Hoe draagt de VRT bij tot de Vlaamse identiteit?

10 juli 2019 — Voluit geschreven staat de VRT voor Vlaamse Radio- en Televisieomroeporganisatie. Maar wat is precies de Vlaamse dimensie van de VRT?

#LikeMe op Zomerhit 2019

Als publieke omroep wil de VRT relevant zijn voor zoveel mogelijk Vlamingen en de Vlaamse gemeenschap in al haar verscheidenheid aan bod laten komen. De Vlaming moet zich kunnen herkennen in het VRT-aanbod. Daarom wordt er sterk ingezet op producties en talent van eigen bodem. De publieke omroep organiseert en promoot bovendien evenementen en acties om het gemeenschapsgevoel bij zijn publiek te versterken. Tegelijk zet de VRT de culturele rijkdom en diversiteit in Vlaanderen in de kijker. Kortom: bij alles wat de VRT doet, wil ze de Vlaamse samenleving ondersteunen.

Op welke domeinen zit de Vlaamse dimensie van de VRT?

Vlaamse televisieproducties:

De VRT is een platform voor producties van Vlaamse makelij. Zij zet aan de ene kant in op interne producties (VRT als productiehuis) en aan de andere kant op externe producties (van onafhankelijke Vlaamse productiehuizen).

Interne producties

Bij interne producties focust de VRT op haar kernopdrachten informatie, cultuur en educatie.

De televisiezenders Eén, Canvas en Ketnet laten de meeste lokale producties intern produceren. Enkele voorbeelden:

  • Eén: Chez Annemie, De stoel, Pano, Iedereen beroemd en Thuis.
  • Canvas: Terzake, Kinderen van het verzet, Voor de zonde van de vader en Belpop.
  • Ketnet: De move tegen pesten, Kaatjes kameraadjes, de wrap, King size live en Karrewiet.
Thuis

Externe Vlaamse producties

In 2018 liet de VRT een onafhankelijk onderzoek uitvoeren naar haar economische meerwaarde[1]. Die studie concludeerde onder meer: “VRT is de absolute motor van de Vlaamse onafhankelijke productiesector.

De analyse bewijst dat:

  1. de VRT met een zeer grote diversiteit aan huizen samenwerkt (niet enkel tv, maar ook documentaire en filmproducenten),  
  2. dat de VRT voornamelijk met middelgrote en kleine huizen  samenwerkt, 
  3. die bovendien een DNA hebben dat sterk overeenkomt met de publieke waarden van de VRT,  
  4. en voornamelijk Vlaamse bedrijven zijn. VRT zit op het vlak van uitbesteding aan de productiesector, bij de koplopers in Europa.”

De VRT heeft een duurzame relatie met externe (Vlaamse) productiehuizen. 18,29% van haar inkomsten besteedde de VRT in 2018 in de Vlaamse productiesector bij 61 verschillende leveranciers uit de productiesector en tientallen facilitaire bedrijven. Dat was goed voor 76 miljoen euro die besteed werd bij de Vlaamse productiesector en facilitaire bedrijven.

[1] Bron: Studie De economische meerwaarde van de VRT door imec-SMIT, VUB en Flanders Business School, KULeuven.

Vlaamse fictie

Yemi uit #LikeMe © Kris Van de Sande - www.krisvandesande.be

De VRT geeft in haar televisieaanbod een prominente plaats aan fictiereeksen. Fictie is een genre dat zich er goed toe leent om wat leeft in Vlaanderen in beeld te brengen. Bij veel fictiereeksen wordt ook inhoudelijk een Vlaams karakter nagestreefd. #LikeMe (Ketnet) brengt bijvoorbeeld Vlaamse klassiekers opnieuw tot leven en de dagelijkse soap Thuis haalt op een toegankelijke manier herkenbare thema’s uit het leven van de Vlamingen aan.

De VRT is goed voor 6 à 7 fictiereeksen per jaar. Door de publieke omroep blijven topreeksen mogelijk, zoals De twaalf (Eén), Fiskepark (Canvas), Beau Séjour (Eén), #LikeMe (Ketnet), Over water (Eén) en Dertigers (Eén).

In vergelijking met andere publieke omroepen produceert de VRT jaarlijks een groot volume fictie. Op vlak van fictie voor kinderen zijn we zelfs koploper. Een vergelijking met buitenland toont dat de VRT tussen 2015 en 2017 meer fictie voor kinderen produceerde dan Zweden, Noorwegen, Denemarken en Ierland samen (in aantal minuten tussen 2015 en 2017).[1]

[1] Bron: Studie De economische meerwaarde van de VRT door imec-SMIT, VUB en Flanders Business School, KULeuven

Vlaamse muziek

Vlaamse muziekproducties zijn een onmisbare schakel in het VRT-muziekverhaal. Vlaamse muziek, zowel Nederlandstalig als anderstalig, maakt deel uit van de identiteit van het Vlaamse publiek. De VRT garandeert dat deze muziek voldoende aandacht krijgt in haar aanbod.

VRT-radio bracht in 2018 voor 26,2% Vlaamse muziek op al haar netten. Daarnaast bracht Radio 1: 16,1% Nederlandstalige muziek en Radio 2 zelfs 30,3%.

De VRT ondersteunt ook Vlaamse muzikanten met een rol als ontdekker, promotor en verbinder.  

De VRT als ontdekker

Finalisten MNM Rising star 2019

Via talentenzoektochten als De Nieuwe Lichting op Studio Brussel of Start To DJ en MNM Rising Star op MNM gaat de VRT actief op zoek naar nieuw Vlaams talent. Dankzij die wedstrijden maakt een breed publiek kennis met de muziek van nieuwe Vlaamse artiesten. 

De VRT als versterker

Vlaamse en Nederlandstalige muziek komt uitvoerig aan bod op de netten. De VRT-radionetten focussen elk op verschillende genres en vullen elkaar aan.
Uit een onderzoek van de VRT-studiedienst bleek dat in 2018 21.236 verschillende muzieknummers enkel op VRT-radio te horen waren in Vlaanderen.
Vlaamse muziek komt niet alleen aan bod op de radio, maar ook op televisie. Bijvoorbeeld in programma’s en shows als #Likeme (Ketnet), De MIA’s (Eén), Vandaag (Eén) en Belpop (Canvas).
De VRT biedt een podium aan Vlaamse muziekgroepen en artiesten. Zo zijn er bijvoorbeeld de Radio 1 sessies, de Studio Brussel showcases en optredens tijdens UrbaNice (MNM). 

De VRT als verbinder

Tot slot organiseert, capteert en zendt de VRT tal van muzikale evenementen uit waar luisteraars rechtstreeks in contact komen met artiesten. Daarnaast promoot de publieke omroep vaak festivals en concerten en werkt ze samen met diverse concertpromotoren. 

Video player inladen...

Online Vlaams aanbod

Op de online-platformen van de VRT brengen alle aanbodsmerken content die specifiek voor die platformen zijn gemaakt. Door de aard van het medium is het mogelijk om Vlaamse content op een aantrekkelijke en toegankelijke manier aan te bieden. 

Enkele voorbeelden van het online-aanbod verdienen een speciale vermelding, zoals:

Podcasts

Voorbeelden:

  • Bruegel (Klara)
  • De Bourgondiërs (Klara)
  • Tommeke, wat doe je nu? (Radio 1)
  • 40 jaar AB (Studio Brussel)

VRT NU

Het videoplatform van de VRT staat toe om Vlaamse programma’s prominent onder de aandacht te brengen van de online-kijker. Bovendien kan de VRT zo interessante Vlaamse programma’s uit haar archief opnieuw aanbieden, zoals Kapitein Zeppos, Wij heren van Zichem en W817

VivaVlaanderen.be

Het online platform VivaVlaanderen geeft een rijk gedocumenteerde kijk op artiesten van bij ons en hun carrière. Op die manier wil Radio 2 op termijn het volledige Vlaams-populaire genre in kaart brengen.

Evenementen en acties

De Vlaamse dimensie van de VRT komt niet alleen tot uiting in haar aanbod, maar ook in de aandacht voor specifieke evenementen en acties. 

Feest van de Vlaamse Gemeenschap

Showbizz Bart van radio 2  op de Grote markt in Brussel op 11 juli © VRT

De VRT viert elk jaar op 11 juli het Feest van de Vlaamse Gemeenschap. De aanbodsmerken belichten samen Vlaanderen in al zijn diversiteit en culturele rijkdom.
In 2018 zond Radio 2 bijvoorbeeld live uit vanop De Grote Markt in Brussel, met Vlaamse artiesten. In 2019 maakte de cast van de populaire Ketnet-reeks #LikeMe een passend feestlied. Zij kozen voor een eigentijdse versie van ‘Vlaanderen m’n land’, een nummer van Will Tura.
Villa politica (Eén) bracht verslag uit van de plechtigheden in het Brusselse stadhuis.

Herdenkingsmomenten

De VRT besteedt aandacht aan belangrijke herdenkingsmomenten in de Vlaamse geschiedenis.

Enkele voorbeelden:

In 2019, 75 jaar na de bevrijding, laat de VRT in Kinderen van het verzet 13 getuigen aan het woord over de verzetsdaden van hun ouders en hoe ze daar soms zelf mee in werden betrokken.

Nooit meer ten oorlog in Ieper

In 2018 stond de VRT zeer uitgebreid stil bij de 100ste verjaardag van het einde van de Eerste Wereldoorlog. Alle aanbodsmerken besteedden aandacht aan belangrijke evenementen en momenten in het herdenkingsjaar met documentaires, gelegenheidsprogramma’s, concerten en podcasts.

Door VRT georganiseerde evenementen en acties in Vlaanderen

Radio 1 sessie rond Arno

Naast de aandacht die de VRT besteedt aan verschillende acties en evenementen in Vlaanderen, organiseert de publieke omroep er ook zelf heel wat. Velen daarvan zijn er op gericht om de Vlaamse culturele rijkdom te promoten en/of die de verbinding in de Vlaamse samenleving stimuleren.

Enkele voorbeelden:

  • De Warmste Week (VRT)
  • De Vlaamse 100 (Radio 2)
  • Iedereen klassiek (Klara)
  • Radio 1-sessies
  • De strafste school (MNM)
  • De seizoensfinale van Thuis (Eén)
  • De move tegen pesten (Ketnet)

De Nederlandse taal

Marcel Vanthilt en taaladviseur Ruud Hendrickx © Alex Van Hee

De VRT hecht veel belang aan een correct taalgebruik. In de regel gebruikt ze Standaardnederlands.
Het VRT-Taalcharter stelt: “De VRT wil de norm voor de standaardtaal in Vlaanderen mee bepalen. Daarom hanteren alle VRT-medewerkers in hun publieke uitingen en contacten aantrekkelijk, helder en correct Nederlands. Ze gebruiken de standaardtaal in verschillende registers en verglijden niet in tussentaal en dialect.”

De VRT reikt ook verschillende toepassingen aan voor een verzorgd, helder en efficiënt taalgebruik:

  • VRT-Taalnet is een website met o.a. een taaldatabank en het laatste taalnieuws.
  • VRT-taaladviseur Ruud Hendrickx stuurt elke week een taalmail uit. Iedereen kan zich daarvoor inschrijven op de website van VRT taal.
  • Met De Schrijfassistent van de VRT en KU Leuven wordt hulp geboden om teksten te schrijven.

Vlaams erfgoed

Het VRT-archief biedt een unieke blik op het leven in Vlaanderen tijdens de voorbije 80 jaar. De VRT werkt samen met het VIAA (Vlaams Instituut voor Archivering) voor de digitalisering en ontsluiting van haar archiefmateriaal. Recent audiovisueel materiaal wordt digitaal opgeslagen en analoog beeld- en geluidsmateriaal wordt gedigitaliseerd. Op die manier wordt het rijke VRT-archief op een duurzame manier bewaard. 

“Het VRT-archief biedt een unieke blik op het leven in Vlaanderen tijdens de voorbije 80 jaar.”

filmdozen in het archief

Naast digitaliseren en archiveren, maakt VIAA ook het gedigitaliseerde materiaal toegankelijk voor onderwijs, onderzoek en bibliotheken. De VRT zorgt voor 70% van het archiefmateriaal van het VIAA. Meer informatie vind je terug op de website van Het Archief voor Onderwijs.

Samenwerkingen met Vlaamse partners

De VRT ondersteunt het Vlaamse medialandschap. Dat doet ze om een pluralistisch en divers aanbod te behouden en de Vlaamse samenleving te versterken. Om dezelfde reden werkt de omroep samen met tal van overheidsinstellingen en organisaties uit het middenveld, onderwijsinstellingen, culturele organisaties, sportverenigingen… Voorbeelden van zulke samenwerkingen kan je terugvinden in het VRT-jaarverslag.

  • Door samen te werken met derden, kan de VRT een aanbod maken dat maatschappelijk draagvlak heeft en inspeelt op de behoeften van de mediagebruiker.
  • De samenwerkingen bieden bovendien een meerwaarde aan de partners: ze versterken de impact van een evenement of een actie, door de wervende en verbindende kracht van media-aandacht.

Op die manier verhoogt de publieke omroep haar maatschappelijke meerwaarde.

Meer over Vlaamse identiteit

Hoe draagt de VRT bij tot de Vlaamse identiteit?

Hoe brengt de VRT een wielerwedstrijd op jouw scherm?

Hoe maakt 'Thuis' maatschappelijke thema's bespreekbaar?

Welke aandacht besteedt de VRT aan Vlaamse muziek?

Chapter Two wint MNM Rising Star 2019

Stubru zoekt nieuwe lichting 2020

Kommil Foo op één in De Lage Landenlijst 2019

VRT en RTBF brengen internationale mediaconferentie PBI naar ons land