Culex modestus (Foto: KU Leuven)

Nieuwe muggensoort gevonden in Leuven, maar "niet gevaarlijker dan een gewone mug"

De Culex modestus, ofwel het tweelingzusje van de gewone steekmug, heeft zich nu ook officieel in ons land gevestigd. Dat schrijft "Het Nieuwsblad". De muggensoort werd twee jaar op rij gevonden op verschillende plaatsen in Leuven. "Het is mogelijk dat deze soort al een tijdje in ons land zit", zegt professor Leen Delang (KU Leuven). Net als de gewone steekmug kan de Culex modestus het westnijlvirus en het usutuvirus verspreiden.

De Culex modestus lijkt sterk op de Culex pipiens, ofwel de gewone steekmug. Die kennen we maar al te goed, zeker als het wat warmer wordt en de vrouwtjes op zoek gaan naar bloed voor de ontwikkeling van hun eitjes.

Maar dus ook dat tweelingzusje, de Culex modestus, vliegt blijkbaar rond in ons land. In 2018 vonden wetenschappers van het Instituut voor Tropische Geneeskunde in Antwerpen al een larve van de muggensoort in Kallo, in de Haven van Antwerpen. 

De helft van de muggen die we hadden gevangen, bleek van een nieuwe soort te zijn

Leen Delang, viroloog KU Leuven

"Maar om te weten of de soort hier ook echt gevestigd is, hebben we in de zomer van 2019 op verschillende plaatsen in het Leuvense muggenvallen geplaatst", zegt professor Leen Delang van het Rega Instituut (KU Leuven). "Van de 107 muggen die we konden vangen, bleek de helft Culex modestus te zijn. Dat is veel meer dan we hadden verwacht."

"Ook vorige zomer hebben we meerdere muggen van die soort gevonden in Leuven. De Culex modestus kan dus overwinteren in ons land en toont aan dat de soort zich hier gevestigd heeft", zegt Delang. "Het feit dat we er zoveel gevonden hebben, doet ook vermoeden dat de soort hier al een tijdje is."

(Iees verder onder de foto)

Eén van de muggenvallen van de KU Leuven

Moeten we ons zorgen maken?

Dat de Culex modestus in ons land is gevonden, was voor de onderzoekers geen echte verrassing. "De soort heeft zich ook al gevestigd in Frankrijk, Duitsland en Groot-Brittannië", zegt Leen Delang. "Het zou dus kunnen dat de soort al een tijdje in België aanwezig is."

"Op dit moment moeten we ons nog niet te veel zorgen maken. Culex modestus is geen tropische mug zoals de Aziatische tijgermug bijvoorbeeld, die veel agressiever is en steeds vaker voorkomt in het zuiden van Europa. De tijgermug kan ziektes als gele koorts, dengue, chikungunya en zika veroorzaken."

Infecties met het westnijlvirus zijn geen ver-van-ons-bedshow meer

Leen Delang, viroloog KU Leuven

Toch kan ook deze Culex modestus virussen verspreiden. "Het westnijlvirus bijvoorbeeld. Dat kan griepachtige symptomen veroorzaken. Bij ongeveer 1 procent van de besmettingen kan het ook ernstige symptomen veroorzaken, zoals hersenvliesontsteking. Maar de meeste mensen, ongeveer 8 op de 10, zullen niet eens merken dat ze besmet zijn."

"Er zijn in België nog geen lokale infecties met dit virus vastgesteld, maar bijvoorbeeld wel al in Nederland. Daar werden afgelopen zomer zes mensen besmet met het westnijlvirus. Infecties met dit virus zijn dus geen ver-van-ons-bedshow meer. "

Het westnijlvirus circuleert vooral in Afrika, maar ook in Zuid-Europa, Centraal-Europa en Noord-Amerika. Trekvogels kunnen het virus over grote afstanden verspreiden. Als zo'n besmette trekvogel dan in België wordt gebeten door een lokale mug kan het virus worden doorgegeven aan andere vogels, zoogdieren of aan mensen.

Het usutuvirus is vooral gevaarlijk voor vogels. Volgens Natuurpunt heeft het virus al voor grote vogelsterfte gezorgd in ons land, vooral bij merels. Maar het kan ook bij mensen koorts veroorzaken en bij mensen met een verzwakt immuunsysteem in het ergste geval ook hersenvliesontsteking.

"Meer muggen betekent dat ook de kans op meer virussen iets groter wordt. Daarom moeten we de muggensoort wel in het oog houden. Het is ook goed dat dokters op de hoogte zijn dat het usutu- en westnijlvirus dus niet alleen mensen met een reisgeschiedenis kunnen besmetten, maar ook lokaal."

Vermijd stilstaand water in de tuin

"Het enige wat je kan doen, is muggenbeten zoveel mogelijk vermijden", zegt professor Leen Delang. "Controleer dat er nergens in je tuin stilstaand water is, want daar leggen muggen hun eitjes. Plasjes in potjes, emmers of schaaltjes bijvoorbeeld, of het plonspad van de kinderen zijn ideale plekken voor muggen." 

"In zuiderse landen is men dat veel meer gewend, hier raakt die gewoonte niet echt ingeburgerd. Maar over het algemeen blijven muggen vrij dicht in de buurt van hun geboorteplek. Je kan dus maar beter niet te veel "broedplaatsen" voor muggen in je tuin hebben."

Het onderzoek van de KU Leuven werd gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift mSphere.

Meest gelezen