Waarom lanceren we De Stemming 2? En wat mag u van dit onderzoek verwachten? 

Vanaf vandaag brengen we u de tweede editie van "De Stemming". Net als vorig jaar willen we weten wat de politieke thema's zijn waarvan u wakker ligt. Wat de problemen zijn waarmee ons land wordt geconfronteerd. Of u vertrouwen heeft dat de politiek die problemen goed aanpakt en in welke politici u al dan niet vertrouwen heeft.  

Voor dit grootschalige onderzoek ondervroegen de politicologen Stefaan Walgrave (UA) en Jonas Lefevere (VUB) opnieuw bijna 2.000 Vlamingen. Bij de eerste editie van "De Stemming" - die één jaar na de verkiezingen van mei 2019 verscheen - ontdekten we al dat het politieke thema migratie door het uitbreken van de coronacrisis overvleugeld werd door het thema volksgezondheid. Daarnaast lag u ook wakker van het slecht functioneren van de overheid. De Vlamingen verwezen daarmee naar politici die ruzie maakten of weigerden een regering te vormen, maar evengoed naar het imbroglio van onze staatsstructuur dat ons parten heeft gespeeld tijdens de coronacrisis.

Eigenaar van politieke thema's

De relevantie van die nieuwe politieke thema’s kan niet worden geminimaliseerd. Volgens de politicologen Walgrave en Lefevere wint in een verkiezingsjaar de partij die eigenaar is van hét politieke thema de verkiezingen. In 2019 was dat thema migratie en "De Stemming" toonde aan dat dat thema met lengtes voorsprong toebehoort aan de partij Vlaams Belang. De N-VA, die het thema mee op de politieke agenda had gezet, is er nooit in geslaagd ‘eigenaar’ te worden van dat thema. Toen migratie volop in de actualiteit kwam, enkele maanden voor de verkiezingen van 2019, onder meer door het vertrek van de N-VA uit de regering-Michel, dan kon je er vergif op innemen dat Vlaams Belang goed zou scoren.

Van welke politieke thema’s liggen we wakker in 2021? Wie is er nu eigenaar van het politieke thema volksgezondheid? En wie slaagt erin het ongenoegen dat bestaat rond de politieke vertegenwoordigers en de falende staatstructuur politiek te verzilveren? Die vaststellingen – waarvan u de details de volgende dagen in "De Stemming" kan ontdekken - zullen u meer inzicht geven in de politiek dan een klassieke peiling, die vaak maar een momentopname biedt.

Bekijk hier de toelichting van onze Wetstraatjournalist Ivan De Vadder in "Het journaal":

Videospeler inladen...

Radicalere partijen & centralere kiezers

Nog een inzicht dat "De Stemming" u vorig jaar bood, is het feit dat alle partijen in Vlaanderen veel radicalere standpunten innemen dan hun kiezers. Bovendien zijn lang niet alle kiezers het eens met alle standpunten van de partij waarvoor ze stemmen. Politieke partijen willen consistent zijn en, om niet gepakt te worden op tegenstellingen, gaan ze samenhangende maar ook radicalere standpunten innemen. De kiezer gaat daar niet altijd in mee, die pikt links en rechts een idee mee, en doet daarmee aan politieke cherry picking. Alle Vlaamse kiezers staan daardoor veel dichter bij het politieke centrum dan wanneer je afgaat op de standpunten van hun partijen.

Daarom was het geen verrassing dat in 2020 de grootste groep Vlamingen zichzelf in het politieke centrum plaatste, al waren er meer rechtsdenkende Vlamingen (gemiddeld 5,6 op 10 punten schaal) dan linksvoelende Vlamingen. Maar het was opvallend dat wanneer die Vlaming zijn positie bepaalde hij dat deed aan de hand van sociaal-culturele thema’s als migratie of klimaat, eerder dan op basis van sociaal-economische thema’s, zoals sociale herverdeling.

Al die inzichten vinden wij bij VRT NWS belangrijk. Vandaar dat we beslist hebben om u opnieuw "De Stemming" aan te bieden. Vandaag, en de komende dagen, zal u informatie vinden over de politieke partijen en ons stemgedrag, maar evengoed over de ambiance in ons land, en hoe de Vlaming die gevoelens politiek vertaalt. Ook de vragen over de politieke thema’s, en de vraag waar u zichzelf plaatst op de links-rechts as hebben we opnieuw laten stellen. In de hoop dat u daardoor een beter inzicht krijgt in de Belgische politiek.

We hopen alvast dat "De Stemming" u opnieuw zal bevallen.

Meest gelezen