Verschillende (westerse) landen zullen Palestina erkennen tijdens de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties (VN). Welke landen laten van zich horen? Wie ging hen voor in het verleden? Hoe moet zo'n Palestijnse staat eruitzien, en wat betekent een erkenning? We beantwoorden de belangrijkste vragen.
Wat betekent erkenning van Palestina door westerse landen voor de Palestijnen en de oorlog?
Vandaag begint in New York de jaarlijkse Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Verschillende westerse landen zullen de bijeenkomst aangrijpen om de staat Palestina te erkennen.
Dat zal naar verwachting vanavond gebeuren, tijdens een speciale VN-conferentie, georganiseerd door Frankrijk en Saudi-Arabië.
De Franse president Emmanuel Macron is de gastheer van de conferentie, de Saudische kroonprins Mohammed bin Salman stuurt zijn belangrijkste diplomaat.
Macron kondigde afgelopen zomer aan dat zijn land Palestina zou erkennen. Hij noemde dat een "morele plicht", op een moment dat in Gaza een hongersnood was uitgeroepen en Israël een nieuw offensief plande.
Verschillende andere westerse landen sloten zich aan bij zijn initiatief.
Welke landen laten zich horen?
In enkele dagen tijd spraken de voorbije zomer 3 grote westerse landen - Frankrijk, gevolgd door het Verenigd Koninkrijk en Canada - expliciet uit dat ze Palestina zullen erkennen tijdens de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties (VN) in september in New York.
Verschillende andere westerse landen, zoals Portugal, Malta en Australië, spraken dezelfde intentie uit.
Ook België heeft zich aangesloten aan bij de landen die Palestina erkennen in New York, weliswaar niet zonder er voorwaarden aan te koppelen. Ons land engageert zich om Palestina op termijn te erkennen, op het moment dat Hamas alle gijzelaars zal hebben vrijgelaten en niet langer deel uitmaakt van het bestuur van het gebied.
Het Verenigd Koninkrijk, Canada, Australië en ook Portugal hebben de VN-conferentie niet afgewacht. Aan de vooravond van de bijeenkomst in New York hebben ze hun erkenning van Palestina al aangekondigd.
Andere westerse landen - Spanje, Ierland en Noorwegen, hebben , gevolgd door Slovenië - hebben Palestina in 2024 al erkend. Voordien was het van 2014 geleden dat een West-Europees land (Zweden) Palestina erkende.
Wat behoort tot een Palestijnse staat?
De landen willen de Palestijnse gebieden erkennen als 1 staat. Het gaat om 3 regio's: Gaza, de Westelijke Jordaanoever en Oost-Jeruzalem. Dat zijn de gebieden die door de VN in 1967 zijn erkend als Palestijns.
Tussen 1967 en 2025 is er uiteraard veel gebeurd dat een tweestatenoplossing en de oprichting van een Palestijnse staat in de praktijk nogal complex maakt.
De Gazastrook is momenteel een zwaar belegerd gebied en nog onder controle van Hamas, een Palestijnse groepering met een gewapende en politieke tak.
De Westelijke Jordaanoever is officieel Palestijns gebied, maar wordt al decennialang bezet door Israël. Naar schatting zo'n 700.000 kolonisten wonen er in (illegale) nederzettingen.
Die praktijk - die ook wordt gestuurd vanuit de Israëlische regering - krijgt internationaal heel wat kritiek, maar het aantal nederzettingen stijgt ieder jaar aanzienlijk. Daardoor is de regio bijzonder versnipperd en verliezen de Palestijnen steeds meer hun grip op het gebied.
Dan is er ook nog Oost-Jeruzalem, mogelijk een van de gevoeligste kwesties. In dat gebied liggen belangrijke plekken voor zowel moslims, joden als christenen.
Volgens de VN-resolutie van 1967 is Oost-Jeruzalem Palestijns gebied, maar in de praktijk is het bezet door Israël. Dat voerde in 1980 een annexatiewet in, maar de Israëlische greep op Oost-Jeruzalem wordt internationaal niet erkend.
Wat zijn de gevolgen van de erkenning?
Voor de oorlog en de dramatische humanitaire situatie in Gaza verandert de erkenning van Palestina door meer (westerse) landen voorlopig niks. Zo'n erkenning heeft niet meteen grote juridische gevolgen.
Toch is het niet louter een symbolische actie. Dat meer en meer landen Palestina erkennen verhoogt wel degelijk de druk op Israël, dat internationale rechtsregels al decennialang naast zich neerlegt.
De Israëlische regering heeft woedend gereageerd op de erkenning door verschillende westerse landen. Ze dreigt ermee om het aantal Israëlische nederzettingen op de bezette Westelijke Jordaanoever nog uit te breiden.
Dat meer landen Palestina erkennen, verandert daarnaast de perceptie binnen het Westen. Zeker omdat het ook gaat om invloedrijke landen als het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk, die deel uitmaken van de G7 en de VN-veiligheidsraad.
Welke landen erkennen Palestina, en welke niet?
Een blik op de kaart hieronder zegt genoeg: Palestina wordt als staat erkend door de overgrote meerderheid van de VN-lidstaten. Intussen zijn het er ongeveer 150 van de 193 (de bijkomende landen nog niet meegerekend).
Op de kaart is ook meteen duidelijk wie dat niét doen of deden: naast Israël en de Verenigde Staten zijn dat voornamelijk West-Europese landen, maar ook Japan en Zuid-Korea, eveneens traditionele bondgenoten van de VS.
De VS, van oudsher de grootste steunpilaar van Israël, blijft voorlopig weigeren om Palestina te erkennen. Daardoor zal het op het terrein voorlopig weinig uitmaken dat steeds meer andere landen dat wél doen.
Maar ook in Europa schaart niet elk land zich achter de erkenning van Palestina. Het belangrijkste land dat op de rem staat, is Duitsland.
Duitsland is altijd een grote bondgenoot van Israël geweest, voornamelijk uit schuldgevoel voor de Holocaust waarbij miljoenen joden werden vermoord in de concentratiekampen van de nazi's. Berlijn is niet van plan om "op korte termijn" een Palestijnse staat te erkennen.
