Video player inladen ...

40 jaar Lotto: een verhaal van Belgisch-Congo tot EuroMillions

Vandaag is het 40 jaar geleden dat de 1e trekking van de Lotto in ons land plaatsvond. Het toen gloednieuwe product van de Nationale Loterij kende van meet af aan veel succes en groeide in geen tijd uit tot een vaste (gok)waarde in het leven van vele mensen.

6, 17, 30, 31, 35 en 37: op 4 februari 1978 zijn dit de winnende cijfers die uit de trommel komen tijdens de allereerste trekking van de Lotto in België. Meer dan 280.000 Belgen hebben samen ruim 18,5 miljoen Belgische frank ingezet. Hoewel een grote winnaar in rang 1 die dag uitblijft, blijkt het spel een schot in de roos. Vandaag bestaat het precies 40 jaar en heeft het nog lang niet aan populariteit ingeboet.

Video player inladen ...

Koloniale Loterij

Een (legaal) gokje wagen kan in ons land sinds 1934. In dat jaar richt de regering de Koloniale Loterij op. 5 jaar na de beurscrash in de VS bestrijden de ministers ernstige begrotingstekorten. In Belgisch Congo is de financiële situatie nog erger.

De Koloniale Loterij moet soelaas brengen en vooral veel geld opleveren door de verkoop van loten met een vaste cijfercombinatie. Op 18 oktober vindt de eerste trekking plaats in het Koninklijk Circus in Brussel, een gebeurtenis die "Histories" in oktober 2004 reconstrueert:

Video player inladen ...

De belangstelling is groot, maar toch is het initiatief geen succes. Dat heeft alles te maken met de prijs van 1 lot. Die bedraagt liefst 100 Belgische frank, zowat een tiende van een gemiddeld maandloon op dat moment. Al bij de volgende trekking halveert de Koloniale Loterij de prijs. Later kunnen mensen ook een vijfde of een tiende van een lot kopen.

Loterij van de Winterhulp

Tijdens WO II zet de Koloniale Loterij haar activiteiten stop om plaats te ruimen voor de Loterij van de Winterhulp. Die biedt ondersteuning aan de armste mensen onder de bevolking tijdens de moeilijke oorlogsjaren. Na de oorlog neemt de Koloniale Loterij de draad weer op.

Geld inzamelen voor Congo blijft het hoofddoel, hoewel ook projecten en goede doelen in België een graantje meepikken van de winsten. Zo gaat een groot deel van de trekking van Pasen 1953 naar het Rode Kruis om de slachtoffers van de grote watersnood van enkele maanden eerder te helpen.  

Video player inladen ...

Met de onafhankelijkheid van Congo in 1960 verliest de Koloniale Loterij haar bestaansreden. Na een kort intermezzo als de Afrikaanse Loterij gaat ze vanaf 1962 als de Nationale Loterij voort, dit in de schoot van het ministerie van Financiën. In de jaren die volgen blijft ze trekkingen organiseren, ook op verplaatsing her en der in het land.

Lothar Lammens

In de jaren 70 komen onze buurlanden met de Lotto op de proppen, een bedenking van de Duitser Lothar Lammens. In tegenstelling tot de klassieke loterij kunnen deelnemers zelf hun cijfercombinatie kiezen. De winsten zijn bovendien groter.

Het concept slaat aan en ook vanuit ons land groeit de interesse, maar de Belgische regering staat op de rem. De grote overstromingen in Ruisbroek in 1976 betekenen een keerpunt. Een nieuwe wet ziet het licht die de Nationale Loterij toelaat om de Lotto ook in België te organiseren.

Carbonpapier

Verkopers in krantenwinkels zijn niet onverdeeld gelukkig. De duizenden Lottoformulieren leveren hen veel extra werk op dat niet altijd in verhouding tot de opbrengst staat. Ondanks pogingen van de Nationale Loterij om het proces te automatiseren, blijft het in het precomputertijdperk erg arbeidsintensief met doorslagjes van carbonpapier, fysieke ophaalrondes en opslag op microfilm.

Video player inladen ...

Dat verandert in 1992 wanneer de Nationale Loterij haar centrale computer met de verkooppunten verbindt en spelers voortaan tot enkele minuten voor de trekking een formulier kunnen laten valideren. Op 23 maart brengt "Het Journaal" het nieuws zo:

Video player inladen ...

In de loop der jaren breidt de Nationale Loterij haar producten aanzienlijk uit. In 1983 lanceert ze Presto, twee jaar later voegt ze de Joker aan de Lotto toe en in 1987 volgt Subito. In de jaren 90 volgen nog meer kras- en trekkingsspelen zoals Bingo-Vision, Tele-Kwinto, Win For Life en Keno. Dat laatste spel inspireert de makers van "In de gloria" begin 2001 tot deze opmerkelijke sketch:

Video player inladen ...

41 en 42

Op 29 januari 1994 loopt het grondig fout. Bij de Lottotrekking in de gebouwen van de RTBF blijven de ballen met de nummers 41 en 42 haperen. Niet 42 ballen belanden in de trommel, maar slechts 40.

Video player inladen ...

Hoewel een vertegenwoordiger van de Nationale Loterij en een deurwaarder de trekking bijwonen, merkt niemand het euvel op en gaat de trekking even later op antenne. Aandachtige kijkers hebben wel door wat aan de hand is en bellen de Nationale Loterij op. Die neemt een uniek besluit in de geschiedenis van de Lotto: ze verklaart de trekking ongeldig. Later die avond vindt een nieuwe trekking plaats.

Video player inladen ...

19 mensen die zich na de eerste (ongeldige) trekking miljonair waanden, zien hun winst in rook opgaan. Ze stappen naar de rechter en halen hun gelijk. 4 jaar later moet de Nationale Loterij hen alles samen 25 miljoen Belgische frank uitbetalen, aangevuld met 30 procent intrest. In 2002 doet een van hen haar verhaal in "Tijdgenoten" op Radio 1.

1 kans op 8.145.060

In 2010 begint de Nationale Loterij de Lotto ook online aan te bieden. Een jaar later trekt ze het aantal ballen op van 42 naar 45. De kans om 6 juiste cijfers aan te kruisen, is sindsdien 1 op 8.145.060.

De afgelopen 15 jaar hebben meer dan 450 mensen 1 miljoen euro of meer gewonnen. 470 anderen wonnen bedragen tussen de 500.000 euro en 1 miljoen euro. De trekking van 5 juli 2014 levert de grootste Lottowinst ooit op. 1 vrouw of man wint die dag 11.183.816 euro.

EuroMillions

Sinds 2004 organiseert de Nationale Loterij samen met andere Europese loterijen EuroMillions. De eerste trekking waaraan ons land deelneemt vindt plaats op 8 oktober Ook dit spel is in ons land bijzonder populair, niet het minst omdat de potentiële winsten nog fabelachtiger zijn.

Video player inladen ...

Nochtans bedraagt de kans op de jackpot bij EuroMillions niet meer dan 1 op 139.838.160. De trekking van 11 oktober 2016 is goed voor de grootste winst met een kansspel ooit in ons land. Een man uit Brussel wint die dag 168.085.323 euro.