De Imperial State Crown rust op de kist van de koningin

Mag koning Charles de Britse kroon zomaar dragen? En waar komen alle edelstenen vandaan? Het verhaal achter de Keizerlijke Staatskroon 

Met de dood van Queen Elizabeth II krijgt het Verenigd Koninkrijk niet alleen een nieuwe vorst, ook de Britse kroonjuwelen krijgen een nieuwe eigenaar. Het meest spraakmakende stuk van de kostbare collectie is ongetwijfeld de met edelstenen bezette kroon. De Keizerlijke Staatskroon heeft door de eeuwen heen een heuse metamorfose ondergaan. Bovendien gaat achter zowat elke edelsteen van de kroon een verhaal schuil. Toch zal Charles nog even moeten wachten vooraleer hij de kroon ook zelf mag opzetten.

Ze spreken tot de verbeelding van iedereen die van glitter en glamour houdt: de Britse kroonjuwelen. De collectie bestaat uit zo'n 100 objecten van onschatbare waarde. Ze staan volgens historici symbool voor de soevereiniteit en de macht van de vorst. Het bekendste kroonjuweel is de Imperial State Crown of de Keizerlijke Staatskroon. Het pronkstuk van de kroonjuwelen werd door de eeuwen heen aangepast omdat het te zwaar, te groot of gewoon stuk was. Toch gaat er achter zowat elke edelsteen een opmerkelijk verhaal schuil.

Het verhaal achter de Keizerlijke Staatskroon

De Imperial State Crown of Keizerlijke Staatskroon wordt door de Britse koning(in) gedragen om het parlement te openen en tijdens de kroningsceremonie bij het verlaten van Westminster Abbey. De kroon is bezet met 2.868 diamanten, 269 parels, 17 saffieren, 11 smaragden, 4 robijnen. Door de felle weerspiegeling van het licht is ze soms moeilijk te bewonderen. 

AFP or licensors

De huidige kroon is gebaseerd op de kroon die voor koningin Victoria werd gemaakt in 1838, en destijds de naam Imperial State Crown of Keizerlijke Staatskroon kreeg. De kroon "recupereerde" stenen uit de vorige versie en werd vervaardigd door Rundell en Bridge, een Londense firma van juweliers en goudsmeden. 

De juweliers voegden ook enkele nieuwe elementen toe. Zo werd de kroon afgewerkt met purperkleurig fluweel en hermelijnenvacht. Toen al bevatte het meesterwerk 1.363 briljant geslepen, 1.273 roosgeslepen en 147 tafelgeslepen diamanten, 269 parels, 17 saffieren, 11 smaragden, 4 robijnen en de Robijn van de Zwarte Prins (de grote, rode steen - die eigenlijk geen robijn was, maar een spinel, een ander soort edelsteen - vooraan de kroon). Lang mocht Victoria niet met haar kroon prijken, want bij de opening van het parlement in 1845 viel de kroon van het kussen. Volgens Queen Victoria was de kroon "verpletterd als een pudding die was gaan zitten". De twee opeenvolgende koningen moesten het daarom zonder Imperial State Crown doen.

In 1937 werd een nieuwe kroon gemaakt voor de kroning van koning George VI. Ook hiervoor werden de stenen van de oude, kapotte kroon hergebruikt. Voor de kroning van Queen Elizabeth II in 1953 werd het model wat aangepast. De hoofdomvang werd verkleind en de bogen werden verlaagd om de kroon een vrouwelijker uiterlijk te geven. 

Hoeveel is de kroon nu waard?

Volgens experten is de Keizerlijke Staatskroon van onschatbare waarde. Het frame is gemaakt van goud, zilver en platina en is versierd met talloze diamanten en parels, waaronder ook enkele opmerkelijke edelstenen. In het kruis bovenop de kroon zit de Saffier van St.-Edward. Naar verluidt werd deze genomen uit de ring van Edward the Confessor toen hij in 1163, zo'n 100 jaar na zijn dood, opnieuw begraven werd in Westminster Abbey. 

De Stuart Sapphire, een blauwe saffier van 104 karaat die oorspronkelijk aan de voorkant van de kroon prijkte, werd nu naar de achterzijde verplaatst. De steen zou nog toebehoord hebben aan Charles II. Zijn opvolger James II nam de saffier mee toen hij vluchtte naar het buitenland, in 1803 werd de steen gekocht door George III. Op die manier kwam hij opnieuw in de koninklijke collectie terecht. 

Op de voorkant van de kroon prijkt nu de Cullinan II, een diamant van 317 karaat die geslepen werd uit de grootste diamant die ooit gevonden werd. De diamant werd gevonden in Afrika en werd in 1907 gegeven aan Edward VII voor zijn verjaardag door de overheid van Transvaal (een voormalige provincie in het huidige Zuid-Afrika). De Cullinan I diamant, de grootste kleurloze geslepen diamant ter wereld van 503.2 karaat, werd geplaatst in de koninklijke scepter, een ander kroonjuweel. 

AP2010

Een andere edelsteen die op de voorkant van de kroon prijkt, is de rode Robijn van de Zwarte Prins en werd ook gerecupereerd uit de vorige kroon. De robijn is eigenlijk een spinel, een ander soort edelsteen. De steen was eigendom van Peter I van Castilië, die koning was van Castilië en Leon van 1350 tot 1369. De broer van Peter kwam tegen hem in opstand, en hij riep daarbij de hulp in van Edward, die de zoon was van koning Edward III en ook wel de Zwarte Prins genoemd werd. Die wou hem helpen, maar vroeg de steen als wederdienst. Zo kreeg de steen de naam 'Robijn van de Zwarte Prins'. Sindsdien werd de steen gebruikt in de kroon van de Tudor-koningen. Uiteindelijk is de steen na de revolutie opnieuw in de koninklijke collectie beland. 

Het is erg moeilijk om de waarde van de Keizerlijke Staatskroon te bepalen. De waarde van de grote diamant Cullinan II zou al snel kunnen oplopen tot honderden miljoenen. Experten schatten daarom dat de waarde van juwelen alleen (zonder de symbolische waarde) zou oplopen van 3 tot 6 miljard euro. 

Kan Charles de kroon nu zomaar dragen?

Het is erg waarschijnlijk dat Charles de Imperial State Crown zal dragen tijdens zijn kroning. Gezien de lange geschiedenis van de kroon zou het ongepast lijken mocht hij ervoor kiezen om dat niet te doen. Wellicht zullen er wel wat aanpassingen moeten gebeuren aan de kroon, net zoals dat gebeurde toen Queen Elizabeth II koningin werd. 

In elk geval zal Charles toch nog even moeten wachten op zijn kroon, want de kroningsceremonie laat nog zeker enkele maanden op zich wachten. Tot dan mag hij de kroonjuwelen niet dragen. 

Meest gelezen