Enkele flessen Russische schuimwijn die onder de benaming Sjampanskoje vallen.
AFP or licensors

Champagne of schuimwijn? Frankrijk en Rusland maken ruzie over beschermde benaming

De Franse producenten van champagne dreigen met een boycot tegen Rusland als dat land een omstreden wet niet ongedaan maakt. Die nieuwe wet bepaalt dat alle ingevoerde bubbelwijnen voortaan als "schuimwijn" op de Russische markt komen. Enkel de eigen "Sjampanskoje" zou nog onder die naam verkocht mogen worden. Voor Frankrijk en de EU is dat een onaanvaardbare aanval op de beschermde oorsprongsbenaming "champagne".

Vorige vrijdag heeft de Russische president Vladimir Poetin een wet ondertekend. Die bepaalt dat alle ingevoerde bubbelwijnen de vermelding "schuimwijn" moeten dragen op het etiket achter de fles. Dat slaat ook op de beroemde wijnen uit de Franse Champagnestreek. 

Het is enkel champagne als die uit de Champagne komt

Credo van het Comité Champagne, de federatie van wijnboeren en merken in de Champagne

Op die manier zou de Russische "Sjampanskoje" beschermd moeten worden tegen ingevoerde concurrentie. Dat is wel een flagrante overtreding van de Europese wetgeving op de gecontroleerde oorsprongsbenaming (AOC) waar Frankrijk en de EU met hand en tand aan vasthouden. 

Volgens die wetgeving kan een wijn die als "champagne" gepromoot wordt, alleen worden geproduceerd in de afgebakende regio in het noordoosten van Frankrijk en dan nog enkel onder strikte voorwaarden. De EU trekt juridisch van leer wanneer andere partners dat overtreden, zoals Zwitserland en de Verenigde Staten in het verleden. 

Dit vereist onmiddellijke actie van de EU om Europese kwaliteitsgaranties en know-how te beschermen

Brief van het Europees Parlement aan de Commissie

Leden van het Europees Parlement vragen intussen in een brief dat de Europese Commissie alle diplomatieke middelen inzet om de Russische maatregel ongedaan te maken en dat ter bescherming van kwaliteitsgaranties en Europese know-how.

De oogst van druiven in de Franse Champagne-streek.

De grote champagnehuizen in Frankrijk reageren woedend en dreigen met een boycot van Rusland. De luxegroep LVMH -die de champagnemerken Moët Hennesy, Veuve Clicquot, Ruinart, Krug en Dom Pérignon omvat, kondigde eerst een boycot af, maar is nu terug beginnen te exporteren.

De Franse regering wil een gesprek met de Russen, maar als dat niet helpt, dreigt Parijs ermee om de kwestie door te spelen naar de Wereldhandelsorganisatie (WTO).

Jaarlijks brengt champagne volgens de krant The Guardian de 360 producenten in die streek voor 4,2 miljard euro in het laatje. Zowat de helft wordt uitgevoerd, veelal naar de Amerikaanse en de Britse markt. Daarna volgen Japan, Duitsland, België, Australië, Italië, Zwitserland, Zweden en Spanje. 

Rusland is veel minder een afzetmarkt. Champagne -de echte uit Frankrijk dan- heeft er een marktaandeel van 13 procent en slechts 2 procent daarvan is voor Moët Hennessy, wat niet zo verschrikkelijk veel is. Toch kunnen Parijs en de EU niet anders dan reageren op deze aanval op een merknaam.

Meer dan getreiter?

Is Rusland dan een kleinere klant voor de champagneboeren, dan gaat het wel om een duidelijke aanval op de Europese oorsprongsbenamingen. Die beschermen onder meer ook Griekse fetakaas, manchego uit de Spaanse regio Castilla-La Mancha, Belgische lambiek en wijnbenamingen zoals bordeaux, chablis of barolo. (Lees verder onder de foto).

BELGA/WAEM

Het lijkt er een beetje op dat Moskou de EU wat wil provoceren en wellicht is dat ook zo. Toch zit er een speciaal kantje aan de champagne-rel. Volgens boze tongen -met onder meer de Franse krant Le Monde- is de bescherming van sjampanskoje vooral een financieel steuntje voor Joeri Kovaltsjoek, een goede vriend en nauwe medewerker van de Russische president Vladimir Poetin. 

Die Kovaltsjoek is een topman van de Rossiya Bank en wordt "de persoonlijke bankier van Poetin genoemd". Kovaltsjoek kocht enkele jaren na de Russische bezetting van het schiereiland Krim in Oekraïne daar een wijngaard waar sjampanskoje wordt geproduceerd. 

Sjampanskoje is geen merknaam, maar een oorsprongsbenaming. De traditie gaat terug op het tsaristische Rusland toen Franse wijnboeren in de zuidelijke regio's (zoals de Krim) lokale versies produceerden. Nadien sloeg sjampanskoje op "sovjetchampagne", die herleefde na de val van de Sovjet-Unie in wat nu Zuid-Rusland, Oekraïne en Moldavië is.

Meest gelezen