Foto ter illustratie - Nicolas Maeterlinck

Dagelijks 13 gedwongen opnames in psychiatrie, "Zorgwekkende stijging" vindt Margot Cloet van Zorgnet-Icuro

Vorig jaar werden er dagelijks 13 Vlamingen gedwongen opgenomen in de psychiatrie, dat blijkt uit cijfers van Zorgnet-Icuro in De Morgen. Dat is het hoogste cijfer van de afgelopen 10 jaar.  Margot Cloet van Zorgnet-Icuro maakt zich daar zorgen over en vraagt zich af of al die gedwongen opnames wel nodig zijn.

De laatste 10 jaar is het aantal gedwongen opnamen in Vlaanderen met meer dan de helft toegenomen. In 2010 werden er 3.043 patiënten gedwongen opgenomen. In 2020 waren dat er maar liefst 4.735. Jaar na jaar stijgt het aantal gedwongen opnames met gemiddeld 4,6 procent. Er zijn verschillende redenen waarom die cijfers zo stijgen volgens Margot Cloet van Zorgnet-Icuro.

"Die stijging heeft vooral te maken met de toename van stoornissen die voortkomen uit onder andere alcoholgebruik, middelengebruik en agressie die daaruit voortvloeit", zegt Cloet." Verder is de samenleving ook steeds minder verdraagzaam tegenover mensen met een afwijkend gedrag en gaat men heel snel over tot een gedwongen opname. Daarnaast denk ik ook dat parketten de gedwongen opname gebruiken om de wachtlijsten te omzeilen en heel snel te kunnen overgaan tot een plaatsing."

Een gedwongen opname is  meestal een traumatische ervaring en kan ook erg stigmatiserend zijn

Margot Cloet, Zorgnet-Icuro

Die evoluties zijn volgens Cloet zorgwekkend. "Een gedwongen opname is  meestal een traumatische ervaring en kan ook erg stigmatiserend zijn. Het kan echt een impact hebben op het functioneren van mensen", zegt Cloet.  

Om die gedwongen aanpak zo veel mogelijk te vermijden, moet ook de wetgeving aangepast worden volgens Zorgnet-Icuro. "We willen bijvoorbeeld dat de term "geestesziekte" wordt vervangen door "psychiatrische aandoening."

"We hebben ook een voorstel op tafel gelegd om een evaluatieperiode", zegt Cloet. "Als iemand aangetroffen wordt en men denkt dat een gedwongen opname nodig is, dat die persoon dan eerst 48 uur geobserveerd kan worden. Men kan dan heel goed kijken naar wat die persoon precies nodig heeft, en of een gedwongen opname effectief nodig is, of dat de patiënt op een andere manier kan behandeld worden."

Geen echt verband met corona

Cloet ziet niet echt een verband met de coronacrisis in dit geval. "We zagen wel een stijging in de eerste coronagolf", zegt Cloet. "Dat leek mij een reactie van de mensen op het opsluiten van de samenleving toen. In de tweede golf zagen we die niet, mogelijks omdat toch een aantal zaken dan al meer voorspelbaar waren en mensen minder in paniek geraakten."

Zorgnet-Icuro roept de ministers van Justitie en Volksgezondheid op om zeker werk te maken van speciale eenheden, waar mensen die ongepast gedrag stellen en waarvan men vindt dat ze even uit de samenleving moeten, goed kunnen worden geobserveerd. "We moeten er samen met artsen en psychiaters kunnen kijken naar wat ze nodig hebben als beste behandeling. Dat mag pas in laatste instantie een gedwongen opname zijn", besluit Cloet. 

Tegelijk vraagt Zorgnet Icuro aan de overheid om de nodige budgetten - zo'n 100 miljoen euro - te voorzien om die speciale eenheden te realiseren.

Meest gelezen