AFP or licensors

Bitcoinkoers neemt forse duik: hoe komt dat en wat heeft dat met het protest in Kazachstan te maken?

De onrust in Kazachstan heeft ook onverwachte effecten op de koers van de bitcoin. Eerder deze week trok de autocratische regering er de stekker uit het internet en dat heeft meteen tot een duik geleid van de waarde van die cryptomunt. Wat is bitcoin eigenlijk en wat heeft dat allemaal te maken met het internet in een Centraal-Aziatisch land?

Klik op een vraag hieronder om het antwoord te lezen.

De bitcoin is een virtuele munt. Geen muntstuk of een geldbriefje dat je echt kan vasthouden dus, maar een stukje computercode waaraan waarde wordt gehecht. Een groot verschil met een "echte" munt zoals de euro is dat er geen centrale bank of overheid controle op uitoefent.

Er is dus geen tussenpersoon (zoals een bank) nodig om transacties uit te voeren. Het beheer gebeurt via vernuftige technologie, "blockchain" genaamd, die alle transacties bijhoudt en moet beveiligen.

Wat is de bitcoin? Bekijk het hier in één minuut:

Videospeler inladen...

Transacties met bitcoins gebeuren zonder tussenpersoon, zoals we al zeiden, maar tussen de gebruikers onderling. Een gedecentraliseerd netwerk van computers houdt een logboek bij van alle transacties.

Die vormen een soort ketting ("chain") van virtuele schakels of blokken ("block"). Elke nieuwe transactie vormt een nieuwe schakel aan die ketting. Dat is de zogenoemde "blockchain"-technologie.

De transacties tussen bitcoingebruikers worden ook geverifieerd voor ze aan de ketting worden toegevoegd. Dat gebeurt door zogenoemde miners, die een ingewikkelde puzzel van berekeningen moeten oplossen.

Het is een drempel om erover te waken dat niemand frauduleus met de virtuele munt omspringt. Als beloning krijgen miners fonkelnieuwe bitcoins. Die beloning halveert wel na 210.000 gemijnde "blokken", waardoor het aantal nieuwe bitcoins eindig is.

Een "bitcoin mining farm" in IJsland

Tot begin vorig jaar was Kazachstan een kleine speler wat bitcoin mining betreft, maar dan is de Chinese overheid hard beginnen in te grijpen bij de miners. Die hebben massaal eieren voor hun geld gekozen en zijn de grens naar Kazachstan overgestoken.

Volgens cijfers van augustus is het Centraal-Aziatische land goed voor zowat een vijfde van alle miners ter wereld. Op de Verenigde Staten na kent geen enkel ander land zoveel bitcoins miners op z’n grondgebied.

Maar de laatste dagen is het erg onrustig in het anders zo stabiele Kazachstan. Door hoge brandstofprijzen zijn de Kazachen massaal op straat gekomen. Na enkele dagen leek het autoritaire regime de teugels helemaal kwijt en werd zelfs buitenlands hulp gevraagd van bevriende autoritaire regimes.

Lees voort onder de foto:

Zoals dictators vaker doen om protesten stil te leggen, werd ook het internet platgelegd om verspreiding van informatie zoveel mogelijk in te perken. Doordat het nationale telecombedrijf tijdelijk de stekker uit het internet trok, gingen de Kazachse bitcoin miners dus ook offline.

En dat had meteen gevolgen voor de koers van de bitcoin die meteen een diepe duik nam. Zo viel de waarde van de bitcoin voor het eerst sinds september onder de 43.000 dollar (zowat 38.000 euro).

Bitcoin miners krijgen in ruil voor hun berekeningen nieuwe bitcoins, hierdoor willen steeds meer mensen daar ook letterlijk munt uit slaan. Ze zetten almaar zwaardere machines in. Professionele miners verbinden grote aantallen computers met het netwerk, zo staan verspreid over de hele wereld opslagplaatsen vol.

Dat zijn dan zogenoemde bitcoin mining farms. Dat verbruikt uiteraard heel wat energie omdat die computers de hele tijd eigenlijk niets anders doen dan complexe berekeningen uitvoeren. In Kazachstan wordt die energie grotendeels geproduceerd door CO2-uitstotende steenkoolcentrales en dragen daardoor bij tot de klimaatverandering.

The Cambridge Centre for Alternative Finance, aan de universiteit van Cambridge, in het Verenigd Koninkrijk, ontwikkelde een tool om het energieverbruik van bitcoins in te schatten. De zogenoemde Bitcoin Electricity Consumption Index.

De onderzoekers kwam uit op een energieverbruik van 127,82 terawattuur (tWh) per jaar. 1 terawattuur komt overeen met 1 biljoen wattuur (1 met 12 nullen) oftewel 1 miljard kilowattuur (kWh) (1 met 9 nullen). Terawattuur wordt doorgaans gebruikt om het energieverbruik van landen uit te drukken.

Ter vergelijking: België heeft een jaarlijks energieverbruik dat een pak lager ligt dan dat van de bitcoin. In 2019 was dat zowat 82 terawattuur. Het energieverbruik door bitcoin zit al jaren in de lift.

Meest gelezen