foto VRT NWS - de valse muts van Jan Frans Vonck

Inwoners van Baardegem eeuw lang bedot met valse muts van revolutionair: "Er is geschiedenis vervalst"

De muts van Jan Frans Vonck, een revolutionair uit Baardegem, die decennialang in de lagere school werd gebruikt als didactisch materiaal blijkt een vals exemplaar te zijn. Een nieuwe kroongetuige zet de geschiedenis op losse schroeven. "De bevolking is jarenlang bedot", zegt Luc De Block. "Het echte exemplaar ligt misschien nog ergens verborgen in de gemeente." 

Amper een maand geleden nog dachten de inwoners van Baardegem voor eens en voor altijd duidelijkheid gekregen te hebben over de muts van Jan Frans Vonck na een onderzoek van VRT Radio2 in de zomerreeks "Mysteries in Vlaanderen". De muts was zoek en de radiozender probeerde het originele exemplaar te vinden, zonder succes evenwel. Er werd uiteindelijk een replica gemaakt op basis van de enige foto die er bestond van de muts: een wollen legermodel dat Vonck warm moest houden tijdens kille nachten. 

Historisch artefact

De muts van Vonck is in Baardegem een historisch artefact. Ze is, na de opgraving in 1923, decennialang gebruikt op de jongensschool als didactisch materiaal tijdens de geschiedenisles als het over Vonck ging. Jan Frans Vonck was een revolutionair die mee aan de basis lag van de Brabantse omwenteling, de opmaat tot de Belgische revolutie. Maar de muts die in het geheugen staat gegrift van vele Baardegemnaren, blijkt nu toch "fake" na een nieuw getuigenis en onderzoek van de Gentse universiteit. 

De geschiedenis moet ergens vervalst zijn want de muts van Vonck was geen groen wollen exemplaar maar een witte, uit linnen

Luc De Block

Luc De Block treedt naar voren als nieuwe kroongetuige en hij zet het hele verhaal op losse schroeven. "Mijn moeder was aanwezig bij de opgraving van het lichaam van Vonck in 1923 en heeft heel haar leven betwist dat de muts die werd opgevoerd vanaf de jaren '70 ook echt het hoofddeksel van Vonck was", verklaart De Block in een bericht aan de redactie. "Het was mijn moeder die de muts uit de kist heeft gehaald en heeft gewassen. Het ging om een linnen wit exemplaar, niet om een wollen groene muts."  De Block is heel stellig en hij laat ook weten dat er twee historische sabels in de kist lagen. 

Britse specialisten

De Universiteit Gent heeft, na deze nieuwe wending, extra navraag gedaan bij specialisten Britse militaria over de wollen groene muts die van Vonck zou geweest zijn. "Ze stellen dat de muts jonger is en dat het om een zogenaamde "Cap Comforter" gaat. Dat is een muts die aan alle officiëren en lagere rangen werd gegeven vanaf 1880", zegt archeoloog Simon Verdegem. Het wollen exemplaar kan dus onmogelijk de originele muts zijn waar Jan Frans Vonck, in 1792, in Rijsel mee begraven werd. De kritische stemmen in het VRT Radio2 onderzoek van afgelopen zomer krijgen daarmee alsnog gelijk. 

Waar is het misgelopen?

Er is maar één foto van de vermeende muts van Vonck, uit de jaren '70. In de jaren ervoor, mogelijk al meteen bij de opgraving, moet er iets gebeurd zijn waardoor de muts is vervangen door een wollen exemplaar. Het is die valse muts die later verloren is gegaan. "Het echte exemplaar kan nog in Baardegem zijn. Misschien houdt iemand ze verborgen, samen met de historische sabels." Het mysterie wordt dus alleen nog maar groter. 

Meest gelezen