Paul Muylaert

Monumentale treurbeuk op enige protestantse kerkhof in Vlaanderen wordt geënt: "Om zijn toekomst te verzekeren"

Vandaag heeft de provincie Oost-Vlaanderen enten genomen van een bijzondere boom in Korsele (een gehucht in Horebeke), om zo de toekomst van de boom te verzekeren. Het gaat om een treurbeuk met een stamomtrek van 6 meter, die staat op het enige protestantse kerkhof van Vlaanderen. "De boom is vergroeid met een van de grafzerken. Het is een iconische en genetisch waardevolle boom, dus we moeten hem beschermen", klinkt het.

In het zuiden van Oost-Vlaanderen, in het hart van de Vlaamse Ardennen, ligt Horebeke - de kleinste fusiegemeente van de provincie, met amper 2.000 inwoners. De gemeente heeft naast een uniek landelijk karakter ook de enige protestantse begraafplaats van Vlaanderen, die eigendom is van de enige protestantse gemeenschap van het land die sinds 1554 ononderbroken heeft bestaan. En op dat kerkhof staat een monumentale boom, die het provinciebestuur van Oost-Vlaanderen vandaag heeft geënt. "Zo kunnen we de boom herstellen of vervangen, mocht dat op een dag nodig zijn", legt gedeputeerde An Vervliet (N-VA) uit.

De prachtige grote treurbeuk werd geïmporteerd uit Engeland en werd naar schatting in 1876 geplant op het kerkhof

Schepen Hendrik Blommaert (Volksbelangen)
Videospeler inladen...

Het gaat om een eeuwenoude treurbeuk. "Het is een prachtige grote boom. Om je een idee te geven: de omtrek van de stam is meer dan 6 meter. En de takken van de boom zijn als het ware bomen op zich", vertelt schepen Hendrik Blommaert (Volksbelangen). De boom werd naar schatting in 1876 geplant, vlak achter een grafzerk, waarmee hij later is vergroeid. "Hij werd trouwens uit Engeland geïmporteerd, want de treurbeuk is oorspronkelijk niet van hier." 

All rights reserved

De Geuzenhoek

Het protestantse kerkhof met de bijzondere boom ligt in de zogenaamde "Geuzenhoek", een vrijwel unieke plaats in Vlaanderen, waar het protestantisme sinds de 16de eeuw permanent is blijven bestaan. Het gebied verspreidt zich over 3 gehuchten:  Korsele, Rokegem en Vrijsbeke. "Vandaag wonen er in de Geuzenhoek nog steeds zowat 90 praktiserende protestanten", vertelt schepen Hendrik Blommaert, die zelf ook praktiserend protestant is. "Wij hebben nog elke zondag een protestantse viering. Daar zijn telkens toch zo'n 30 à 40 mensen aanwezig."

De kinderen uit de buurt klommen vroeger soms in die prachtige boom

Schepen Hendrik Blommaert (Volksbelangen)

"Dit protestantste kerkhof - het enige in Vlaanderen - werd in de 19e eeuw geschonken door koning Willem I van Nederland", weet Blommaert. Hij heeft ook persoonlijke herinneringen aan het kerkhof. "Mijn ouderlijk huis ligt ernaast. Ik ben er dus geboren en getogen. Eigenlijk mag je niet spelen op een kerkhof, maar ik heb dat als kind wel veel gedaan. En in die prachtige boom werd wel eens geklommen. Niet door mij, ik was geen klimmer, maar dat werd zeker gedaan", lacht hij.

Lees voort onder de foto.

Paul Muylaert

Erfgoedbomenproject van de provincie

Bomen met een bijzonder verhaal, zoals de treurbeuk in Horebeke, moeten beschermd worden, vindt de provincie Oost-Vlaanderen. Het bestuur is daarom al 2 jaar bezig met een project rond erfgoedbomen. "Bomen kunnen zowel historisch als ecologisch van groot belang zijn. Maar bomen blijven helaas niet eeuwig bestaan. Ze kunnen wel eens ziek worden, of er kan een bliksem inslaan. Vandaar ons project", duidt gedeputeerde An Vervliet. 

Als de boom ooit ziek wordt, kunnen we hem dankzij de ent vervangen door een kleinere boom met een identiek biologisch karakter

An Vervliet (N-VA), gedeputeerde van de provincie Oost-Vlaanderen

"Heel concreet gaan wij enten nemen van belangrijke bomen. Dat zijn kleine twijgjes of takken die wij dan laten uitgroeien tot een boom. Zo kunnen we, mocht de oorspronkelijke boom ooit verdwijnen, een nakomeling planten op dezelfde plaats. 't Zal weliswaar een kleiner exemplaar zijn, maar wel met hetzelfde biologisch karakter."

Schepen Blommaert is alvast enthousiast. "We weten natuurlijk niet wanneer deze treurbeuk ooit zal vergaan, ikzelf zal dat waarschijnlijk niet meer meemaken. Maar ik vind het fantastisch dat de mogelijkheid bestaat om de boom op een dag te vervangen door een exacte kopie."

Veel bijzondere bomen

In 2 jaar tijd heeft het provinciebestuur al 150 enten afgenomen van 35 bomen. "Maar er is nog veel werk", zegt Vervliet. "Er zijn heel wat bomen met een belangrijke historische of ecologische waarde in Oost-Vlaanderen. We zijn uiteraard begonnen met de bomen die al beschermd zijn. Maar we zijn ervan overtuigd dat er nog veel bomen zijn met een belangrijk verhaal. We krijgen regelmatig nieuwe bomen voorgesteld door verenigingen of gemeenten."

Als je zelf een boom met een bijzonder verhaal kent, kan je dat altijd melden bij het erfgoeddepot van de provincie Oost-Vlaanderen. "Dan bekijken wij met onze erfgoedcel welke bomen we nog kunnen opnemen in ons erfgoedbomenproject", besluit de gedeputeerde.

Paul Muylaert
kasto80

Meest gelezen