BELGA

Wat is misgelopen in de zaak-Jürgen Conings? Eerste rapport van Defensie leest als een blunderboek

De zaak rond de voortvluchtige militair Jürgen Conings legt een reeks pijnpunten binnen Defensie bloot. Een eerste rapport, waarbij minister van Defensie Ludivine Dedonder (PS) vanmiddag uitleg heeft gegeven in de Kamer, leest als een blunderboek. Onder meer de informatiedoorstroming liep flink mank.

Normaal zou minister van Defensie Dedonder vanochtend al uitleg geven bij het rapport,  maar de zitting werd uitgesteld omdat de leden van de Kamercommissie nog geen inzage hadden gekregen in het bewuste rapport. Nadat de Kamerleden wel inzage hadden gekregen, kon de commissie vanmiddag eindelijk van start gaan. 

Het bewuste rapport dat Defensie zelf heeft opgesteld, telt 35 pagina's en geeft een eerste gedetailleerd overzicht van wat er allemaal fout is gelopen in de aanloop naar de verdwijning van Jürgen Conings.  Het was al duidelijk dat er heel wat schortte aan de interne organisatie, maar de details maken precies duidelijk wat er fout is gelopen. (Lees verder onder de tweet van VRT NWS-verslaggever Jens Franssen)

Drie voorbeelden

Het rapport is vertrouwelijk, maar minister Dedonder stelde de grote lijnen ervan voor in de Kamercommissie Defensie. Een voorbeeld: toen het parket een klacht tegen Jürgen Conings wegens racisme seponeerde, lazen zijn oversten dit alsof Conings vrijgepleit zou zijn geweest. Maar het parket verwachtte eigenlijk dat de man intern een tuchtstraf zou krijgen.

Een ander voorbeeld: op 17 februari, tijdens een vergadering van de lokale veiligheidstaskforce noemde het orgaan voor dreigingsanalyse OCAD Jürgen Conings als een potentieel gevaarlijke terrorist. Maar niemand van de militaire inlichtingendienst ADIV was aanwezig op die vergadering, uit personeelsgebrek, zo luidt het. 

Vervolgens stroomde de informatie niet door naar Defensie: dat gebeurde pas op 2 maart. De informatie is overigens niet tot bij de top van ADIV geraakt en werd ook niet gecommuniceerd naar andere directies.

Bekijk hier een verslag uit "Het journaal" over het rapport en lees eronder verder:

Videospeler inladen...

Veiligheidsmachtiging

En zo gaat het maar verder. Zo liep ook de communicatie over het intrekken van de veiligheidsmachtiging, die toegang geeft tot geclassificeerde informatie, van Conings eerder ook al stroef. Die beslissing werd genomen op 31 augustus 2020, vanwege zijn sympathieën voor extreemrechtse ideologieën, verklaringen aan de militaire inlichtingendienst ADIV en uitlatingen op sociale media. 

Het duurde tot 17 september vooraleer de veiligheidsofficier van de Landcomponent van het leger op de hoogte gebracht en tot 12 november tot Conings zelf verwittigd werd. Het diensthoofd van Conings en de Landcomponent zelf werden niet op de hoogte gebracht. Op 10 november was er een onderhoud tussen "de hiërarchische lijn" van Conings en het ADIV, maar het is niet duidelijk wat er toen besproken werd.

Extremisme

Naast de problemen met personeel en de communicatiedoorstroming, wijst het rapport ook onder meer op het feit dat er binnen Defensie geen beleid is uitgestippeld over extremisme. 

Minister Dedonder gaf aan dat ze erover zal waken dat er de komende maanden duidelijke richtlijnen gaan komen voor racisme en extremisten, waarbij de bestaande richtlijnen ook worden geactualiseerd en aangepast aan de huidige omstandigheden in de wereld. Daarbij zullen ook de vakbonden betrokken worden. 

In het rapport staan verschillende aanbevelingen om problemen in de toekomst te vermijden. Een daarvan is de versterking van ADIV. De aanwerving van meer dan 80 personeelsleden was al een prioriteit, maar wordt nu versneld om de goede werking van de inlichtingendienst te verzekeren, aldus Dedonder.

650.000 euro

Sinds 17 mei wordt met man en macht gezocht naar Jürgen Conings. Die dag is hij niet naar huis teruggekeerd, waarna gebleken was dat hij onrustwekkende afscheidsbrieven had nagelaten en zware wapens had meegenomen uit de kazerne van Leopoldsburg. 

De 46-jarige Conings had de weken voordien ook bedreigingen geuit aan het adres van verschillende personen, onder wie viroloog Marc Van Ranst. De zoektocht heeft Defensie intussen al 650.000 euro gekost. Vandaag staan nog 150 militairen ter beschikking om naar de man te zoeken. 

Meest gelezen