PEAKSTOCK / SCIENCE PHOTO LIBRARY

Kinderen tussen 1 en 9 jaar in Londen krijgen extra prik tegen polio, nadat virus is aangetroffen in rioolwater

In Londen gaat de overheid boostervaccins tegen polio aanbieden aan alle kinderen tussen één en negen jaar, nadat eind juni aanzienlijke hoeveelheden van het virus in het rioolwater van de stad werden gevonden. Voorlopig zijn nog geen officiële besmettingen genoteerd en het besmettingsrisico zou laag liggen. Toch wordt de dreiging in de hoofdstad zeer serieus genomen.

De maatregelen komen er nadat het UK Health Security Agency (UKHSA)  in juni sporen van het virus had gevonden in een aantal stalen van het afvalwater in Londen. Elk jaar worden enkele poliovirussen gedetecteerd in de Britse riolen, maar vaak ging het om losstaande gevallen. Nu ging het om meerdere bevindingen die duidelijk verband hielden met elkaar. Daarom sprak de NHS van een "nationaal incident" en brachten ze de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) op de hoogte.

Toen het nieuws bekend geraakte, maakte Heidi Theeten, vaccinologe aan de Universiteit Antwerpen, zich niet meteen ongerust. "Het nieuws is vooral een teken dat het detectiesysteem werkt", vertelde ze eind juni in "De wereld vandaag" op Radio 1. We hebben al heel lang geen polio meer gehad in Europa en het is de bedoeling dat zo te houden. Het is dus belangrijk om alert te zijn en dergelijke signalen direct op te pikken." Europa is sinds 2002 officieel polio-vrij.

BELUISTER - Het gesprek met Heidi Theeten in "De wereld vandaag" van 22 juni 2022:

Slechts 1 op de 200 polio-infecties leidt tot verlamming

Hoe het virus in het afvalwater is terechtgekomen is moeilijk traceerbaar, aangezien het virus kan doorgegeven worden zonder dat men last heeft van symptomen of klachten. 

Bij het UKHSA vermoedden ze dat het virus afkomstig is van iemand die een "levend" vaccin met actieve componenten heeft ingenomen. Vroeger was dit soort vaccin, dat oraal wordt ingenomen, de standaard, maar in 2010 is Europa volledig overgeschakeld op inspuitingen, die enkel niet-levende componenten bevatten. Het is dus waarschijnlijk dat iemand van buiten Europa, die net gevaccineerd is, het virus heeft binnen gebracht.

De start van Britse vaccinatieprogramma tegen polio in 1956.

Slechts enkele van de gevonden monsters waren voldoende gemuteerd om effectief een nieuwe polio-uitbraak te veroorzaken. In combinatie met de relatief hoge vaccinatiegraad is de kans klein dat het tot een nieuwe epidemie komt. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie leidt slechts 1 op de 200 polio-infecties tot verlamming. 

Toch wil Vanessa Saliba, epidemioloog bij het UKHSA, liever voorzichtig zijn: "Het laatste geval van polio in het VK was in 1984. Maar decennia geleden, voor we het vaccinatieprogramma introduceerden, zouden elk jaar ongeveer 8.000 mensen verlamd raken. Het is van vitaal belang dat ouders ervoor zorgen dat hun kinderen volledig zijn gevaccineerd volgens de richtlijnen voor hun specifieke leeftijd. Dit zorgt voor een hoog niveau van bescherming tegen verlamming en helpt verdere verspreiding tegen te gaan."

Booster bovenop vijf andere vaccins

Om volledig beschermd te zijn tegen het virus, krijgen kinderen een vijftal inspuitingen wanneer ze acht, twaalf en zestien weken zijn. Op een leeftijd van drie jaar en vier maanden en veertien jaar krijgen kinderen een boosterprik. Het nieuwe vaccin zal een aanvulling zijn op het huidige vaccinatieprogramma voor kinderen.

De National Health Service (NHS) zal ouders contacteren wanneer hun kind aan de beurt is voor een boosterdosis. De vaccinatiecampagne begint in de gebieden waar het virus in het water is gedetecteerd en waar de vaccinatiegraad laag is. Daarna komen de andere stadsdelen aan de beurt, dat kondigt de minister van Gezondheid Steve Barclay aan op Twitter.

In Londen ligt de algemene vaccinatiegraad met 90 procent lager dan in de rest van het land, waar gemiddeld 95 procent de correcte vaccinaties heeft gekregen.

Wat is polio en hoe verspreidt het zich?

Polio is een besmettelijk virus dat kan worden overgedragen van mens op mens, maar ook door contact met besmet voedsel en  water of ontlasting en voorwerpen die in contact zijn geweest met een besmet persoon. 

Vaak gaat het virus ongemerkt voorbij, maar het virus kan ook griepachtige symptomen met zich meebrengen, zoals hoge temperatuur, vermoeidheid, hoofdpijn, braken, een stijve nek en spierpijn. Deze duren meestal een tiental dagen, maar kunnen op termijn leiden tot ernstige en zelfs levensbedreigende symptomen, zoals verlamming van de ademhalingsspieren.

Het virus treft vooral jonge kinderen, hoewel het ook niet-gevaccineerde volwassenen kan treffen. Door succesvolle vaccinatiecampagnes is het virus in de meeste delen van de wereld uitgeroeid, al is het nog steeds te vinden in landen als Afghanistan, Nigeria en Pakistan.

Een meisje uit Pakistan wordt gevaccineerd tegen polio met een "levend" vaccin.
Copyright 2022 The Associated Press. All rights reserved.

In België is vaccinatie tegen polio verplicht sinds 1967 en zijn er sinds 1989 geen nieuwe gevallen van polio meer gemeld.

Meest gelezen