Vrijspraak of celstraf? 4 jaar na aangifte voor betasting van minderjarige komt Marco Borsato voor de rechter

De rechtbank in Utrecht heeft zich voorbereid op een toevloed van journalisten. Marco Borsato is dan ook een van de bekendste en succesvolste Nederlandse artiesten aller tijden. Bovendien leeft de 58-jarige zanger teruggetrokken sinds de beschuldigingen naar boven kwamen. Hij zal nu in de rechtbank voor het eerst zijn verhaal doen.

Komt daarbij: er is eigenlijk vrij weinig geweten over de inhoud van het dossier. Op enkele verklaringen van advocaten na hebben beide partijen vooral gezwegen. Er wordt dus met verhoogde spanning uitgekeken naar wat vandaag en donderdag verteld zal worden. 

Sommige Nederlandse media spreken van het 'showbizzproces van de eeuw'. Er zijn de voorbije maanden podcasts, artikelenreeksen en zelfs al een boek over de zaak verschenen.

Maar even terug naar het begin. De aangifte tegen Borsato wordt ingediend in december 2021, nu bijna 4 jaar geleden. De 22-jarige vrouw die naar de politie is gestapt, kende Borsato via haar moeder, die nauw bevriend was met de zanger en een rol had in zijn fanclub. 

De ongepaste betastingen waarover het slachtoffer spreekt, zouden zich hebben afgespeeld tussen 2014 en 2019. Borsato zou zijn hand onder haar rok hebben gestoken en haar tussen haar benen hebben gestreeld, zo schrijven althans verschillende Nederlandse media.

In juridische taal luidt het: "De verdachte wordt ervan verdacht het slachtoffer onzedelijk te hebben betast. Dit wordt ten laste gelegd als ontucht met een minderjarige." Wat Borsato precies wordt verweten, zal in de rechtbank duidelijk worden. 

Op het moment van de eerste feiten was het vermeende slachtoffer 15 jaar oud. Dat maakt juridisch een groot verschil, want onder de 16 is elke seksuele handeling strafbaar. 

De aangifte tegen Borsato komt op een moment dat al wekenlang allerlei geruchten over grensoverschrijdend gedrag met minderjarigen circuleren via online roddelkanalen. De zanger was enkele dagen eerder zelf naar het gerecht gestapt met de vraag om de bron daarvan te onderzoeken.

Een maand later ontploft de bom helemaal, wanneer het programma 'BOOS' een reportage uitbrengt over mistoestanden bij 'The voice of Holland', de talentenjacht waarbij Borsato een van de vaste coaches is. 

In die reportage worden de zwaarste beschuldigen geuit tegen bandleider Jeroen Rietbergen en rapper Ali B, die intussen veroordeeld is tot 2 jaar cel voor verkrachting. Ook Borsato komt in opspraak. 3 vrouwen vertellen dat de zanger hen betast heeft aan de billen, in de periode dat hij coach was bij 'The voice kids'. Ze waren toen minderjarig.

Die beschuldigingen staan voor alle duidelijkheid los van de zaak waarvoor Borsato nu terechtstaat. Ze hebben ook niet geleid tot een vervolging. In maart 2023 wordt de zaak geseponeerd bij gebrek aan bewijs. 

Borsato kan opgelucht ademhalen. Even toch, want een half jaar later, in september 2023, volgt slecht nieuws voor hem: voor de aangifte uit 2021 wordt hij wél vervolgd. De zedenrecherche heeft uitgebreid onderzoek gedaan en dat heeft voldoende opgeleverd om de zanger voor de rechter te brengen, zo luidt het.

"Een onbegrijpelijke beslissing van het Openbaar Ministerie", vinden de advocaten van Borsato. Volgens hen zijn er 29 verklaringen van getuigen en andere bewijsmiddelen die aantonen dat de zanger zich niet aan ontucht heeft schuldig gemaakt.

Die advocaten zijn het echtpaar Geert-Jan en Carry Knoops, een bekend duo in Nederland. Ze werkten samen in spraakmakende zaken zoals de Deventer-moordzaak, de 'minder Marokkanen-zaak' tegen Geert Wilders en verschillende internationale strafzaken. Ook aan de andere kant staat met Peter Plasman een gerenommeerde advocaat die in grote zaken heeft gepleit.

Borsato heeft in december 2021 zelf aangifte gedaan tegen het vermeende slachtoffer en tegen haar moeder. Hij beschuldigt hen van smaad, laster en het indienen van een valse aangifte. Ook die zaak loopt nog.

Het onderzoek heeft behoorlijk lang geduurd omdat beide partijen veel onderzoeksdaden vroegen. Nu nog eens 2 jaar na de beslissing om Borsato te vervolgen, zal de rechter zich uitspreken. Borsato zelf heeft al die tijd niet met de media gesproken. Sinds de beschuldigingen verschijnt hij zelden in het openbaar. Zijn carrière is volledig stilgevallen.

Voor een groot deel is de zaak woord tegen woord, wat vaak de moeilijkheid is in zedenzaken. De vraag is welk ondersteunend bewijs het Openbaar Ministerie - de aanklager op het proces - zal aanbrengen bij de verklaringen van het slachtoffer. Wat we met zekerheid weten, is dat gesproken zal worden over fragmenten uit het dagboek dat het meisje bijhield. 

In het dagboek beschreef het toen minderjarige meisje wat er gebeurd was. Haar moeder zou zo in 2019 het misbruik ontdekt hebben. De Nederlandse krant AD bracht in augustus naar buiten dat experts in handschriftonderzoek het dagboek hebben onderzocht en dat het wellicht niet is gemanipuleerd. 

Het onderzoek ging erover of de beschrijvingen authentiek zijn en of ze echt door het meisje zijn opgeschreven. De advocaten van Borsato bevestigden het nieuws, al voegden ze eraan toe dat het 'erg genuanceerd ligt'. Dat het meisje het zelf heeft geschreven, betekent nog niet dat het daarom echt gebeurd is, zullen ze wellicht aanvoeren in de rechtbank.

Er is ook sprake van privégesprekken die zijn opgenomen en sessies bij een psycholoog waarin Borsato zijn excuses zou hebben aangeboden. Al is niet duidelijk waarvoor dan precies.

En als het gaat om een valse aangifte, zoals het kamp van Borsato claimt, wat is volgens hen dan het motief daarvoor? Peter Plasman, de advocaat van het slachtoffer, wees alvast de suggestie van de hand dat het gaat over geld. Er wordt geen schadevergoeding gevraagd. Borsato hoeft van zijn cliënt ook niet de gevangenis in. "Het enige wat zij wil, is dat erkend wordt dat hij fout zat."

Nog volgens de advocaat ligt wel degelijk een zeer ernstig dossier voor tegen Borsato met ondersteunend materiaal. 

De rechtbank in Utrecht heeft minstens 2 dagen uitgetrokken voor de behandeling van de zaak. Borsato mag in de rechtzaal niet gefilmd worden, maar bij aankomst zal hij wel de journalisten en fotografen moeten trotseren. Zijn advocaten hebben laten weten dat hij zelf zijn verhaal zal doen. 

Of de vrouw die Marco Borsato beschuldigt aanwezig zal zijn bij de zitting is nog niet duidelijk. 

De maximumstraf voor de aanklacht in deze zaak bedraagt 6 of zelfs 8 jaar cel, afhankelijk van de juridische interpretatie. In de praktijk liggen de straffen die gevraagd en opgelegd worden in vergelijkbare zaken, een stuk lager. De strafeis kennen we normaal gezien op het einde van de eerste zittingsdag. 

De straf kan ook deels voorwaardelijk zijn, en de rechter kan ook een geldboete opleggen. In principe mag in Nederland geen taakstraf opgelegd worden als sprake is van een 'ernstige inbreuk op de lichamelijke integriteit'. De uitspraak volgt meestal 2 weken na de laatste zittingsdag.