Sojaplanten uit 1.000 Vlaamse tuinen naar het lab: "Onderzoeken waar soja het best groeit"

Meer dan 1.000 Vlamingen hebben de afgelopen maanden sojaplanten gekweekt in hun tuin voor een proefproject van de Vlaamse overheid. De plantjes worden nu geoogst en onderzocht in het labo om te kijken in welke Vlaamse bodems de juiste bacteriën aanwezig zijn om de soja het best te doen groeien.

Welke bodembacteriën zijn het meest geschikt om soja van goede kwaliteit te telen in Vlaanderen? Om die vraag te beantwoorden werd het burgerwetenschapsproject "Soja in 1.000 tuinen" in het leven geroepen. 

In een volkstuintje in Gent houdt Bernadette nauwkeurig in de gaten hoe haar sojaplantjes het doen. Die staan netjes in rijen precies zoals de onderzoekers gevraagd hebben. De sojateelt is een ware ontdekkingstocht.

Videospeler inladen...

In maart lanceerde Vlaams minister van Landbouw Hilde Crevits (CD&V) daarvoor de oproep om 1.000 mensen te vinden die een stukje van hun tuin ter beschikking wilden stellen om er soja te telen. 1.150 deelnemers gingen aan de slag en zaaiden elk 60 sojazaadjes op een afgebakende vierkante meter tuin.

Sinds eind juni staan de sojaplanten her en der volop in bloei. De planten verhuizen nu vanuit elke tuin naar het laboratorium waar onderzoekers vooral de wortels van de plant gaan bestuderen. 

"We zijn vooral op zoek naar sojaplanten waar knolletjes op de wortels zijn gevormd", zegt onderzoekerster Lena Vlaminck van het Vlaams Instituut voor Biotechnologie (VIB) en de UGent. "In die knolletjes zitten de bacteriën uit de bodem die ervoor zorgen dat de soja goed groeit."

(Lees verder onder de foto) 

Onderzoeker van het project "Soja in 1.000 tuinen" bekijkt de wortels van een sojaplant (Foto: VIB)

"In deze eerste fase willen we in kaart brengen waar in Vlaanderen er welke bacteriën nu al in de bodem zitten die de soja goed kunnen helpen groeien", zegt Vlaminck. "Bedoeling is om op termijn toepassingen te ontwikkelen die de opbrengst van sojateelt te vergroten om op een duurzame manier soja te kunnen telen in Vlaanderen."

Nu importeert ons land elk jaar zo'n 800.000 ton soja, vaak vanuit Zuid-Amerikaanse landen waarvoor grote delen regenwoud worden gekapt. Soja wordt vooral gebruikt voor veevoer, maar de bonen bevatten ook veel plantaardige eiwitten waardoor het ook gebruikt wordt als vleesvervanger, in olie, yoghurt of als sojadrank.  

"Soja lokaal produceren zou dus beter zijn voor onze ecologische voetafdruk", zegt Vlaminck. "Het is ook een gewas dat niet moet worden bemest, omdat het samenwerkt met bacteriën uit de grond die stikstof kunnen opnemen uit de lucht. Het is dus ook een oplossing om stikstofbemesting in Vlaanderen tegen te gaan."

Het volledige proefproject duurt nog 2,5 jaar. "We hebben nu al op enkele plantjes hele mooie wortelknolletjes gezien. Die worden bewaard en gaan we nog goed kunnen gebruiken bij veldproeven de komende twee jaar."

Meer informatie over het project op sojain1000tuinen.be

Sojaperceeltje van een deelnemer uit Turnhout

Meest gelezen