Abimael Guzman, de maoïstische terreur- en guerrillaleider in Peru, is overleden

In het Zuid-Amerikaanse land Peru is Abimael Guzman, de stichter en leider van de communistische terreurgroep "Lichtend Pad" overleden. Hij zat sinds 1992 een levenslange celstraf uit en stierf in de gevangenis. Zijn groep voerde decennialang aanvallen uit in Peru, maar werd uiteindelijk verslagen.

Abimael Guzman was 86 en was al een tijd ziek. Hij is nu overleden in de zwaar bewaakte gevangenis. In Peru speelde hij al lang geen rol van betekenis meer, maar in de jaren 80 en 90 was dat anders.

Guzman kwam uit een rijke familie, maar werd als student en later als docent aan de universiteit beïnvloed door het radicale marxisme dat de Chinese communistische leider Mao Zedong in de jaren 60 propageerde. Guzman reisde midden de jaren 60 overigens naar China.

Terug in Peru richtte hij de beweging "Lichtend Pad" of "Sendero Luminoso" op die aanvankelijk beperkt bleef tot geradicaliseerde intellectuelen, maar zich nadien omvormde tot een guerrillabeweging op het platteland. Als ideoloog van zijn groep keerde Guzman zich tegen wat hij "zowel het imperialisme van de Verenigde Staten als dat van de Sovjet-Unie" noemde. 

Bloedige burgeroorlog in Peru

Het Lichtend Pad voerde aanslagen uit tegen leden van het Peruviaanse leger en politie, maar ook tegen politici, ambtenaren die verkiezingen organiseerden, gewone mensen en zelfs andere linkse activisten als die niet in zijn pas liepen. in de jaren 80 en 90 zouden daarbij tienduizenden doden zijn gevallen bij geweld van de groep en van de veiligheidsdiensten. Volgens sommige groepen zou het gaan om bijna 70.000 doden. De groep heeft zich onder meer schuldig gemaakt aan foltering en moord op meer dan honderd boeren die zich niet wilden aansluiten. (Lees verder onder de foto).

Boeren in de Andes begraven familieleden die vermoord werden door Lichtend Pad.

Het keerpunt kwam in 1992 toen voormalig president Alberto Fujimori een hevige repressie ontketende tegen de guerrilla en toen de boeren die Guzman pretendeerde te "bevrijden" zich tegen het Lichtende Pad keerden. Guzman werd tenslotte opgepakt en veroordeeld tot levenslang. Vanuit de gevangenis riep hij zijn aanhangers op tot vrede, waarna de beweging verdeeld raakte en duizenden rebellen zich overgaven tijdens een amnestie. 

Het proces tegen Guzman werd beschouwd als oneerlijk, maar werd nadien overgedaan en toen werd hij opnieuw twee keer veroordeeld tot levenslang wegens moord, terrorisme en rebellie. 

Het Lichtend Pad is vandaag nog actief in afgelegen gebieden in de Andes, maar vormt al lang geen bedreiging meer voor het politieke model in Peru. De ironie wil dat Guzman en andere kopstukken vaak samen in de gevangenis zitten met ex-president Fujimori en diens veiligheidschefs die eerder een rol speelden bij het verslaan van de guerilla.

Meest gelezen