Radio 2

Mysteries ontrafeld: in zee zwem je tussen kwallen én mammoeten

De zee sleurt mee en spuwt uit: microplastics, scheepsafval, wieren, schelpen, noem maar op. Maar ... als je goed kijkt, vind je misschien ook wel een stukje van een mammoet. Al is onderzoeker Jan Seys voorlopig de enige die dat geluk mocht proeven aan onze Belgische kust.

Radio 2 ontrafelt de hele zomer lang mysteries uit Vlaanderen en Brussel. Met de hulp van luisteraars en experten proberen we het antwoord te vinden op geheimzinnige verhalen.

Jan Seys is marien bioloog bij het "Vlaams Instituut voor de Zee" is vol van de zee. Hij kan er uren over vertellen, maar houdt er ook van om in stilte te gaan jutten op het strand. Dan gaat hij op zoek naar waardevolle spullen en resten uit een ver verleden. Enkele jaren geleden deed hij een bijzondere ontdekking.  

"Het leek op een stukje hout"

Het begon op een donkere maandag op het strand van Oostende, kort na de middag. Seys botst op een vreemd stukje hout, zo ziet het er toch uit. Het is ongeveer 20 centimeter lang, gelaagd en redelijk zwaar. Seys twijfelt om het mee te nemen naar huis, maar doet het dan toch. Hij stopt het in zijn kast om later eens te bekijken.  

Maanden later komt hij in een boek over fossiele vondsten in Nederland een foto tegen van man met in zijn handen exact hetzelfde soort stukje hout als dat van hem. Bij de foto staat het opschrift: “stukje van een slagtand van een mammoet”. Seys laat zijn vondst meteen onderzoeken en inderdaad: het stuk is geen hout, maar een stukje van een slagtand van een mammoet.

Zwemmen boven de prehistorie

De vondst is dus zo'n 20.000 jaar oud en dateert uit de laatste IJstijd. Toen stond de Noordzee zo goed als droog en was het één grote vlakte. Er leefden wolharige mammoeten en neushoorns, bosolifanten en oermensen. Die resten liggen nu begraven onder een dikke laag zand en zee, maar af en toe duikt er eens iets op.

Dat er onder de zeebodem een schat aan prehistorische resten ligt, spreekt natuurlijk tot de verbeelding. Het onderzoek zit de laatste 10 jaar in een stroomversnelling en onderzoekers proberen nu aan de hand van de nieuwste technieken het landschap te lezen. Ze slagen er al in om met geluidsgolven tot 8 meter onder de zeebodem te kijken. “Als we weten waar er een vallei was, rivieren stroomden, kunnen we de prehistorische nederzettingen beter situeren en dus gerichter gaan zoeken naar resten”, zegt Seys enthousiast.  

Een stukje mammoet op de kast

Jan Seys bewaart zijn bijzondere vondst veilig thuis. “Eigenlijk is het niet zo zeldzaam, in Nederland hebben ze al tienduizenden botten en kiezen van een mammoet gevonden. Deze vondst weegt dus te licht voor een museum, maar ik koester het wel. Ik ken niemand die aan onze kust al zoiets gevonden heeft.”

Radio 2

Meest gelezen