Honden van Straatverplegers helpen daklozen in Brussel: "Onze jack russell krijgt iedereen aan het praten"

Dakloze Brusselaars met een trouwe viervoeter in hun buurt, het is een vertrouwd beeld in de stad. De warmte, veiligheid en genegenheid die een hond biedt, maken het leven op straat voor velen net dat tikkeltje draaglijker. Dat was ook zo voor Rik (schuilnaam), bij wie Straatverpleger Gaelle Guerrero (34) regelmatig op huisbezoek gaat.

"Tijdens mijn bezoeken vertelde Rik regelmatig over zijn hond, die een paar jaar eerder gestorven was. Hij miste dat beestje, maar fleurde ook helemaal op als hij erover sprak." Gaelle heeft zelf een hond en weet hoeveel liefde en vriendschap ze van dat beestje krijgt. Daarom nam ze op een dag haar jack russell Walter mee voor een boswandeling met Rik.

“Dat was best spannend, want de man kwam nog amper buiten", vertelt ze. “Maar het was liefde op het eerste gezicht.” Terwijl Walt zijn pootjes kon strekken in de Brusselse boslucht, zag Gaelle hoe Rik volledig tot rust kwam. “Nadat hij de lijn van mij had overgenomen, veranderde zijn houding helemaal. Hij rechtte zijn rug, hield Walt goed in de gaten en kon niet stoppen met glimlachen.”

Walter, Walt voor de vrienden, is sinds 2021 aan de slag als bemiddelingshond bij de vzw Straatverplegers. Hij staat zijn baasje Gaelle bij tijdens huisbezoeken bij ex-daklozen die nu in Brussel wonen. Het team helpt die mensen om opnieuw een netwerk en persoonlijke projecten uit te bouwen, om een terugval op straat te voorkomen.

De job van Walter bestaat er louter in om langs te gaan bij de mensen thuis. De poging om hem ook mee te nemen langs de Brusselse straten liep minder goed af. Het bleek niks voor de jack russell. “In het begin nam ik hem mee op pad zoals ik dat zelf gewend was, van in de ochtend tot in de avond", zegt Gaelle. “Maar Walter is al een jaartje ouder, die dagen waren eigenlijk te vermoeiend voor hem.”

“Maar voor Walt blijft de allergrootste uitdaging eten. Iedereen wil hem iets geven, en hij kan moeilijk nee zeggen.” Sinds iemand hem per ongeluk bijna vergiftigde met een stuk kersentaart, hangt er een gepersonaliseerde penning met een duidelijke boodschap om zijn nek: "Geef mij geen eten, mijn buikje zit al vol."

"Walt breekt het ijs als geen ander", zegt Gaelle. "Hij slaagt erin om komaf te maken met het traditionele, ongemakkelijke rolpatroon tussen hulpverlener en patiënt." Plots werd het makkelijker om het over moeilijke onderwerpen te hebben. Over familie praten bijvoorbeeld ligt voor veel ex-daklozen gevoelig.

"Tijdens een wandeling valt die barrière weg: 'Zeg, wanneer ben je voor de laatste keer in het bos geweest? Waarom was dat? En met wie?' Je begint spontaan met elkaar te babbelen, waardoor je veel sneller begrijpt wie mensen zijn, waar ze vandaan komen en waar ze echt plezier uit halen in het leven."

 “Veel mensen willen bovendien weten hoe het met Walter gaat, wat hij gegeten heeft, of hij niet te moe is. Dat lijken misschien banale vragen, maar ze geven mij wel de kans om de bal terug te kaatsen en te peilen naar iemands eetgewoonten, mentale gezondheid en hygiëne.” Als iemand vraagt hoe het met Walt gaat, antwoordt Gaelle dan ook steevast: “Goed. En met jou?”

Wanneer Walt naar de dierenarts is geweest, vertelt Gaelle dat tijdens haar bezoekjes. “Als een hond ziek is, moet hij naar de dokter", zegt ze. “Door het leven op straat houden mensen vaak geen of te weinig rekening met hun eigen gezondheid. Walt is dan voor hen een soort van spiegel, waarin ze de noden van een levend wezen opnieuw leren herkennen.”

Behalve Walt hebben de Straatverplegers nog een tweede hond-collega: Frida, de tweejarige Münsterlander van psychologe Sarah. “Ook op straat kan een hulphond het contact met dakloze mensen vergemakkelijken”, zegt Gaelle. “Voor Walt was de job op straat fysiek te zwaar, maar Frida en Sarah kunnen dat wel aan."

Door het succes wil de organisatie het project graag uitbreiden. “Dat is niet evident. Tot nu toe werd alles gefinancierd via crowdfunding, maar dat is geen langetermijnoplossing. De kosten voor de dierenarts betaal ik, maar er is geld nodig om de opleidingen en het materiaal van de honden te betalen", zegt Gaelle.