Copyright 2022 The Associated Press. All rights reserved

NAVO-topman Stoltenberg: "Alliantie aanvaardt geen eenzijdige Russische beperkingen "

Zoals verwacht hebben de ministers van Buitenlandse Zaken van de NAVO-landen de eisen die Rusland eerder gesteld had, afgewezen. Volgens NAVO-topman Jens Stoltenberg zijn de lidstaten het eens dat "Rusland niet eenzijdig beperkingen aan het westers bondgenootschap mag opleggen waardoor sommige lidstaten niet verdedigd zouden kunnen worden". Moskou had beperkingen geëist aan de uitbreiding met onder meer Oekraïne of activiteiten van de NAVO in Oost- en Centraal-Europa.

"Wij willen met Rusland praten over de beperking van conventionele of nucleaire bewapening, maar dat moet wederzijds zijn. Zo kan er geen sprake van zijn dat Rusland eenzijdig beperkingen zou opleggen aan de NAVO waardoor er een klasse van tweederangslidstaten zou zijn die niet verdedigd zouden kunnen worden", zo vatte NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg de ministerraad van Buitenlandse Zaken samen. Die heeft de neuzen in dezelfde richting gebracht in aanloop naar gesprekken met Rusland volgende week. 

We aanvaarden niet dat er tweederangslidstaten zouden zijn die de NAVO niet mag verdedigen

NAVO-secretaris Jens Stoltenberg
Videospeler inladen...

Concreet wijzen de 30 lidstaten van de NAVO eensgezind de eisen af die Rusland eerder gesteld had. Enkele weken geleden vroeg Moskou juridische garanties dat Oekraïne of andere voormalige Sovjetrepublieken zoals Georgië nooit lid zouden worden van de NAVO. Dat zou dan ook slaan op onder meer de EU-lidstaten Zweden en Finland die ook aansluiting bij de NAVO overwegen. 

Bovendien wou Rusland dat de NAVO raketafweer zou weghalen uit Polen en Roemenië en geen militaire oefeningen meer zou houden in landen die na 1997 zijn toegetreden. Dat slaat dan op Oost- en Centraal-Europese lidstaten zoals Polen, Roemenië, Bulgarije, maar ook Tsjechië, Slovakije, Slovenië, Hongarije, Albanië, Montenegro, Noord-Macedonië en Kroatië en de voormalige Sovjetrepublieken Estland, Letland en Litouwen in het Balticum

Kortom: bijna geheel Oost- en Centraal-Europa dus en zo zou Rusland de NAVO-uitbreiding naar die voormalige satellietstaten van de Sovjet-Unie deels terug willen dringen. De NAVO zegt daar dus unaniem "neen" op.

"Oekraïne is een soevereine en onafhankelijke natie"

De focus ligt echter vooralsnog op Oekraïne. Volgens NAVO-topman Stoltenberg gaat de Russische militaire opbouw vlakbij de grens met Oekraïne voort en wordt die vergezeld van alsmaar meer dreigende taal.

Oekraïne is geen bedreiging voor Rusland, het idee van een stabiel en democratisch Oekraïne is wel een uitdaging voor hen

NAVO-topman Jens Stoltenberg

Stoltenberg vreest voor een mislukking van de diplomatie en acht de kans op een Russische invasie in Oekraïne erg reëel. Tegelijk herhaalt hij dat "Oekraïne een soevereine en onafhankelijke natie is die het recht heeft om zich te verdedigen". Hij zei ook dat "Oekraïne geen bedreiging vormt voor de veiligheid van Rusland. Ik denk eerder dat een stabiel en democratisch Oekraïne wel een uitdaging is voor hen (de Russen)". 

Tegelijk herhaalde Stoltenberg dat de Verenigde Staten nauw overleg voert met de Europese Unie over de kwestie-Oekraïne en dat in de aanloop naar bilaterale gesprekken tussen de VS en Rusland. Op die manier wil hij de vrees wegnemen dat Washington het achter de rug van Europa om op een akkoordje zou gooien met Rusland.

Diplomatieke oplossing

Tegelijk zegt de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken dat "een diplomatieke oplossing" met Rusland omtrent Oekraïne "nog steeds mogelijk is". "We zijn klaar om krachtig te reageren op een nieuwe Russische agressie, maar een diplomatieke oplossing draagt onze voorkeur weg en behoort nog steeds tot de mogelijkheden, als Rusland beslist om die weg in te slaan", aldus Blinken.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken beloofde vandaag in een telefoongesprek met zijn Oekraïense evenknie Dmytro Kouleba dat er "geen gesprekken over Oekraïne zullen zijn zonder Oekraïne". In een perscommuniqué verspreid na afloop van het gesprek klinkt het voorts dat Blinken de "mogelijke reacties van de Verenigde Staten en hun bondgenoten" op de Russische troepenopbouw aan de grens heeft besproken.

Agenda

Beide ministers hebben ook gepraat over de dialoog die maandag wordt opgestart met een bilateraal gesprek tussen de VS en Rusland in Genève. Woensdag volgt dan een ontmoeting van de NAVO met Rusland in Brussel, donderdag staat een vergadering van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) op het programma in Wenen.

Blinken onderstreepte voorts de "niet aflatende steun van de Verenigde Staten voor de onafhankelijkheid, soevereiniteit en territoriale integriteit van Oekraïne tegenover de voortdurende Russische agressie".

Meest gelezen