AFP or licensors

Zoeloe-regentes koningin Mantfombi Dlamini (65) plots overleden: wie was ze en wie wordt de nieuwe koning?

Een maand nadat ze regentes was geworden na de dood van haar man, Zoeloe-koning Zwelithini, is koningin Mantfombi plots overleden na een korte ziekte. De Zoeloes zijn met 11 miljoen mensen de belangrijkste etnische gemeenschap in Zuid-Afrika. De plotse dood van de regentes heeft hen niet alleen geschokt, maar laat hen ook achter in een machtsvacuüm.

De "Grote Echtgenote" werd Mantfombi Dlamini Zulu genoemd toen ze in 1977 de derde echtgenote werd van de koning van de Zoeloe-natie, Goodwill Zwelithini. De Zoeloes hebben geen eigen koninkrijk meer, ze werden door de Hollandse en Britse kolonisatoren verslagen en leven nu voornamelijk in de huidige provincie Kwazoeloe-Natal in Zuid-Afrika. Koningin Mantfombi was, in tegenstelling tot de andere vrouwen van de koning, zelf van koninklijke afkomst. Ze was de zus van koning Mswati van Swaziland, nu eSwatini, een onafhankelijk koninkrijk midden in Zuid-Afrika. Door haar huwelijk werden de twee koninkrijken met elkaar verbonden. 

Regentes

Koning Zwelithini stierf op 12 maart, aan de gevolgen van diabetes en covid-19. Hij was een halve eeuw aan de macht geweest en daardoor de langst regerende huidige Afrikaanse koning. Hoewel hij geen politieke macht had in Zuid-Afrika, had hij aanzien, een aantal privileges en een flinke dotatie. Hij maakte de overgang mee van het apartheidsbewind naar de democratie onder president Mandela. Mandela was een Xhosa, zijn opvolger, Jacob Zuma, is ook een Zoeloe. Na de dood van haar man, werd koningin Mantfombi aangesteld tot regentes, in afwachting van een mannelijke troonsopvolger. Zij is nu overleden na een korte ziekte. (lees verder onder tweet)

De opvolging is een probleem. De oudste zoon van de koning en zijn eerste vrouw, prins Lethukuthula Zulu, werd eind vorig jaar vermoord in zijn woning. Alle ogen waren daarom gericht op de oudste zoon van koningin Mantfombi, prins Misuzulu. Maar over de 47-jarige prins die in de Verenigde Staten studeerde is weinig bekend, behalve dat hij niet gehuwd is en een zoon heeft van een onbekende vrouw. Voor de Zoeloegemeenschap is het noodzakelijk dat de koning gehuwd is. De drie maanden rouw en regentaat door de koningin waren dus tijdswinst, om een geschikte partner te vinden voor de kroonprins. De plotse  dood van koningin Mantfombi heeft de zaken er niet makkelijker op gemaakt. (lees verder onder foto begrafenis koning Zwelithini)

Copyright 2021 The Associated Press. All rights reserved.

Machtsvacuüm

Wie grasduint in de geschiedenis van de Zoeloe-natie, merkt dat ook deze koninklijke familie te maken heeft gehad met intriges. De vorige koning Zwelithini, had af te rekenen met zijn neef Ka Dinizulu, die drie jaar regent was, en aanvankelijk weigerde op te stappen toen Zwelithini meerderjarig werd. Dat was de reden waarom er nu voor een vrouwelijke regent werd gekozen, die geen aanspraak kon maken op de troon. Maar nu koningin Mantfombi overleden is, zouden wel eens andere familieleden met koninklijke ambities kunnen opduiken. Er zijn namelijk nog prinsen van andere echtgenotes van de overleden koning. 

Toch denkt de Zuid-Afrikaanse professor Jabulani Maphalala dat prins MisuZulu de meeste kans maakt. In een interview met de krant Sunday World zegt hij "MisuZulu kan vrij worden vertaald als "maak de Zoeloes sterker". Bovendien was zijn moeder niet voor niets de "Grote Echtgenote", die de erfgenaam moest leveren van de overleden koning. Dat maakt duidelijk dat hij wellicht de volgende Zoeloe-koning wordt."

Meest gelezen