Scientific Reports. Het zogenoemde mechanisme van Antikythera is een complexe machine uit de klassieke oudheid die gebruikt werd om de stand van de zon, maan en de toen bekende planeten te berekenen.

Het mechanisme van Antikythera is een "computer" uit de klassieke oudheid die in 1901 werd ontdekt aan boord van een gezonken schip in de buurt van het Griekse eiland Antikythera. Het is een complex mechanisme van 2.000 jaar oud dat bestond uit verschillende gegraveerde platen en tandwielen.

Bekijk in deze video hoe de archeologische resten er nu uitzien, en lees eronder voort:

Videospeler inladen...

De grote moeilijkheid om de precieze werking en doel van het mechanisme te ontrafelen is dat amper een derde van het mechanisme bewaard is gebleven, waaronder 30 bronzen tandwielen die door eeuwenlange blootstelling aan het zeewater fors gecorrodeerd zijn. Gelukkig is de technologie de laatste eeuw grondig geëvolueerd.

Van archeologische resten tot 3D-model

In 2005 is een groot stuk van het overgebleven mechanisme met computerscans in kaart gebracht. Zo zijn ook inscripties aan het licht gebracht waardoor we weten dat het mechanisme effectief bedoeld was om de stand van de toen 5 bekende planeten (Mercurius, Venus, Mars, Jupiter en Saturnus), de zon en de maan te berekenen, maar dankzij het nieuwe onderzoek weten we nu ook hoe dat wellicht gebeurde.

Lees voort onder de reconstructie van de voor- en achterkant van het mechanisme:

Freeth, T., Higgon, D., Dacanalis, A. et al. A Model of the Cosmos in the ancient Greek Antikythera Mechanism. Sci Rep 11, 5821 (2021). https://doi.org/10.1038/s41598-021-84310-w (CC BY 4.0)

De wetenschappers van de University College London hebben een 3D-model gemaakt van het volledige toestel. Ze zijn vertrokken van de overgebleven fysieke bewijzen en hebben uitgevlooid hoe ze aan de hand van de toen bekende wiskundemodellen effectief de op de inscripties beloofde standen van hemellichamen konden bekomen.

Lees voort onder de foto's van achtereenvolgens het archeologishe materiaal, de scans en de daarop gebaseerde 3D-modellen:

Freeth, T., Higgon, D., Dacanalis, A. et al. A Model of the Cosmos in the ancient Greek Antikythera Mechanism. Sci Rep 11, 5821 (2021). https://doi.org/10.1038/s41598-021-84310-w (CC BY 4.0)

De wetenschappers denken dat ze erin geslaagd zijn een werkend 3D-model te bouwen waarmee de stand van de zon, de maan de 5 toen bekende planeten kan afgeleid worden, maar even goed wanneer bijvoorbeeld bepaalde spelen zouden plaatsvinden.

Bekijk een 3D-model van hoe de binnenkant er moet hebben uitgezien (in het Engels), lees eronder voort:

Videospeler inladen...

(Beelden: UCL Antikythera Research Team, Animation: Tony Freeth, (CC BY 4.0))

Het toestel combineerde Babylonische astronomie met Griekse wiskunde en astronomische theorieën. De complexiteit van het ontwerp en wat er allemaal uit kan afgeleid worden, werd volgens de wetenschappers pas in de 18e eeuw opnieuw bereikt.

Dit is een gedetailleerde video met daarin stap voor stap waar elk tandwiel volgens de wetenschappers voor diende (in het Engels):

Videospeler inladen...

(Beelden: UCL Antikythera Research Team, Animation: Tony Freeth, (CC BY 4.0))

Meest gelezen