Dat de helft van de zitjes in het Grondwettelijk Hof wordt bezet door (ex-)politici is een grove discriminatie

Ex-minister Joke Schauvliege (CD&V) wordt genoemd als een nieuwe rechter in het Grondwettelijk Hof. De helft van de zitjes in het hoogste rechtsorgaan van ons land wordt ingenomen door (ex-)politici en dat is niet naar de zin van advocaat Simon Deryckere.

De samenstelling van het Grondwettelijk Hof en de benoeming van zijn rechters dient met de grootste zorg te gebeuren. Als hoogste rechtscollege kan het immers beslissingen van het parlement verwerpen. Het vormt het sluitstuk van onze rechtstaat.

Vandaag bestaat het Grondwettelijk Hof uit twaalf leden. Zes worden benoemd uit professoren en topmagistraten. De overige zes leden worden evenwel benoemd uit (ex-)politici, met minstens vijf jaar parlementaire ervaring. Dit is onhoudbaar. 

Ons land is letterlijk het énige ter wereld waar zetels in het hoogste rechtscollege exclusief voorbehouden zijn voor politici of ex-politici. Het is dan ook een zeer slecht idee. 

Vooreerst is dit een grove discriminatie. 99 procent van de competente kandidaten komen immers sowieso niet in aanmerking, louter omdat ze geen politieke lidkaart hebben. Dit is discriminatie op basis van (gebrek aan) politieke kleur. En dat voor een Hof dat moet toezien op de toepassing van het gelijkheidsbeginsel. Met welk gezag kan het Grondwettelijk Hof dan oordelen over eventuele discriminaties?

Transparantie?

Het spreekt voor zich dat enkel en alleen de competentie het criterium mag zijn voor een dergelijke topbenoeming. In de Verenigde Staten wordt dit gegarandeerd door zware hoorzittingen in het parlement, die publiek toegankelijk zijn. Transparantie staat daar voorop. Bij ons wordt dit op geen enkele wijze gegarandeerd. 

Wie "gewoon" magistraat wil worden binnen Justitie, moet slagen voor een loodzwaar examen (slechts 5 procent slaagkans). (Ex-)politici die een politieke benoeming krijgen bij het Grondwettelijk Hof moeten op vandaag nergens voor slagen. 

Geloofwaardigheid?

Politici die zichzelf benoemen als rechter, het zet de scheiding der machten volledig op de helling. Wat indien een type à la Berlusconi (red.: drievoudig premier van Italië en niet zonder controverse) rechters politiek begint te benoemen? Zover zijn we hier gelukkig nog niet. Maar rechtstaten moet men optuigen wanneer het kan, om robuust te zijn wanneer het moet.

Ook de politiek bewijst zichzelf hiermee geen dienst. Het is door dit soort van benoemingen dat het vertrouwen in de politieke partijen intussen is gekelderd tot een schamele 20 procent. Vindt men zes postjes werkelijk belangrijker dan de democratie en de rechtstaat?

Ook het feit dat deze politieke benoeming voor het leven is, is niet van aard om veel vertrouwen te wekken bij het publiek.

Ook het feit dat deze politieke benoeming voor het leven is en een slordige 20.000 euro per maand opbrengt*, is niet van aard om veel vertrouwen te wekken bij het publiek.

Beperk het mandaat tot 10 jaar. Dat is ruim genoeg om zonder druk te kunnen oordelen. Het kan evenwel niet de bedoeling zijn tot in de eeuwigheid te zetelen om tot het einde der tijden zijn of haar invloed te kunnen laten gelden, ook al heeft de politieke partij in kwestie geen democratische legitimiteit meer.

En voor zo’n topvergoeding zouden alleen de topkandidaten in aanmerking mogen komen. De rechters van het Hof van Cassatie die wel op basis van verdiensten worden benoemd, ontvangen ten andere een veel lagere vergoeding. Opnieuw een discriminatie?

Dat de beste moge winnen!

*VRT NWS heeft zich geïnformeerd en deze beweringen blijken niet te kloppen. Rechters bij het Grondwettelijk Hof zijn vastbenoemd, maar ze moeten wel met pensioen gaan eens ze 70 zijn. Ze verdienen evenveel als hun collega's bij het Hof van Cassatie, een bedrag dat niet met 20.000 euro per maand overeenstemt.

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via moderator@vrt.be.

Meest gelezen