40 jaar geleden verscheen eerste medisch rapport over aidspatiënten in VS, Biden: "Hartverscheurende tol"

Exact 40 jaar geleden zijn in de VS de eerste gevallen van aids beschreven, in een officieel medisch rapport. Dat gebeurde na het overlijden van enkele jonge homomannen als gevolg van een longziekte. Het was de eerste keer dat aids als ziekte werd omschreven, op een moment dat er nauwelijks iets over geweten was. VS-president Joe Biden herdenkt dit weekend deze trieste verjaardag met een uitgebreide mededeling. "Er is al een pak vooruitgang geboekt, maar ons werk is nog niet af."

Op 5 juni 1981 wordt in dit medische rapport melding gemaakt van het overlijden van 5 jonge homomannen, tussen 29 en 36 jaar oud. Ze hebben allemaal een mysterieuze longinfectie opgelopen, twee van hen zijn overleden aan de gevolgen ervan. 

Het is de eerste keer dat er gevallen van aids (Acquired ImmunoDeficiency Syndrome, red.) worden vastgesteld in de VS. Wat de ziekte als gevolg van een besmetting met het hiv-virus inhoudt, is op dat moment nog bijzonder onduidelijk. 

In navolging van dat rapport raken er steeds meer gelijkaardige verhalen bekend. Bij tientallen homomannen in de VS wordt niet alleen de longinfectie Pneumocystis carinii pneumonia (PCP) vastgesteld, maar ook heel wat andere infecties, waaronder ook een zeldzame maar bijzonder agressieve kanker: Kaposi's sarcoma (KS). 

Het aantal aidsgevallen bij de homogemeenschap blijft exponentieel toenemen, met wereldwijd miljoenen doden tot gevolg. De diagnose aids is voor velen een doodsvonnis, en het zal jaren duren voor de eerste medicatie wordt ontwikkeld.

David Kirby (1957-1990), activist en aidspatiënt op zijn sterfbed. Deze foto verscheen in het magazine Life en staat bekend als "de foto die het aanschijn van aids veranderde".

Extra geld voor Amerikaanse gezondheidszorg

Veertig jaar later is er een pak meer geweten over hiv en aids, en is die ziekte ook veel beter onder controle te houden met aidsremmers. Maar een behandeling is er nog altijd niet. En dat wil de Amerikaanse president Joe Biden nog eens in herinnering brengen, in een uitgebreid statement. Hij benadrukt dat de VS al bergen werk heeft verzet in de strijd tegen aids, maar dat het verhaal tegelijk nog niet is afgerond. Het Amerikaanse Congres maakt dan ook 670 miljoen dollar (ruim 550 miljoen euro) vrij, vooral om de gezondheidszorg voor aidspatiënten toegankelijker te maken.

Aids heeft een hartverscheurende menselijke tol geëist. Ondanks alle vooruitgang is de kous nog niet af.

Joe Biden, Amerikaans president

Ook bij ons is aids in de jaren 80 voor velen een mysterieuze "homoziekte" en doen er veel misverstanden over de ronde. Op 14 november 1985 probeert "Panorama" tekst en uitleg te geven in deze reportage:

Videospeler inladen...

"Aids heeft een hartverscheurende menselijke tol geëist, die vooral disproportioneel veel schade heeft aangericht in de LGBTQ+-gemeenschap (wat staat voor "Lesbian, Gay, Bisexual, Transgender en Queer, red.), bij gekleurde gemeenschappen en eigenlijk bij gemarginaliseerde groepen wereldwijd", aldus Biden, die herhaalt dat het doel moet zijn "om een einde te maken aan deze epidemie."

"De pijn waar veel mensen mee geworsteld hebben, kreeg lange tijd geen erkenning. (...) daarom moeten we, ter ere van iedereen die we verloren hebben en iedereen die al lange tijd tijd leeft met hiv, besmettingen met het virus en overlijdens door aids zo veel mogelijk vermijden. Want ondanks alle vooruitgang die we al geboekt hebben, is de kous nog niet af. Er is ook moreel leiderschap nodig, om komaf te maken met het stigma en de discriminatie, waarmee mensen met hiv nog altijd te maken krijgen."

De 40e verjaardag van het eerste aidsrapport is in de VS ook officieel herdacht. In San Francisco was Nancy Pelosi, voorzitter van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden te gast bij de National AIDS Memorial Grove. Ook heel wat politici en aids-patiënten woonden de plechtigheid bij. Er werd een minuut stilte gehouden, ter nagedachtenis van iedereen die aan de gevolgen van aids is overleden.

Copyright 2021 The Associated Press. All rights reserved.
Copyright 2021 The Associated Press. All rights reserved.

De aidscrisis is opnieuw actueel, door de bejubelde Britse reeks "It's a sin", over een groep homovrienden in het Londen van de jaren 80. De serie is uitgezonden op Canvas en volledig te bekijken via VRT NU.

Meest gelezen