John Harrison

Australische muskuseend kan mensen én een dichtslaande deur nabootsen (en dat is vrij uitzonderlijk)

De Australische muskuseend kan menselijke geluiden nabootsen. Dat blijkt uit een onderzoek dat is verschenen in het wetenschappelijke tijdschrift Philosophical Transactions of the Royal Society. "Normaal doen eenden dit niet", legt gedragsbioloog Carel ten Cate (Universiteit Leiden) uit die het onderzoek voerde.

Ten Cate kwam toevallig uit op een opname uit 1987 van een Australische vogelliefhebber die vogelgeluiden opnam. In het fragment is een Australische muskuseend te horen die luisterde naar de naam Ripper. Daarin zegt de watervogel "You bloody fool", vrij vertaald "jij verdomde dwaas". In een ander fragment doet de vogel het metaalachtige geluid van het sluiten van zijn kooi na.

Beluister in deze video de fragmenten:

Videospeler inladen...

"Normaal doen eenden dit niet", legt de hoogleraar uit in "Nieuwe feiten" op Radio 1. "Eenden en ganzen worden al generaties lang gefokt en met de hand grootgebracht, maar bij geen enkele soort is er ook maar een aanwijzing dat ze geluiden kunnen imiteren. Bij de Australische muskuseend blijkt dat dus wel mogelijk te zijn."

Ripper heeft de kans niet gekregen om de normale geluiden te leren

De gedragsbioloog is via via in contact gekomen met de vogelliefhebber die indertijd de opname heeft gemaakt. Ripper was door mensen opgevoed, met de hand gevoederd en kwam nauwelijks in contact met soortgenoten. "Net als bij zangvogels slaan de mannetjes van deze soort op jonge leeftijd de geluiden op die ze om zich heen horen. Als ze dan zelf seksueel volwassen worden, produceren ze die geluiden om te pronken, om andere mannetjes te intimideren of om vrouwtjes te lokken."

Beluister hier het gesprek in "Nieuwe feiten":

Ed Dunens

"Ripper heeft de kans niet gekregen om de normale geluiden te leren", aldus ten Cate. "Als alternatief heeft hij de andere geluiden geleerd." Ripper blijkt geen alleenstaand geval. Ook in Groot-Brittannië zijn er gevallen bekend van met de hand opgevoede muskuseenden die vreemde klanken nabootsen. "Van een briesende pony tot een hoestende verzorger", zegt de hoogleraar.

Waarom deze eendensoort precies in staat is om menselijke geluiden na te bootsen, is nog niet duidelijk. "De hersenen van eenden zitten anders in elkaar dan bij zangvogels en papegaaien", zegt ten Cate. "Die soorten hebben specifieke hersendelen die uitsluitend dienen voor het leren en reproduceren van dat soort geluiden." Wat de hersenen van de muskuseend bijzonder maakt, is dus voer voor verder onderzoek.

Meest gelezen