In de Amerikaanse staat Maryland verleent de gouverneur Wes Moore gratie aan 100.000 mensen met veroordelingen in verband met cannabis. Dit doet hij naar aanleiding van de legalisering van het gebruik van de drug vorig jaar. "Heel veel historische fouten worden hiermee rechtgezet", aldus de gouverneur.
Gouverneur Maryland verleent gratie aan 100.000 mensen die veroordeeld werden voor bezit of gebruik van cannabis
Het gaat over vonnissen voor zowel het bezit van cannabis, als het gebruik van, of het bezit met intentie tot het gebruik van drugsgerelateerde voorwerpen. In totaal worden 175.000 veroordelingen kwijtgescholden.
In 2022 stemden de inwoners van Maryland voor de legalisering van cannabis in hun staat. De wet werd daarom gewijzigd begin 2023, maar er was nog niets gebeurd met de cannabisgerelateerde veroordelingen van voor de wetswijziging.
"We kunnen de voordelen van de legalisering niet vieren terwijl we de gevolgen van de eerdere criminalisering niet aanpakken", vindt de gouverneur Wes Moore.
In de VS is het strafblad namelijk openbaar beschikbaar. Iedereen die wil, kan een strafblad van iemand anders inkijken. Mensen ervaren daardoor soms (vergaande) gevolgen van hun veroordeling voor hun werkkansen, studiemogelijkheden en huuropportuniteiten.
De meest verstrekkende en agressieve actie ooit tegen de ongelijkheid in het strafrechtelijk systeem van de Verenigde Staten
Wes Moore, gouverneur van de Amerikaanse staat Maryland
Vooral zwarte en andere niet-witte Amerikanen behoren tot de groep die gratie krijgt. Door de "war on drugs", die ondertussen al meer dan 50 jaar aan de gang is, wordt die bevolkingsgroep vaker veroordeeld voor cannabisgerelateerde feiten.
Uit een rapport van 2022 van de staat Maryland blijkt de kans van een zwarte persoon om opgepakt te worden voor het bezit van cannabis bijna 3 keer zo hoog dan bij een witte persoon. Nochtans gebruikten witte inwoners meer cannabis dan hun zwarte buren.
Veel zwarte Marylanders krijgen gratie
"De criminalisering van cannabis heeft geleid tot een enorme welvaartskloof in Maryland", zegt Moore. "Dat de witte bevolking 8 keer welvarender is dan de zwarte bevolking komt niet doordat de ene groep harder werkt dan de andere", legt hij uit.
Moore noemt de grootschalige gratieverlening "de meest verstrekkende en agressieve actie ooit tegen de ongelijkheid in het strafrechtelijk systeem van de Verenigde Staten".
"De handhaving van de cannabiswet was in Maryland niet kleurenblind", zegt de procureur-generaal van de staat, Anthony G. Brown. "Voor honderdduizenden mensen waren de veroordelingen precies boeien die hun bewegingsvrijheid beperkten. Vandaag kan ik het geluid horen van die boeien die op de grond vallen."
"Hoewel de gratieverlening de tijd niet terugdraait, toont het wel de veranderende blik van de overheid en de samenleving op mensen die minder kansen hebben gekregen omwille van een kapot en oneerlijk beleid", zegt Moore.
Nog werk aan de winkel
Aanklagers en mensenrechtenactivisten hebben de beslissing van de gouverneur toegejuicht, maar sommigen zeggen dat het werk nog niet gedaan is. Zo kunnen mensen nog steeds veroordeeld worden voor het bezit van cannabis met de intentie tot distributie, ondanks de legalisering van de verkoop van de drug.
De gratieverlening betekent ook niet automatisch dat de veroordeling verdwijnt van het strafblad. De veroordeelde wordt enkel vrijgesteld van alle juridische gevolgen van de veroordeling. De (ex-)veroordeelden kunnen wel aanvragen dat hun veroordeling verwijderd wordt van hun strafblad.
Voor mensen die momenteel in de gevangenis zitten, is de gratieverlening niet van toepassing. Ze kunnen dus ook niet vrijkomen.
