2021 (2021 (Photographer) - [None]

Nieuwste subvariant omikronvirus dominant in ons land, met als gevolg stijgende coronacijfers: wat weten we over BA.5? 

BA.5, de nieuwste subvariant van het omikronvirus, is intussen dominant in ons land en zijn aandeel blijft stevig groeien. Met stijgende coronacijfers tot gevolg. BA.5 slaagt er beter in om ons afweersysteem te verschalken, maar worden we er ook zieker van? Hoe immuun zijn we nog en moeten we ons zorgen maken? Dit is wat we intussen weten over BA.5.

Eind maart en eind april werden er twee nieuwe telgen van de omikronfamilie gedetecteerd in ons land: BA.4 en BA.5. Beide varianten komen uit Zuid-Afrika waar ze voor een snelle stijging van de coronabesmettingen hebben gezorgd.

Bij ons is BA.4 op de achtergrond gebleven, maar BA.5 is intussen verantwoordelijk voor de meerderheid van de coronabesmettingen in België. Vorige vrijdag (de dag waarop Sciensano voor het laatst de cijfers communiceerde, red.), was BA.5 nog goed voor 42,2 procent van de besmettingen, intussen is de subvariant dominant.

Impact op de cijfers?

"Je ziet vaak dat als een nieuwe variant het overneemt, dat je een opstoot krijgt in die cijfers", zegt viroloog Steven Van Gucht van Sciensano. En dat laat zich voelen in de stijgende coronacijfers. 

"Het is in de eerste plaats een golf van besmettingen. We zien ook een toename van de ziekenhuisopnames ondertussen, maar gelukkig blijft het nog vrij rustig op de afdeling intensieve zorg en ook qua overlijdens valt het voorlopig nog mee", zegt Van Gucht. 

Besmettelijker en ziekmakender?

Een (sub)variant die het overneemt van een andere, dan moet er voor die variant een voordeel zijn. En dat blijkt ook nu zo te zijn. "BA.5 is niet meer of minder besmettelijk dan de andere subtypes van omikron, maar hij slaagt er wel zeer goed in om onze opgebouwde immuniteit te omzeilen", zegt biostatisticus Geert Molenberghs (UHasselt / KULeuven).

"Er zijn mensen die besmet waren met één van de vorige omikronvarianten en één of twee maanden later al opnieuw besmet raakten met BA.5. Maar dankzij onze opgebouwde immuniteit worden we wel minder ernstig ziek."

De hele omikronfamilie is behoorlijk ziekmakend

Geert Molenberghs, biostatisticus (UHasselt / KU Leuven)

"Je mag niet vergeten dat de hele omikronfamilie behoorlijk ziekmakend is. Als je de omikronvariant zou loslaten op een bevolking die nog geen of weinig immuniteit heeft, dan zouden de ziekenhuis- en sterftecijfers hoog zijn. Dat is ook wat in maart in Hongkong gebeurd is", zegt Molenberghs.

"Bij BA.5 vinden we ook eigenschappen terug van de deltavariant. Het virus zakt iets dieper in de luchtwegen dan de oorspronkelijke omikronvariant. Maar opnieuw, dankzij onze opgebouwde immuniteit worden we minder ernstig ziek."

Wat kunnen we verwachten?

De experten blijven voorlopig wel geruststellen. "Je kan dit een golf noemen, maar we verwachten niet dat het een grote golf zal worden", zegt Steven Van Gucht. Hij verwacht wel dat ook het aantal opnames op intensieve zorg zal toenemen, maar denkt niet dat het zorgsysteem in de problemen zal komen.

Onder meer in Portugal is de BA.5-golf al achter de rug. "De ziekenhuisopnames zijn er meer dan verdubbeld, maar de impact op intensieve zorg was wel een heel pak lager. Dat is eerder geruststellend", zegt Van Gucht. 

Voor risicogroepen is het nuttig om op het openbaar vervoer een mondmasker te dragen

Steven Van Gucht, viroloog

"Het blijft wel belangrijk om te beseffen dat het virus niet verdwenen is. Je kan nog altijd ziek of zelfs ernstig ziek worden. Risicogroepen moeten voorzichtig blijven. Op het openbaar vervoer bijvoorbeeld is het nog altijd verstandig om een FFP2-masker te dragen."

Volgens biostatisticus Tom Wenseleers (KU Leuven) zal de nieuwe golf kleiner zijn dan de grote omikrongolf van begin dit jaar, maar groter dan de golf in maart en april dit jaar (door BA.2). Toen raakten elke dag meer dan 10.000 mensen besmet en werden meer dan 200 patiënten per dag opgenomen in het ziekenhuis.

"Vergelijk het met een wintergriep, maar dan in de zomer. En net zoals tegen de griep is het aangeraden dat risicopatiënten zich opnieuw laten vaccineren tegen corona."

Beschermen de vaccins nog?

De vaccins hebben tot nog toe gedaan wat ze beloofd hadden, maar de vijand is van tactiek aan het veranderen en onze wapens zijn dezelfde gebleven", zegt vaccinoloog Pierre Van Damme (UAntwerpen) in "De wereld vandaag" op Radio 1. "Dat is wat we nu voelen. De vaccins bieden iets minder goede bescherming tegen de nieuwe varianten."

"Er worden nu volop aangepaste vaccins ontwikkeld. De resultaten van de studies zijn ingediend en het is nu wachten op de regelgevende autoriteiten die in de loop van de zomer een advies gaan geven."

"In afwachting blijft het advies om je eerste booster alsnog te halen als je dat nog niet hebt gedaan. Die helpt absoluut nog tegen infectie en zeker tegen ziekenhuisopname", benadrukt Van Damme. "Risicopatiënten en 80-plussers doen er goed aan om nu al een tweede boosterprik te laten zetten."

Herbeluister het volledige gesprek met vaccinoloog Pierre Van Damme uit "De wereld vandaag" op Radio 1:

AFP or licensors

Meest gelezen