Deze 5 gelovigen kijken uit naar pausbezoek: "Niet altijd eens met zijn uitspraken, maar hij moet de kerk in het midden houden"

Het zijn hoogdagen voor katholiek Vlaanderen: nog enkele uren en paus Franciscus landt op de luchtmachtbasis van Melsbroek. Voor het eerst sinds paus Johannes Paulus II in 1995 zet daarmee een kerkleider voet aan grond in België.

Van een ontmoeting met kerkelijke medewerkers in de Basiliek van Koekelberg over de Hope Happening voor jongeren in Brussel tot een eucharistieviering in een afgeladen vol Koning Boudewijnstadion: wie christen is, kan de komende dagen zijn hart ophalen.

Ook Imran, Raf, Ria, Stacey en Emmy zijn benieuwd naar de komst van de paus, en daar hebben ze allemaal hun eigen redenen voor. 5 portretten van 5 christenen tijdens een voor de kerk woelige periode.

In het dagelijks leven is Imran Nawaz uit Rijkevorsel leerkracht middelbaar onderwijs. Sinds eind augustus mag hij zich daarbovenop Mister Gay Belgium noemen. Imran is ook overtuigd gelovig. Homoseksueel en religieus: het is een combinatie die al eens de wenkbrauwen doet fronsen.

Meteen de reden waarom hij zondag aanwezig is tijdens de misviering. “Ik wil het signaal geven dat er nog werk aan de winkel is op vlak van inclusiviteit. De katholieke kerk laat uitschijnen dat ze haar best doet inclusief te zijn, maar is dat vooralsnog nog niet. Homoseksuele gevoelens zijn misschien niet langer zondig volgens het Vaticaan, maar ernaar handelen blijft dat wel. Mijn man en ik krijgen een kerkelijke zegening, maar dat voelt als een troostprijs aan, want een echt huwelijk mag nog niet. Dat voelt niet inclusief aan.”

Het maakt dat Imran zijn geloof loskoppelt van het instituut. “Ik beoefen mijn geloof op mijn eigen manier. Ik vertrouw erop dat er meer is dan wat we hier op aarde zien, dat er een hogere kracht bestaat – die je God kan noemen, als je dat wil. Dat biedt mij troost. Ik hecht ook veel belang aan naastenliefde en probeer anderen te behandelen zoals ik zelf behandeld wil worden.”

Imran hoopt dat paus Franciscus de komende dagen een boodschap van inclusiviteit en verbinding uitdraagt. “Hij heeft zoveel impact op de mondiale gelovige gemeenschap. Waarom niet mensen helpen in plaats van te polariseren? Dat zou bovendien goed zijn om nieuwe generaties aan te trekken. Ik merk dat veel van mijn leerlingen erg zoekende zijn naar een bepaalde zingeving, een bepaalde houvast. ‘Ik geloof dat er iets is’, klinkt het dan, ‘maar ik voel niks voor de katholieke kerk’. Dat is toch jammer?”

“Zeer vereerd en zelfs lichtjes in shock”, zo voelde Raf Delombaerde uit Heule bij Kortrijk zich toen hij de vraag kreeg om zondag misdienaar te zijn tijdens de eucharistieviering. “Het moest echt even bezinken, maar stress heb ik niet meer. Zaterdag vindt de generale repetitie plaats. Intussen kijk ik er vooral enorm naar uit.”

Raf kijkt op naar paus Franciscus, maar het is niet zozeer het instituut dat hem drijft in zijn geloof. “De paus kan erg mooi over de bijbel vertellen. Hij probeert ook duidelijk zo goed mogelijk in de voetsporen van Jezus te treden. Maar hij blijft wel een mens. Hij is niet God of Jezus. Het zijn vooral zij die ik volg: God, Jezus en de Bijbel. Dat boek is 2.000 jaar oud, maar er zitten zoveel wijsheden in waar ik nog steeds uit leer.”

Raf zal de komende dagen het doen en laten van de paus niet op de voet volgen. “Het nieuwe schooljaar is namelijk nog maar net begonnen: ik start aan mijn eerste masterjaar Geneeskunde aan de KU Leuven. Of dat botst in mijn hoofd, wetenschap en religie? Integendeel. Wetenschap is niet bedoeld om de aanwezigheid van God te bevestigen of ontkrachten. Wel kan je het gebruiken om alles rondom je beter waar te nemen. Met een microscoop bijvoorbeeld kan je planten en dieren – het geschenk van het leven – net beter bestuderen.”

Vorig jaar nam Raf voor het eerst deel aan de Wereldjongerendagen. “Dat gaf een extra boost aan mijn geloof. Het gemeenschapsgevoel binnen de katholieke kerk is belangrijk voor mij, en dat was daar heel sterk aanwezig.” In ons land zet hij zich actief in als misdienaar voor de parochie van Heule-Bissegem. “Die gemeenschap is natuurlijk een stuk kleiner. Het is moeilijk inschatten wat de toekomst van de kerk brengt, maar somber zie ik het niet in. Iemand zei me ooit: ‘Vroeger hadden we volle kerken met lege mensen, nu hebben we lege kerken met volle mensen’. Daar draait het om.”

Net als Imran en Raf aanwezig in het Koning Boudewijnstadion: Ria Dereymaeker uit Dilbeek. Zij is vormingsmedewerker bij de katholieke kerk in Brussel en werd – met veel plezier – door een van haar collega’s opgetrommeld om zondag de communie uit te delen. Ze is ook aanwezig bij de ontmoeting van de paus met de kerkelijke medewerkers in de Basiliek van Koekelberg.

Het katholicisme speelt een rode draad doorheen het leven van Ria. Ze groeide op in een gelovig gezin, koos voor theologie als studie en is vandaag binnen de katholieke kerk aan de slag. Al betekent dat naar eigen zeggen niet dat ze paus Franciscus adoreert. “Zijn foto hangt niet boven mijn bed. Dankzij mijn studie kijk ik ook kritisch naar de werking van het instituut, en ook met zijn standpunten ben ik het niet altijd eens. Maar ik heb wel veel respect voor hem: hij is onze spirituele gids en in dat opzicht een belangrijk figuur.”

Ria is dan ook blij dat de kerkleider naar België afzakt. “Het stemt mij dankbaar dat hij de moeite doet om ons land te bezoeken, goed wetende dat de gemeenschap in ons land door een moeilijke periode gaat. Ik vermoed dat hij daarop zal ingaan, hopelijk met bemoedigende en verbindende taal die ook mensen buiten de kerk aanspreekt.”

Zo’n taal is nodig, erkent Ria. “Als ik hem sommige uitspraken hoor doen, dan vloek ik eens. ‘Alé, jongen, hoe is het mogelijk’, denk ik dan. Anderzijds: ik ben niet het centrum van de wereld. Hij daarentegen is wel verantwoordelijk voor een wereldwijde gemeenschap waarin over de continenten heen erg verschillend over zulke thema’s wordt nagedacht. De paus moet letterlijk de kerk in het midden houden. Ik ben dan misschien wel niet niet akkoord met sommige uitspraken, maar ik probeer wel te kaderen waarom hij ze doet.”

Voor Stacey Oseï staat vooral komend weekend volledig in het teken van het pausbezoek. Vandaag en morgen focust de rechtenstudente zich nog op de start van het nieuwe academiejaar, zaterdag en zondag is ze aanwezig op het jongerenfestival Hope Happening in Brussel. “Meewandelen tijdens de Walk of Hope, workshops, muziekoptredens, de mis volgen die voorgedragen wordt door de paus: er staan heel wat activiteiten op het programma”, klinkt het enthousiast.

Stacey is nog jong, maar het geloof speelt al een grote rol in haar leven. “Het maakt deel uit van mijn zijn. Heb ik een mindere dag, dan geeft mijn geloof mij houvast. ‘Rustig Stacey, God is erbij, je kan op adem komen, er is iemand die luistert’, denk ik dan. Heb ik examens, dan neem ik mijn paternoster mee. Toen vorig jaar iemand uit mijn omgeving uit het leven stapte, hielp mijn geloof bij het verwerkingsproces. Het doet mij ook luisteren naar en geduld hebben met mensen in mijn omgeving – geen slechte eigenschap als je studentenvertegenwoordiger bent.”

Al is Stacey, net als de andere bovenstaande gelovigen, niet blind voor wat er beter kan binnen. “Ik heb moeite met het klassieke, strakke keurslijf waaraan vooral oudere generaties binnen de kerk lijken vast te houden. Zij zijn soms zo zwartwit, terwijl er meer dan ooit een grijze zone mag zijn. Daarom distantieer ik mij ook van bijvoorbeeld kwalijke uitspraken over seksualiteit. Het geloof is zoveel mooier dan de focus daarop.”

De rechtenstudente hoopt dan ook dat paus Franciscus deze week oproept tot rust en verbinding. “Wie weet: als zo’n gezaghebbend persoon dat doet, geeft dat sommigen misschien een duwtje in de rug. We moeten leren luisteren naar elkaar en connectie opzoeken in plaats van elk op zijn eigen eilandje te blijven zitten, zodat we evolueren naar een warme kerk die plaats biedt aan iedereen.”

12 jaar is ze nog maar, maar Emmy Vansteenkiste uit Anzegem zal zondag vol trots staan blinken tijdens de eucharistieviering in het Koning Boudewijnstadion. Samen met een vriendinnetje is ze namelijk uitgekozen als misdienaar van dienst. Ze is zenuwachtig, geeft ze toe. “Ik hoop dat ik niet vergeet wat ik moet zeggen en dat iedereen mij verstaat. Als ik stress heb, raak ik soms moeilijk uit mijn woorden.”

Aan de telefoon vertelt ze alvast honderduit. De bal ging vorige zomervakantie aan het rollen. Toen ging ze met mama en verpleegkundige Els mee naar Lourdes om zieken te begeleiden. Daar leerde ze Stefanie Dewitte kennen, oprichtster van misdienaarsgroep Vin Je, die in Emmy een uitstekende misdienaar-in-spé zag. “Ik twijfelde even, hoor. Zo’n lang, wit kleed: ik wist niet of ik dat zag zitten. Intussen ben ik heel blij dat ik de stap heb genomen.”

Sinds ze actief bezig is met haar geloof, gaat het leven makkelijker, zegt ze zelf. “Ik geloof dat God altijd bij mij is en dat hij trots op mij is. Dat vind ik een fijn idee en geeft mij steun. Ik kom er ook meer door buiten en vind het leuker om met mensen om te gaan.” Emmy heeft zodanig de smaak te pakken dat ze er later haar job van wil maken. “Ik wil net als mama verpleegkundige worden, of alleszins iemand worden die mensen helpt, iemand waarbij mensen terechtkunnen voor een babbel.”

Tot het zover is, probeert ze alvast mensen in haar omgeving warm te maken om misdienaar te worden. “Het is namelijk helemaal niets om je voor te schamen. Iemand zei me dat ze het niet tof vond dat ik christen ben. ‘Als je zo gaat beginnen, gaan we het contact verliezen’, heb ik gezegd. Ik doe met mijn leven wat ik wil. Ik heb geen commentaar op mensen die niet geloven, maar ik sta wel achter mijn keuze.”