Videospeler inladen...

In weekends en vakanties enkel aan het raam zitten in treinen naar "toeristische plek": is dat wel haalbaar? En hoe dan?

Het Overlegcomité heeft gisteren beslist dat vanaf 3 april in treinen alleen maar de zitplaatsen aan het raam mogen worden ingenomen. De maatregel geldt enkel op treinen die naar een "toeristische plek" gaan, en is alleen van kracht in de weekends of schoolvakanties. Maar hoe gaat die regeling er in de praktijk uitzien? Moet ik dan reserveren? En wat als er geen plaats meer is op de trein? We proberen een paar antwoorden op te lijsten.

De maatregel is nog maar net aangekondigd, vervoersmaatschappij NMBS laat weten dat ze de maatregel nog praktisch moet uitwerken. "Maar het is logisch dat de veiligheid van de reizigers voorop staat", aldus de NMBS. Bij het kabinet van federaal mobiliteitsminister Georges Gilkinet (Ecolo) horen we dat het de bedoeling blijft dat mensen zich in alle vrijheid binnen de landsgrenzen kunnen verplaatsen, ook met de trein. Een praktische uitwerking is er dus nog niet, maar we kunnen wel al een indicatie geven van hoe het in zijn werk zou kunnen gaan.

Wat verandert er precies?

Het Overlegcomité besliste dat vanaf 3 april - het eerste weekend van de paasvakantie - enkel de zitplaatsen aan het raam kunnen gebruikt worden in treinen van en naar toeristische trekpleisters. De regeling geldt alleen in vakanties en op weekenddagen. Kinderen onder de 12 jaar mogen wel naast de volwassene zitten die hen begeleidt.

Stefan Stynen van reizigersorganisatie TreinTramBus ziet in de "raam-regel" geen logische spreiding. "Eigenlijk is het beter dat als iemand aan het raam zit in een vierzit, je er niet tegenover aan het raam gaat zitten, maar er schuin tegenover. Dan zit je verder van elkaar dan als je allebei aan het raam zit." En Stynen heeft nog een bedenking. "Een gezin met kinderen die ouder zijn dan 12 jaar, moeten die dan twee vierzitten in beslag nemen?", vraagt hij zich af.

Moet ik dan reserveren?

Een reservatiesysteem komt er niet. De NMBS liet eerder al verstaan dat dat praktisch niet haalbaar is en bevestigt ook nu dat een reservatietool er niet komt. De vervoersmaatschappij zet in op een nieuw systeem waarmee ze de drukte kan monitoren en weergeven via een app. Het werkt op basis van de data van mensen die - enkele uren of een dag op voorhand - via de app opzoeken op welk uur, ze welke trein kunnen nemen. Zo kan er een indicatie worden gegeven op welke treinen - en in welke vertrek- en aankomststations - het druk zou kunnen zijn. Dat systeem wordt vanaf 1 april getest in de trein richting Oostende.

Daarnaast is er nu ook al de MoveSafe-app van NMBS die een indicatie geeft hoe drukbezet een trein is. Die app werkt op historische data over welke treinen op welke momenten doorgaans druk bezet zijn, samengevoegd met een actuele inschatting van de treinbegeleiders. Ook geeft de NMBS al gegevens over drukte door aan de kustburgemeesters. 

Hoe weet ik of er nog plaats is?

Je moet niet reserveren, en de apps geven enkel indicaties. Hoe weet je dan of er nog plek is aan het raam op de trein en je dus mag opstappen? "Je ziet alleen de ramen van de wagon die voor jou stoppen, en of er bovenaan in een dubbeldekker nog plekken zijn, zie je ook niet. Dit is compleet onwerkbaar", reageert Stynen. "En wat als mensen dan geweigerd zouden worden, wat doe je dan met de massa op het perron?" 

De NMBS kan nog geen eenduidig antwoord formuleren op die vraag maar verwijst naar wat ze in het verleden in drukbezette stations zoals Gent en Oostende deden. Als het te druk werd, ging Securail daar over tot het afsluiten van perrons, zodat mensen niet bij de trein geraken. Het kabinet van mobiliteitsminister Gilkinet laat weten dat ze rekenen op de steun van de politie om de situatie te handhaven. Het is niet duidelijk of NMBS extra treinen - of treinen met meer wagons - zal inzetten.

Bekijk ook de journaalreportage (en lees daaronder verder):

Videospeler inladen...

Als je mensen weigert, wat doe je dan met de massa op het perron?

Volgens Stynen is het kanaliseren van de mensenstroom voor ze het perron opgaan niet overal werkbaar. "Hoe doe je dat bijvoorbeeld in Brussel-Centraal waar om de paar minuten andere treinen vertrekken vanop de perrons? Dan kan je makkelijk wat vroeger naar het perron gaan en zeggen dat je een andere trein moet nemen en wachten tot de trein komt die je echt wilt nemen", aldus de voorzitter van TreinTramBus. "En wat met minder drukbezette stations? In Kortrijk vertrekt er ook een stoptrein naar Oostende. Gaan ze daar dan ook in elk klein station kijken of er niet te veel mensen bijkomen?" Volgens Stynen is het onhaalbaar dat de treinconducteurs constant in de gaten houden hoeveel mensen er de trein af- en opstappen, laat staan dat ze mensen kunnen tegenhouden als de trein vol zit.

Wat is een "toeristische plek"?

"Dit is een van de grootste vragen", aldus Stynen. "Dat het alvast gaat over treinen richting de kust lijkt voor de hand te liggen. Maar wat met bijvoorbeeld Bokrijk, is dat ook een toeristische bestemming?", vraagt hij zich af. "En wat met mensen die in Eupen opstappen op de trein richting Oostende maar eigenlijk maar tot Luik of Brussel moeten voor hun werk, moeten die dan ook allemaal aan het raam zitten?" Stynen geeft ook aan dat niet iedereen die naar de kust gaat, dat uit toeristische overwegingen doet. "Sommige mensen wonen daar, of moeten er zijn voor een mantelzorger".

Dit is compleet onwerkbaar

Stefan Stynen van TreinTramBus

NMBS kon nog niet concreet aangeven op welke treinlijnen de regeling precies zal ingaan. Maandag is er overleg gepland tussen het kabinet van mobiliteitsminister Gilkinet en de NMBS.

Meest gelezen