Jo Brouns (achtergrond links), Sammy Mahdi en Hilde Crevits (archieffoto)

Van "pijnlijke affaire" tot "opnieuw knauw in geloofwaardigheid": onze Wetstraatjournalisten analyseren bocht van CD&V over Vlaamse begroting

Er is vandaag een akkoord bereikt over de Vlaamse begroting: CD&V heeft dan toch ongeveer hetzelfde akkoord dat maandag al op tafel lag goedgekeurd. Onze Wetstraatjournalisten Ivan De Vadder, Pieterjan De Smedt en Bart Verhulst analyseren die bocht van CD&V. "Mahdi heeft gegokt en verloren", klinkt het.

"CD&V is geplooid, zo simpel is het", zegt Bart Verhulst in "Het journaal". "N-VA en Open VLD hebben het de christendemocraten de voorbije uren en dagen duidelijk gemaakt dat de koppeling van de kinderbijslag aan de spilindex er nooit gaat komen. En zeker niet door de manier waarop dat werd geëist: door een crisis uit te lokken in de Vlaamse regering en minister-president Jan Jambon (N-VA) te vernederen door hem met lege handen naar het parlement te laten gaan."

KIJK - "Mahdi heeft gegokt en verloren", zegt Verhulst:

Videospeler inladen...

De beslissing maandag om niet akkoord te gaan, was volgens Ivan De Vadder binnen CD&V met een heel kleine groep mensen genomen. En dat veroorzaakte wrevel binnen de CD&V-fractie in het Vlaams Parlement. "Terwijl dat wel een heel belangrijke beslissing was", zegt hij in "De afspraak". "Je verwerpt een akkoord en je stuurt een minister-president met lege handen naar het parlement. Wat een soort vernedering heeft opgeleverd."

Ik denk dat men vandaag duidelijk aan de voorzitter heeft gemaakt dat ze niet willen dat dit afstevent op een crisis

Vanmiddag is er dan een vergadering geweest van die CD&V-fractie in het Vlaams Parlement met de partijvoorzitter waar de uiteindelijke bocht is genomen. "Ik denk dat men vandaag duidelijk aan de voorzitter heeft gemaakt dat ze niet willen dat dit afstevent op een crisis. Ze willen het niet onbestuurbaar maken, terwijl ze net voor goed bestuur willen staan. In dat geval slikken ze het akkoord in grote lijnen."

Minister-president Jambon had op dat moment aan CD&V te kennen gegeven dat hij zijn Septemberverklaring sowieso zou afleggen, wat de partij ook zou doen. Volgens De Vadder gaven een aantal CD&V-parlementsleden op de vergadering aan dat ze van plan waren om de tekst goed te keuren. "Daardoor dreigde een hele gevaarlijke situatie voor CD&V, een scheuring als het ware", zegt hij in "De ochtend".

KIJK - "CD&V komt hier niet goed uit", zegt De Vadder:

Videospeler inladen...

Ook viceminister-president Crevits was aanwezig bij die vergadering. Zij was tijdens de onderhandelingen zaterdag onwel geworden en moest enkele dagen rusten. "Hilde Crevits is uit ziekteverlof teruggekeerd en mee komen pleiten om tot een compromis te komen", zegt Pieterjan De Smedt in "Terzake".

"Het is niet zo dat iedereen vindt dat Sammy Mahdi zich zomaar moet laten doen door N-VA", zegt De Smedt. "Sommigen voelen zich soms vernederd door N-VA, maar hij kreeg daar toch de boodschap: laat dit niet volledig ontsporen, want we dreigen als CD&V alles te verliezen als dit fout loopt."

Moeilijke dossiers in de pijplijn

"Mahdi heeft gegokt en verloren", besluit Verhulst. "De vraag is alleen tegen welke prijs voor de regering en zijn partij? Er komen nog een aantal lastige dossiers aan voor de christendemocraten, denk aan Ventilus (de omstreden hoogspanningslijn) en stikstof. Ik veronderstel dat CD&V niet al te veel cadeaus meer moet verwachten van N-VA en Open VLD."

Je zit met desastreuze peilingen die hier mee de oorzaak van zijn

Ook Ivan De Vadder verwijst naar die moeilijke dossiers. "Ventilus en het stikstofdossier zijn net dossiers waar de CD&V geïsoleerd staat van de twee andere partijen en dus voor een stuk – dat is de verwachting – zal moeten toegeven", zegt De Vadder. "Het ziet er dus niet goed uit."

"CD&V komt hier niet goed uit", zegt De Vadder nog. "Je zit met desastreuze peilingen die hier mee de oorzaak van zijn. Door die peilingen werkt de partijvoorzitter een electorale strategie uit waarbij de standpunten sterker en radicaler gesteld worden. Dat heeft geleid tot wat we nu gezien hebben. Die strategie van de voorzitter heeft dus gefaald."

Probleem voor de voorzitter?

Pieterjan De Smedt noemt het een "pijnlijke affaire". "Sammy Mahdi heeft in het verleden bewezen dat hij een communicatief talent is, maar deze keer is het volledig fout gelopen", zegt De Smedt. "De interne kritiek is enorm. De schade die hij berokkent aan CD&V ook. Tot in de hoogste regionen van de partij vindt men dit zeer pijnlijk."

Daarnaast heeft Mahdi volgens De Smedt buiten de partij een serieus probleem. "In verschillende partijhoofdkwartieren is te horen dat er geen vertrouwen is in hem. Hij is onvoorspelbaar en men weet niet wat men aan hem heeft. In de politiek zijn die contacten op het hoogste niveau echt wel belangrijk."

Opnieuw een knauw in de geloofwaardigheid in de politiek

Of dit echt zal blijven plakken aan Mahdi wil De Vadder niet gezegd hebben. "In de politiek kan het soms heel snel gaan. Eén gelukt dossier kan genoeg zijn. Het geheugen is soms heel kort wat dat betreft. Tegelijk neemt hij wel zijn verantwoordelijkheid op door naar ons journaal te komen en uit te leggen waarom ze de bocht hebben gemaakt."

Naast de schade aan de partij en de partijvoorzitter, is er volgens De Vadder ook schade bij de publieke opinie. "Waarom was heel dat theater nodig, vragen veel mensen zich af. Had je dat akkoord dan niet meteen kunnen goedkeuren? Opnieuw een knauw in de geloofwaardigheid van de politiek. Zeker met de analyse dat het gebeurt om electorale redenen: electorale belangen die boven het algemeen belang worden geplaatst."

KIJK - 'Ze beseffen bij CD&V dat dit een moeilijk verhaal is", zegt De Smedt:

Videospeler inladen...

Meest gelezen