USA TODAY

VS-justitie klaagt radicaal-rechtse militieleider aan voor "samenzwering voor rebellie" bij bestorming Capitool

Stewart Rhodes, de 56-jarige stichter en leider van de Oath Keepers, is in Texas gearresteerd. In Arizona werd de 63-jarige Edward Vallejo gearresteerd. Samen met negen anderen zouden ze, volgens de federale justitie, hebben samengespannen om de machtsoverdracht van Donald Trump naar Joe Biden met geweld tegen te gaan. De juridische omschrijving van de aanklacht is "seditious conspiracy", wat je kan vertalen als "samenzweren voor rebellie". 

Stewart Rhodes is zelf niet mee het gebouw van het Capitool binnen gegaan. Toch wordt hij door justitie in de aanklacht voor samenzwering omschreven als "persoon nummer 1". Hij zou de bestorming hebben voorbereid en op 6 januari zelf, toen een menigte demonstranten het parlementsgebouw was binnengedrongen, zijn militieleden instructies en foto's hebben doorgestuurd.

Militieman

De Oath Keepers zijn een breed vertakte beweging die te situeren valt in de hoek van de gewapende "milities" waar de VS het patent op hebben. Het gaat om veteranen, wapenliefhebbers en/of activisten tegen de overheid, die vaak samen schietoefeningen of militaire trainingen houden, en soms ook gewapend deelnemen aan manifestaties (als de wetgeving van de staat waar ze dat doen, dat toelaat). Rhodes, een gewezen paracommando van het leger, stichtte de groep in 2009. 

Volgens de aanklacht van justitie begon hij na de verkiezingen van november via Signal versleutelde berichten uit te wisselen en zijn medestanders aan te zetten tot actie. Rhodes zelf zou daarbij hebben voorgesteld dat een aantal leden bij de bestorming buiten moesten blijven, maar "klaar om gewapend binnen te stormen" indien nodig. Zo zou het op 6 januari ook gebeurd zijn: de aanklacht maakt gewag van twee "reactiegroepen" die zich buiten Washington hadden verzameld en die  beschikten over wapens "ter ondersteuning van hun complot om de wettelijke machtsoverdracht te stoppen". 

Rebellie

Het Amerikaanse gerecht heeft al meer dan 700 mensen aangeklaagd voor hun betrokkenheid bij de bestorming, telkens voor concrete misdrijven als vandalisme of geweldpleging. Het is de eerste keer dat een groep wordt beschuldigd van "samenzwering tot rebellie" - een zeer specifieke misdaad waarvoor ze tot 20 jaar cel kunnen krijgen. Zo'n aanklacht is hoogst uitzonderlijk en werd voor het laatst geformuleerd in 2010 tegen een militie in Michigan. In de rechtbank werden de beschuldigden toen vrijgesproken van die aanklacht wegens gebrek aan bewijzen. 

Overigens waren de Oath Keepers niet de enige radicaal-rechtse groep die bij de bestorming betrokken was. Beruchter nog zijn de Proud Boys, die al vaker het straatgevecht opzochten met linkse manifestanten. De Amerikaanse minister van Justitie Merrick Garland beloofde op 5 januari in een toespraak dat het gerecht alle verantwoordelijken en medeplichtigen zou opsporen en aanklagen  - "om het even op welk niveau". 

Meest gelezen